دانشنامه جامع عایق رطوبتی بی رنگ67
۶۷
فصل شصت‌وهفتم ـ عایق رطوبتی بی‌رنگ و شفاف برای چوب، ترمووود و نماهای ترکیبی چوب و مصالح معدنی
جهت مشاوره درباره عایق رطوبتی بی‌رنگ و شفاف و روش مناسب استفاده برای سطوح چوبی: ۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹
مقدمه
چوب و فرآورده‌های چوبی از جمله مصالحی هستند که در برابر رطوبت، بارندگی، تابش خورشید و تغییرات دمایی نیازمند مراقبت و نگهداری مناسب هستند. ترمووود نیز با وجود فرآیند حرارتی و کاهش برخی ویژگی‌های جذب رطوبت، همچنان یک ماده چوبی است و رفتار آن با مصالح معدنی مانند بتن و سیمان متفاوت است.
در نماهای مدرن، استفاده از ترمووود، چوب طبیعی، سنگ، آجر، سیمان و بتن در کنار یکدیگر بسیار رایج شده است. در چنین نماهایی انتخاب پوشش شفاف باید به‌گونه‌ای باشد که علاوه بر کمک به کاهش تماس و نفوذ آب، ظاهر طبیعی چوب و تفاوت بافت مصالح را تا حد امکان حفظ کند.
نکته مهم این است که «آب‌گریزی چوب» با «آب‌بندی کامل سازه چوبی» یکسان نیست. درزها، اتصالات، ترک‌ها، پشت نما و جزئیات اجرایی نیز نقش مهمی در کنترل رطوبت دارند.
—
بخش اول ـ چرا چوب به حفاظت در برابر رطوبت نیاز دارد؟
۱. ساختار طبیعی چوب
چوب دارای ساختار سلولی و مسیرهای طبیعی برای حرکت رطوبت است. مقدار جذب آب به عواملی مانند:
– نوع چوب
– تراکم
– جهت الیاف
– میزان خشک‌شدن
– سطح پرداخت
– عمر چوب
– شرایط محیطی
وابسته است.
بنابراین نمی‌توان برای تمام چوب‌ها یک مقدار ثابت مصرف یا یک روش واحد تعیین کرد.
—
۲. تغییرات ابعادی چوب
رطوبت می‌تواند موجب تغییرات ابعادی چوب شود.
این تغییرات ممکن است به شکل:
– جمع‌شدگی
– تورم
– تاب‌برداشتن
– تغییر در اتصالات
مشاهده شود.
به همین دلیل، کنترل رطوبت یکی از موضوعات مهم در نگهداری نماهای چوبی است.
—
بخش دوم ـ ترمووود چیست؟
۳. تعریف ترمووود
ترمووود نوعی چوب است که تحت فرآیند حرارتی کنترل‌شده قرار گرفته و ویژگی‌های آن نسبت به چوب خام تغییر می‌کند.
این فرآیند می‌تواند بر:
– جذب رطوبت
– پایداری ابعادی
– رفتار چوب در محیط
اثر بگذارد.
اما ترمووود همچنان چوب است و به معنای مصونیت کامل در برابر آب و عوامل محیطی نیست.
—
۴. تفاوت ترمووود و چوب معمولی
ترمووود و چوب طبیعی از نظر رفتار رطوبتی یکسان نیستند.
به همین دلیل پیش از استفاده از هر ماده آب‌گریز باید تست سازگاری انجام شود.
—
بخش سوم ـ عایق شفاف روی چوب
۵. هدف از استفاده
استفاده از یک پوشش یا ماده آب‌گریز شفاف روی چوب می‌تواند با هدف:
– کاهش خیس‌شدن سطح
– کاهش جذب آب سطحی
– کمک به محافظت در برابر بارندگی
– حفظ ظاهر طبیعی چوب
مورد بررسی قرار گیرد.
—
۶. حفظ ظاهر چوب
یکی از مهم‌ترین مزایای بالقوه پوشش شفاف، امکان حفظ طرح و بافت طبیعی چوب است.
