۰۹
مهر

دانشنامه جامع عایق رطوبتی بی رنگ108

فصل ۱۰۸ ـ عایق رطوبتی بی‌رنگ و شفاف برای سنگ‌های نما، تراورتن و سنگ‌های متخلخل

مقدمه

سنگ یکی از پرکاربردترین مصالح در نمای ساختمان است و انواع مختلفی مانند تراورتن، مرمریت، لایمستون، گرانیت و سنگ‌های طبیعی دیگر در نما استفاده می‌شوند.

رفتار سنگ‌ها در برابر آب یکسان نیست. برخی سنگ‌ها دارای تخلخل قابل توجه هستند و می‌توانند مقداری آب جذب کنند، در حالی که برخی سنگ‌های متراکم جذب آب بسیار کمتری دارند.

در سنگ‌های متخلخل، استفاده از عایق رطوبتی بی‌رنگ و شفاف یا آب‌گریزکننده مناسب سنگ می‌تواند با هدف کاهش جذب آب و حفاظت سطحی مورد بررسی قرار گیرد.

این موضوع به‌خصوص برای سنگ‌های نمای خارجی که در معرض باران، برف، رطوبت و چرخه‌های تغییر دما قرار دارند اهمیت دارد.

با این حال، عایق شفاف سطحی جایگزین تعمیر سنگ شکسته، ترمیم درزها، اصلاح بندکشی، تثبیت قطعات سنگ یا اجرای آب‌بندی سازه‌ای نیست.

جهت دریافت مشاوره درباره عایق رطوبتی بی‌رنگ و شفاف برای سنگ نما، تراورتن و سنگ‌های متخلخل، ۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹ پیام دهید.

—

۱. چرا برخی سنگ‌های نما آب جذب می‌کنند؟

سنگ طبیعی یک ماده کاملاً یکسان و بدون منفذ نیست.

میزان جذب آب سنگ به عواملی مانند:

– نوع سنگ
– ساختار زمین‌شناسی
– میزان تخلخل
– اندازه منافذ
– ترک‌ها
– فرآوری سطح
– پرداخت سنگ

وابسته است.

به همین دلیل نمی‌توان درباره تمام سنگ‌ها یک حکم واحد صادر کرد.

—

۲. تراورتن و جذب آب

تراورتن یکی از سنگ‌های رایج نمای ساختمان است.

ساختار متخلخل بسیاری از انواع تراورتن باعث می‌شود آب بتواند وارد منافذ آن شود.

به همین دلیل تراورتن یکی از سنگ‌هایی است که موضوع آب‌گریزی سطحی در مورد آن اهمیت ویژه‌ای پیدا می‌کند.

—

۳. لایمستون و رطوبت

برخی انواع لایمستون نیز دارای تخلخل قابل توجه هستند.

در صورت استفاده در نمای خارجی، جذب آب و شرایط محیطی باید در انتخاب روش حفاظت سطحی مورد توجه قرار گیرد.

—

۴. مرمریت

مرمریت‌ها از نظر ساختار و میزان جذب آب متفاوت هستند.

برخی انواع متراکم‌تر و برخی انواع متخلخل‌ترند.

بنابراین قبل از اجرای عایق شفاف باید نوع دقیق سنگ و واکنش آن به محصول مشخص شود.

—

۵. گرانیت

گرانیت معمولاً نسبت به بسیاری از سنگ‌های متخلخل، جذب آب پایین‌تری دارد؛ اما این موضوع به معنی یکسان بودن تمام گرانیت‌ها نیست.

در صورتی که هدف استفاده از آب‌گریزکننده روی گرانیت باشد، ابتدا باید میزان جذب و سازگاری محصول بررسی شود.

—

۶. تفاوت سنگ متخلخل و سنگ متراکم

از نظر حفاظت سطحی، شناخت تخلخل سنگ اهمیت زیادی دارد.

سنگ متخلخل

آب بیشتری می‌تواند وارد منافذ آن شود.

سنگ متراکم

آب کمتری وارد ساختار آن می‌شود.

بنابراین ممکن است یک محصول روی دو نوع سنگ عملکرد و میزان مصرف متفاوتی داشته باشد.

—

۷. اهمیت حفظ ظاهر طبیعی سنگ

یکی از دلایل استفاده از عایق شفاف در نمای سنگی، حفظ ظاهر طبیعی سنگ است.

در صورت سازگاری محصول، انتظار می‌رود پوشش رنگی ضخیمی روی سنگ ایجاد نشود.

