۰۹
مهر

دانشنامه جامع عایق رطوبتی بی رنگ110

فصل ۱۱۰ ـ عایق رطوبتی بی‌رنگ و شفاف برای دیوارهای آجری، بلوک سیمانی و مصالح بنایی متخلخل

مقدمه

دیوارهای آجری، بلوک سیمانی و بسیاری از مصالح بنایی به دلیل وجود منافذ و مسیرهای موئین می‌توانند در معرض جذب آب قرار گیرند. باران، رطوبت محیط، پاشش آب، شست‌وشوی نما و تماس برخی قسمت‌های دیوار با زمین از جمله عواملی هستند که می‌توانند میزان تماس مصالح بنایی با آب را افزایش دهند.

در چنین شرایطی، استفاده از عایق رطوبتی بی‌رنگ و شفاف یا آب‌گریزکننده سطحی می‌تواند به‌عنوان یکی از روش‌های حفاظت سطحی و کاهش جذب آب مورد بررسی قرار گیرد.

البته باید میان «کاهش جذب آب سطحی» و «آب‌بندی کامل دیوار» تفاوت قائل شد. آب‌گریزکننده سطحی نمی‌تواند جایگزین ترمیم ترک، درزگیری، اصلاح آبچکان، رفع نم صعودی، رفع نشت لوله یا اجرای سیستم آب‌بندی در برابر فشار آب شود.

جهت دریافت مشاوره درباره کاربرد عایق رطوبتی بی‌رنگ و شفاف روی مصالح بنایی، ۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹ پیام دهید.

—

۱. مصالح بنایی متخلخل چیست؟

مصالح بنایی متخلخل موادی هستند که در ساختار خود دارای منافذ و فضاهای ریز هستند.

از نمونه‌های رایج می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

– آجر
– آجر سفالی
– بلوک سیمانی
– بلوک سبک
– برخی سنگ‌های ساختمانی
– قطعات سیمانی
– مصالح معدنی متخلخل

میزان جذب آب هرکدام با دیگری متفاوت است.

—

۲. چرا دیوار آجری آب جذب می‌کند؟

آجر دارای شبکه‌ای از منافذ است.

اگر این منافذ با آب تماس پیدا کنند، آب می‌تواند از طریق مسیرهای موئین وارد ساختار مصالح شود.

میزان جذب به عواملی مانند:

– نوع آجر
– روش تولید
– دمای پخت
– تخلخل
– وضعیت سطح
– عمر مصالح
– شرایط آب‌وهوایی

وابسته است.

—

۳. بلوک سیمانی و جذب آب

بلوک سیمانی نیز می‌تواند دارای منافذ متعددی باشد.

تراکم، نوع سنگدانه، نسبت مواد اولیه، روش تولید و عمل‌آوری بر میزان جذب آب آن اثر می‌گذارند.

به همین دلیل قبل از انتخاب روش حفاظت، بهتر است نوع بلوک مشخص شود.

—

۴. بلوک سبک

بلوک‌های سبک ممکن است به دلیل ساختار متخلخل، رفتار متفاوتی نسبت به بلوک‌های متراکم داشته باشند.

بنابراین مقدار مصرف آب‌گریزکننده و میزان نفوذ آن باید با آزمایش روی همان نوع بلوک مشخص شود.

—

۵. آجر نمای ساختمان

آجر نما علاوه بر نقش ساختمانی، بخش مهمی از ظاهر ساختمان است.

در انتخاب عایق شفاف برای آجر نما باید به موارد زیر توجه شود:

– تغییر رنگ
– تغییر براقیت
– ایجاد لکه
– یکنواختی
– حفظ بافت آجر

—

۶. آجر قدیمی

آجر قدیمی ممکن است دارای:

– گردوغبار
– شوره
– فرسایش
– پوسته‌شدن
– ترک
– ملات آسیب‌دیده

باشد.

در این شرایط ابتدا باید وضعیت سطح بررسی شود.

اجرای مستقیم محصول روی مصالح سست یا بسیار آلوده می‌تواند نتیجه مطلوبی ایجاد نکند.

—

۷. عایق شفاف روی آجر

هدف اصلی از استفاده از عایق شفاف روی آجر می‌تواند کاهش جذب آب سطحی و حفاظت مصالح در برابر تماس مستقیم آب باشد.

محصول مناسب باید با نوع آجر سازگار باشد و در حد امکان ظاهر طبیعی آن را حفظ کند.

—

۸. آب‌گریزکننده با عایق آب‌بندی چه تفاوتی دارد؟

آب‌گریزکننده سطحی معمولاً برای کاهش تمایل سطح به جذب آب استفاده می‌شود.