اما شفاف بودن محصول به‌تنهایی به معنی آن نیست که هیچ تغییری در رنگ یا براقیت ایجاد نخواهد شد.
بنابراین آزمایش نمونه ضروری است.
—
بخش چهارم ـ چوب در نمای ترکیبی
۷. ترکیب چوب و سنگ
در نمای ترکیبی ممکن است ترمووود در کنار سنگ طبیعی قرار گیرد.
هر دو مصالح باید جداگانه بررسی شوند، زیرا جذب و رفتار آنها متفاوت است.
—
۸. ترکیب چوب و آجر
چوب و آجر نیز از نظر تخلخل و جذب آب رفتار متفاوتی دارند.
اجرای یک ماده روی هر دو سطح بدون آزمایش می‌تواند نتیجه یکنواختی ایجاد نکند.
—
۹. ترکیب چوب و سیمان
در نماهای مدرن، ترکیب ترمووود با سیمان سفید یا بتن اکسپوز رایج است.
در این حالت بهتر است میزان مصرف و روش اجرای ماده شفاف برای هر سطح به صورت جداگانه تعیین شود.
—
بخش پنجم ـ آماده‌سازی چوب
۱۰. تمیزی سطح
قبل از اجرا باید موارد زیر حذف شوند:
– گردوغبار
– خاک
– چربی
– آلودگی
– مواد سست
– پوشش‌های ناسازگار
—
۱۱. چوب مرطوب
اجرای هر ماده روی چوبی که رطوبت آن با شرایط توصیه‌شده محصول سازگار نیست، می‌تواند باعث کاهش کیفیت اجرا شود.
شرایط رطوبتی چوب باید قبل از اجرا کنترل شود.
—
۱۲. چوب آسیب‌دیده
اگر چوب:
– پوسیده
– ترک‌خورده
– پوسته‌شده
– بسیار فرسوده
باشد، ابتدا باید وضعیت آن اصلاح یا قطعه معیوب تعویض شود.
پوشش شفاف جایگزین تعمیر چوب آسیب‌دیده نیست.
—
بخش ششم ـ آزمایش قبل از اجرای کامل
۱۳. تست موضعی
یک قسمت کوچک و کم‌دید انتخاب شود.
ماده روی آن اجرا شده و پس از خشک‌شدن بررسی شود.
—
۱۴. موارد بررسی
پس از تست موارد زیر بررسی شوند:
□ تغییر رنگ
□ افزایش براقیت
□ ایجاد لکه
□ تغییر بافت
□ چسبندگی
□ یکنواختی
□ رفتار در برابر قطره آب
—
۱۵. اهمیت تست روی ترمووود
حتی اگر یک محصول روی یک نوع چوب نتیجه مطلوبی داشته باشد، نباید نتیجه آن بدون آزمایش به همه انواع چوب تعمیم داده شود.
گونه چوب، میزان پرداخت و شرایط سطح می‌تواند نتیجه را تغییر دهد.
—
بخش هفتم ـ روش اجرای عایق شفاف
۱۶. اجرای دستی
برای سطوح کوچک می‌توان از روش دستی مناسب محصول استفاده کرد.
هدف اصلی باید ایجاد لایه یا پوشش یکنواخت و جلوگیری از تجمع ماده باشد.
—
۱۷. اسپری
برای نماهای بزرگ‌تر، اسپری می‌تواند از نظر سرعت اجرا مناسب باشد.
با این حال تنظیم تجهیزات باید به گونه‌ای باشد که:
– شره ایجاد نشود
– مصرف بیش از حد نباشد
– سطح یکنواخت پوشش داده شود
—
۱۸. اجرای چندباره
اجرای لایه‌های متعدد نباید صرفاً با هدف افزایش ضخامت انجام شود.
تعداد دفعات اجرا باید بر اساس مشخصات محصول و جذب واقعی سطح تعیین شود.