با این حال، هر ماده‌ای که روی سنگ اعمال می‌شود ممکن است بر ظاهر آن اثر بگذارد.

بنابراین آزمایش نمونه ضروری است.

—

۸. اجرای نمونه روی تراورتن

پیش از اجرای گسترده روی تراورتن بهتر است یک قسمت کوچک انتخاب شود.

در نمونه باید بررسی شود:

– تغییر رنگ
– تیره شدن سنگ
– افزایش براقیت
– ایجاد لکه
– تغییر بافت ظاهری
– یکنواختی جذب

پس از تأیید نمونه می‌توان اجرای کامل را آغاز کرد.

—

۹. سنگ‌های روشن

در سنگ‌های سفید، کرم و رنگ‌های روشن، هرگونه تغییر ظاهری ممکن است بیشتر دیده شود.

به همین دلیل در این سنگ‌ها کنترل نمونه اهمیت بیشتری دارد.

محصولی که روی یک سنگ تیره بدون تغییر محسوس باشد، الزاماً روی سنگ سفید نیز همان نتیجه را ایجاد نمی‌کند.

—

۱۰. سنگ‌های تیره

در سنگ‌های تیره نیز احتمال مشاهده تغییر براقیت یا تغییر تناژ رنگ وجود دارد.

به همین دلیل اجرای آزمایشی باید در قسمت کوچکی از همان سنگ انجام شود.

—

۱۱. سنگ‌های قدیمی نما

سنگ‌های قدیمی ممکن است دارای:

– شوره
– رسوب
– آلودگی
– ترک
– شکستگی
– لق‌شدگی
– فرسایش سطحی

باشند.

قبل از اجرای عایق شفاف باید سلامت سنگ و سیستم نصب بررسی شود.

—

۱۲. سنگ لق‌شده

اگر سنگ از بستر خود جدا شده یا لق باشد، آب‌گریز کردن سطح آن مشکل مکانیکی را حل نمی‌کند.

ابتدا باید سیستم نصب و اتصال سنگ اصلاح شود.

عایق شفاف برای تثبیت مکانیکی سنگ طراحی نشده است.

—

۱۳. بندهای بین سنگ‌ها

در نمای سنگی، آب ممکن است از محل اتصال قطعات وارد شود.

اگر بندها ترک خورده یا باز شده باشند، ابتدا باید ترمیم شوند.

آب‌گریزکننده سنگ می‌تواند برای حفاظت خود سطح سنگ استفاده شود، اما جایگزین درزگیر مناسب نیست.

—

۱۴. اطراف پنجره در نمای سنگی

اتصال سنگ نما به قاب پنجره از نقاط حساس در برابر نفوذ آب است.

در صورت خرابی درز اطراف پنجره، ابتدا باید آب‌بندی اتصال اصلاح شود.

پس از اصلاح، در صورت نیاز می‌توان سطح متخلخل اطراف اتصال را با محصول مناسب آب‌گریز کرد.

—

۱۵. قسمت بالای نمای سنگی

لبه‌ها و قسمت‌های فوقانی نما باید دارای جزئیات مناسب برای تخلیه آب باشند.

کلاهک، آبچکان و شیب مناسب می‌توانند از تجمع آب جلوگیری کنند.

عایق شفاف جایگزین این جزئیات اجرایی نیست.

—

۱۶. سنگ نما در مناطق پرباران

در مناطق پرباران، سنگ نما بیشتر در معرض آب قرار می‌گیرد.

در این مناطق بررسی موارد زیر اهمیت دارد:

– تخلخل سنگ
– بندها
– ترک‌ها
– اتصالات
– آبچکان
– کلاهک
– وضعیت پشت سنگ

کاهش جذب آب سطحی می‌تواند یکی از اقدامات حفاظت سنگ باشد.

—

۱۷. سنگ نما در مناطق سردسیر

آبی که وارد منافذ سنگ می‌شود، در دمای پایین ممکن است یخ بزند.

چرخه‌های انجماد و ذوب می‌توانند در طول زمان بر برخی مصالح اثر بگذارند.

در چنین شرایطی کاهش جذب آب سطحی می‌تواند موضوعی قابل بررسی باشد؛ اما مقاومت واقعی محصول باید بر اساس مشخصات فنی معتبر ارزیابی شود.

—

۱۸. سنگ نما در مناطق ساحلی

در مناطق ساحلی علاوه بر رطوبت، نمک‌های محیطی نیز اهمیت دارند.

در چنین مناطقی باید:

– شوره
– رسوبات نمکی
– خوردگی قطعات فلزی
– تخلخل سنگ
– وضعیت بندها

کنترل شوند.

—

۱۹. سنگ نما و شوره

شوره می‌تواند ناشی از حرکت آب و املاح در مصالح باشد.

اگر منشأ رطوبت در پشت سنگ یا لایه‌های زیرین باشد، اجرای آب‌گریزکننده روی سطح سنگ به‌تنهایی ممکن است مشکل را حل نکند.

ابتدا باید مسیر رطوبت مشخص شود.

—

۲۰. آماده‌سازی سنگ قبل از اجرا

سطح سنگ باید:

– تمیز باشد؛
– فاقد چربی باشد؛
– فاقد ذرات سست باشد؛
– از نظر شوره بررسی شده باشد؛
– درزهای خراب آن اصلاح شده باشد.

روش تمیزکاری باید با نوع سنگ سازگار باشد.

تمیزکاری خشن می‌تواند باعث آسیب به سطح سنگ شود.

—

۲۱. اجرای عایق شفاف روی سنگ

پس از آماده‌سازی و تأیید نمونه، محصول می‌تواند طبق دستورالعمل فنی اجرا شود.

با توجه به شرایط سطح، روش‌هایی مانند:

– اسپری
– قلم‌مو
– غلطک

قابل بررسی هستند.

هدف باید توزیع یکنواخت محصول بدون ایجاد تجمع باشد.

—

۲۲. نسبت رقیق‌سازی محصول

بر اساس مشخصات ارائه‌شده برای محصول مورد استفاده در این دانشنامه:

۱ کیلوگرم محصول + ۸۰ لیتر آب

به‌عنوان نسبت رقیق‌سازی در نظر گرفته می‌شود.

مقدار مصرف واقعی باید با توجه به تخلخل سنگ و شرایط سطح تعیین شود.

در پروژه واقعی، دستورالعمل فنی محصول ملاک نهایی است.

—

۲۳. میزان مصرف روی سنگ‌های مختلف

مصرف محصول روی سنگ متخلخل و سنگ متراکم یکسان نیست.

سنگ متخلخل ممکن است محصول بیشتری جذب کند.

بنابراین بهتر است قبل از اجرای پروژه، یک نمونه مشخص اجرا و مقدار مصرف واقعی اندازه‌گیری شود.

—

۲۴. آیا عایق شفاف باعث براق شدن سنگ می‌شود؟

این موضوع به نوع محصول و نوع سنگ بستگی دارد.

برخی محصولات ممکن است تغییر براقیت ایجاد کنند و برخی دیگر ظاهر طبیعی‌تری حفظ کنند.

به همین دلیل نباید تنها بر اساس عنوان «شفاف» درباره نتیجه ظاهری تصمیم گرفت.

نمونه آزمایشی بهترین روش کنترل است.

—

۲۵. سنگ صیقلی و سنگ زبر

رفتار سنگ پرداخت‌شده با سنگ زبر می‌تواند متفاوت باشد.

سنگ صیقلی معمولاً سطح متفاوتی از نظر جذب و چسبندگی دارد.

در سنگ زبر یا تیشه‌ای، تخلخل و زبری سطح ممکن است مصرف محصول را افزایش دهد.

—

۲۶. سنگ تیشه‌ای

سنگ تیشه‌ای دارای سطح زبرتر و ناهموارتر است.

این موضوع می‌تواند بر میزان جذب و روش اجرای محصول تأثیر بگذارد.

در چنین سطوحی اجرای آزمایشی اهمیت بیشتری دارد.

—

۲۷. سنگ آنتیک و دکوراتیو

در سنگ‌های دکوراتیو، تنوع بافت و تخلخل ممکن است زیاد باشد.

بهتر است نمونه دقیق همان سنگ مورد استفاده آزمایش شود.

استفاده از نتیجه آزمایش یک نوع سنگ برای نوع دیگری ممکن است نتیجه دقیقی ایجاد نکند.

—

۲۸. سنگ نما و رطوبت پشت سنگ

اگر آب از پشت سنگ وارد شود، آب‌گریز کردن سطح خارجی الزاماً مشکل را حل نمی‌کند.

در چنین شرایطی باید:

– وضعیت زیرسازی
– ملات
– اتصالات
– درزها
– مسیر تخلیه آب

بررسی شود.

—

۲۹. اشتباهات رایج

اشتباه اول: اجرای بدون نمونه

ممکن است ظاهر سنگ تغییر کند.