—
بخش هشتم ـ نسبت آماده‌سازی محصول
۱۹. نسبت اعلام‌شده
بر اساس اطلاعات ارائه‌شده برای محصول پادنار، نسبت آماده‌سازی نوع کنسانتره:
۱ کیلوگرم محصول + ۸۰ لیتر آب
اعلام شده است.
با توجه به تفاوت سطح چوب و ترمووود، میزان مصرف نهایی در هر مترمربع باید از طریق تست واقعی تعیین شود.
برای دریافت اطلاعات فنی و مشاوره درباره اجرای عایق شفاف روی چوب و ترمووود: ۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹
—
بخش نهم ـ چوب و تابش خورشید
۲۰. آب‌گریزی با محافظت کامل UV متفاوت است
یکی از نکات مهم در نگهداری چوب نما این است که کاهش جذب آب لزوماً به معنی محافظت کامل در برابر اشعه فرابنفش خورشید نیست.
اگر هدف پروژه محافظت هم‌زمان در برابر آب و UV باشد، باید محصولی انتخاب شود که مشخصات آن این کاربرد را پوشش دهد.
—
۲۱. تغییر رنگ چوب
چوب طبیعی در اثر گذشت زمان و شرایط محیطی ممکن است تغییر رنگ دهد.
بنابراین باید میان:
آب‌گریزی
و
حفاظت رنگی و نوری
تفاوت قائل شد.
—
بخش دهم ـ درزها و اتصالات
۲۲. اهمیت درز بین الوارها
در نمای چوبی، محل اتصال قطعات می‌تواند مسیر ورود آب باشد.
اجرای ماده آب‌گریز روی سطح چوب نباید باعث نادیده گرفتن این نقاط شود.
—
۲۳. اطراف پیچ و اتصالات
محل پیچ، بست و اتصال فلزی نیز باید بررسی شود.
ورود آب از پشت قطعه چوب می‌تواند مشکلاتی ایجاد کند که صرفاً با پوشش سطحی قابل حل نیست.
—
۲۴. پشت ترمووود
در نمای دارای زیرسازی، جریان هوا و تخلیه رطوبت پشت چوب اهمیت زیادی دارد.
پوشش سطحی نباید جایگزین طراحی صحیح زیرسازی و تهویه شود.
—
بخش یازدهم ـ شرایط اقلیمی
۲۵. مناطق بارانی
در مناطق پرباران، سطح چوب دفعات بیشتری خیس می‌شود.
به همین دلیل کنترل مسیر آب و نگهداری دوره‌ای اهمیت زیادی دارد.
—
۲۶. مناطق خشک
در مناطق خشک نیز تابش خورشید و تغییرات دمایی می‌تواند بر چوب اثرگذار باشد.
بنابراین فقط بارندگی نباید معیار انتخاب پوشش باشد.
—
۲۷. مناطق سرد
در مناطق سرد، ورود آب به منافذ و سپس چرخه‌های انجماد و ذوب باید مورد توجه قرار گیرد.
کاهش تماس و جذب آب می‌تواند بخشی از برنامه حفاظت سطحی باشد، اما جایگزین طراحی مناسب نما نیست.
—
بخش دوازدهم ـ خطاهای رایج
۲۸. اجرای روی چوب کثیف
آلودگی می‌تواند مانع تماس مناسب ماده با سطح شود.
۲۹. اجرای روی چوب بسیار مرطوب
شرایط نامناسب رطوبتی ممکن است نتیجه را تحت تأثیر قرار دهد.
۳۰. عدم تست
بدون تست ممکن است رنگ یا براقیت تغییر کند.
۳۱. اجرای بیش از حد
مصرف زیاد الزاماً عملکرد بهتر ایجاد نمی‌کند.
۳۲. بی‌توجهی به پشت نما
رطوبت پشت چوب نیز باید کنترل شود.
۳۳. پوشاندن چوب پوسیده
پوشش شفاف نباید برای پنهان کردن پوسیدگی استفاده شود.