اشتباه دوم: اجرای روی سنگ آلوده

آلودگی می‌تواند مانع عملکرد مناسب شود.

اشتباه سوم: نادیده گرفتن بندها

آب ممکن است از بندهای باز وارد شود.

اشتباه چهارم: اجرای روی سنگ لق

آب‌گریزکننده مشکل مکانیکی سنگ را حل نمی‌کند.

اشتباه پنجم: تصور آب‌بندی کامل

کاهش جذب آب با آب‌بندی کامل یکسان نیست.

اشتباه ششم: اجرای بیش از حد

تجمع مواد ممکن است ظاهر سنگ را تغییر دهد.

—

۳۰. کنترل کیفیت پس از اجرا

پس از اجرای عایق شفاف باید موارد زیر بررسی شوند:

☐ یکنواختی سطح

☐ عدم ایجاد لکه

☐ عدم تغییر نامطلوب رنگ

☐ عدم براقیت ناخواسته

☐ آب‌گریزی

☐ نقاط اجرا نشده

☐ تجمع محصول

☐ وضعیت بندها و اتصالات

—

۳۱. نگهداری نمای سنگی

پس از آب‌گریزسازی نیز نگهداری نما ضروری است.

به‌صورت دوره‌ای باید موارد زیر بررسی شوند:

– ترک سنگ
– شکستگی
– لق‌شدگی
– بندها
– اطراف پنجره
– آبچکان
– کلاهک
– شوره
– رسوبات

—

۳۲. چه زمانی آب‌گریزکننده شفاف مناسب‌تر است؟

استفاده از این روش بیشتر زمانی قابل بررسی است که:

– سنگ سالم باشد؛
– هدف کاهش جذب آب سطحی باشد؛
– سنگ متخلخل باشد؛
– ظاهر طبیعی نما اهمیت داشته باشد؛
– ترک و درز جدی وجود نداشته باشد؛
– منشأ رطوبت از پشت نما نباشد؛
– محصول با سنگ سازگار باشد.

—

۳۳. چک‌لیست اجرای عایق شفاف روی سنگ

☐ نوع سنگ مشخص شده است.

☐ تخلخل سنگ بررسی شده است.

☐ وضعیت پرداخت سطح مشخص است.

☐ ترک‌ها بررسی شده‌اند.

☐ بندها سالم هستند.

☐ سنگ‌های لق اصلاح شده‌اند.

☐ شوره بررسی شده است.

☐ سطح تمیز است.

☐ نمونه آزمایشی انجام شده است.

☐ تغییر رنگ بررسی شده است.

☐ میزان مصرف آزمایشی مشخص شده است.

☐ نسبت رقیق‌سازی مطابق دستورالعمل رعایت شده است.

☐ اجرای نهایی کنترل شده است.

—

۳۴. جمع‌بندی

سنگ‌های نما از نظر میزان جذب آب و تخلخل رفتار یکسانی ندارند. تراورتن و برخی سنگ‌های متخلخل می‌توانند مقدار قابل توجهی آب جذب کنند و به همین دلیل حفاظت سطحی در برابر جذب آب می‌تواند در برخی پروژه‌ها اهمیت داشته باشد.

عایق رطوبتی بی‌رنگ و شفاف، در صورت سازگاری با سنگ، می‌تواند به‌عنوان یک روش کاهش جذب آب و حفاظت سطحی مورد استفاده قرار گیرد.

اما این محصول نباید جایگزین تعمیر سنگ، اصلاح بندها، تثبیت قطعات لق، آب‌بندی اتصالات یا رفع رطوبت پشت نما شود.

اجرای نمونه آزمایشی، به‌خصوص روی تراورتن، سنگ‌های روشن، سنگ‌های قدیمی و سنگ‌های پرداخت‌شده، اهمیت زیادی دارد.

بر اساس مشخصات ارائه‌شده برای محصول پادنار، نسبت رقیق‌سازی مورد استفاده در این دانشنامه ۱ کیلوگرم محصول + ۸۰ لیتر آب است و در اجرای واقعی باید دستورالعمل فنی محصول ملاک نهایی قرار گیرد.

برای دریافت مشاوره درباره عایق رطوبتی بی‌رنگ و شفاف سنگ نما، آب‌گریزکننده تراورتن و حفاظت سنگ‌های متخلخل، ۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹ پیام دهید.

در فصل بعد، به بررسی عایق رطوبتی بی‌رنگ و شفاف برای بتن اکسپوز، بتن دکوراتیو و سطوح بتنی معماری خواهیم پرداخت.