—
بخش سیزدهم ـ مقایسه چوب و مصالح معدنی
ویژگی| چوب| بتن و سیمان
ساختار| الیافی و سلولی| معدنی
رفتار رطوبتی| متغیر و وابسته به گونه| وابسته به تخلخل
تغییر ابعاد| محسوس‌تر| معمولاً متفاوت
حساسیت ظاهری| بالا| وابسته به پرداخت
نیاز به تست| بسیار مهم| مهم
اهمیت درزها| زیاد| زیاد
—
بخش چهاردهم ـ نگهداری نمای چوبی
۳۴. بازدید دوره‌ای
نمای چوبی بهتر است در دوره‌های مشخص از نظر:
– تغییر رنگ
– ترک
– تاب‌برداشتن
– پوسیدگی
– باز شدن اتصالات
– نفوذ آب
بازرسی شود.
—
۳۵. شست‌وشو
تمیز کردن سطح باید با روش سازگار با چوب انجام شود.
استفاده از فشار یا مواد شوینده نامناسب می‌تواند به سطح آسیب برساند.
—
۳۶. ترمیم موضعی
اگر بخشی از نما آسیب دیده باشد، ترمیم همان بخش باید با توجه به نوع چوب و ماده قبلی انجام شود.
—
بخش پانزدهم ـ کاربرد در ویلا
ترمووود در نمای ویلا، تراس، آلاچیق و ورودی ساختمان کاربرد زیادی دارد.
در این موارد، عایق شفاف می‌تواند به عنوان بخشی از برنامه حفاظت سطحی بررسی شود.
اما نتیجه نهایی به عواملی مانند:
– جهت قرارگیری نما
– میزان بارندگی
– تابش خورشید
– نوع چوب
– کیفیت زیرسازی
– وضعیت درزها
وابسته است.
—
بخش شانزدهم ـ چک‌لیست اجرای عایق شفاف روی چوب
□ نوع چوب مشخص شده است.
□ ترمووود یا چوب معمولی مشخص شده است.
□ سطح تمیز است.
□ پوسیدگی بررسی شده است.
□ ترک‌ها بررسی شده‌اند.
□ رطوبت چوب مناسب است.
□ پوشش قبلی مشخص شده است.
□ تست موضعی انجام شده است.
□ تغییر رنگ بررسی شده است.
□ براقیت بررسی شده است.
□ روش اجرا مشخص شده است.
□ مقدار مصرف آزمایشی تعیین شده است.
□ اتصالات و درزها بررسی شده‌اند.
□ وضعیت پشت نما بررسی شده است.
□ برنامه نگهداری مشخص شده است.
—
جمع‌بندی فصل
چوب و ترمووود برخلاف مصالحی مانند بتن و سیمان دارای ساختار الیافی و سلولی هستند و رفتار آنها در برابر رطوبت به نوع چوب، جهت الیاف، فرآوری، رطوبت اولیه و شرایط محیطی وابسته است.
استفاده از عایق رطوبتی بی‌رنگ و شفاف برای چوب و ترمووود می‌تواند با هدف کاهش خیس‌شدن و جذب آب سطحی مورد بررسی قرار گیرد؛ اما نباید آب‌گریزی را با آب‌بندی کامل، حفاظت کامل در برابر UV یا جلوگیری مطلق از پوسیدگی یکسان دانست.
در نماهای ترکیبی نیز بهتر است چوب، سنگ، آجر، سیمان و بتن از نظر جذب و سازگاری به صورت جداگانه آزمایش شوند.
بر اساس اطلاعات ارائه‌شده برای محصول پادنار، نسبت آماده‌سازی نوع کنسانتره ۱ کیلوگرم محصول در ۸۰ لیتر آب اعلام شده است و مقدار مصرف واقعی باید با توجه به سطح و تست اجرایی تعیین شود.
جهت مشاوره درباره کاربرد عایق رطوبتی بی‌رنگ و شفاف روی چوب، ترمووود و نماهای ترکیبی: ۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹
در فصل بعد، موضوع عایق رطوبتی بی‌رنگ و شفاف برای نمای کامپوزیت، سطوح فلزی و نماهای ترکیبی مدرن بررسی خواهد شد.
شماره مشاوره: ۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹
۰ دیدگاه