اما آب‌بندی کامل ممکن است نیازمند یک لایه پیوسته و مقاوم در برابر فشار آب باشد.

بنابراین در انتخاب محصول باید ابتدا مشخص شود مشکل ساختمان چیست.

—

۹. مشکل آب باران روی دیوار آجری

بارش مستقیم باران می‌تواند سطح آجر را خیس کند.

در دیوارهای متخلخل، بخشی از آب ممکن است جذب شود.

آب‌گریزکننده سطحی می‌تواند در شرایط مناسب به کاهش جذب آب کمک کند، ولی طراحی صحیح نما و تخلیه آب همچنان ضروری است.

—

۱۰. نقش بندکشی

در دیوار آجری، فقط خود آجر مهم نیست.

بندهای ملات نیز می‌توانند مسیر نفوذ آب باشند.

اگر ملات:

– ترک‌خورده
– پوک
– جداشده
– فرسوده

باشد، باید قبل از اجرای محافظ سطحی اصلاح شود.

—

۱۱. آجر و شوره

شوره معمولاً به شکل رسوبات سفید روی سطح مصالح دیده می‌شود.

وجود شوره می‌تواند نشانه انتقال آب و املاح در مصالح باشد.

بنابراین پیش از اجرای آب‌گریزکننده باید منشأ رطوبت بررسی شود.

صرفاً پوشاندن شوره مشکل اصلی را برطرف نمی‌کند.

—

۱۲. دیوار بلوک سیمانی خارجی

دیوارهای بلوک سیمانی محوطه، ساختمان، پارکینگ و فضاهای صنعتی ممکن است در معرض بارندگی قرار داشته باشند.

در این سطوح می‌توان آب‌گریزی سطحی را به‌عنوان یکی از اقدامات حفاظت مصالح بررسی کرد.

—

۱۳. دیوار بلوک سیمانی قدیمی

در بلوک قدیمی باید موارد زیر کنترل شود:

– ترک
– پوسته‌شدن
– گردوغبار
– رشد گیاه
– شوره
– فرسایش بندها
– نقاط دارای رطوبت دائمی

سپس سطح برای اجرای محصول آماده شود.

—

۱۴. دیوار آجری نوساز

در دیوار نوساز نیز نباید صرفاً بر اساس ظاهر مصالح اقدام به اجرای محصول کرد.

شرایط ملات، رطوبت اولیه، زمان لازم برای تثبیت و آماده‌سازی سطح باید در نظر گرفته شود.

—

۱۵. مصالح سفالی

بلوک و آجر سفالی می‌توانند به دلیل ساختار متخلخل، آب را جذب کنند.

در این موارد، آزمایش جذب آب و تست سازگاری محصول اهمیت زیادی دارد.

—

۱۶. دیوارهای بنایی در مناطق بارانی

در مناطق پرباران، دیوارهای خارجی دفعات بیشتری با آب تماس دارند.

در این شرایط، حفاظت سطحی باید همراه با:

– آبچکان مناسب
– پوشش قسمت بالای دیوار
– اصلاح درزها
– تخلیه آب
– شیب مناسب

بررسی شود.

—

۱۷. دیوارهای بنایی در مناطق سرد

در مناطق سرد، آب جذب‌شده در منافذ ممکن است در شرایط مناسب یخ بزند.

چرخه‌های انجماد و ذوب می‌توانند برای برخی مصالح ساختمانی چالش‌زا باشند.

کاهش جذب آب یکی از موضوعات قابل بررسی در حفاظت مصالح متخلخل است.

—

۱۸. دیوارهای بنایی در مناطق گرم

در مناطق گرم، تابش شدید و تغییرات دمایی روز و شب می‌تواند بر مصالح اثر بگذارد.

آب‌گریزی سطحی باید با توجه به پایداری محصول در شرایط محیطی مورد نظر انتخاب شود.

—

۱۹. دیوارهای آجری در مناطق ساحلی

در مناطق ساحلی، رطوبت و نمک محیطی می‌توانند شرایط متفاوتی ایجاد کنند.

در این مناطق باید علاوه بر جذب آب، وضعیت شوره، بندکشی و مسیرهای انتقال رطوبت بررسی شود.

—

۲۰. دیوارهای در تماس با زمین

اگر قسمت پایینی دیوار با خاک یا سطح مرطوب تماس داشته باشد، احتمال انتقال رطوبت از پایین افزایش می‌یابد.

در چنین شرایطی استفاده از آب‌گریزکننده روی سطح بیرونی لزوماً مشکل رطوبت صعودی را حل نمی‌کند.

باید منشأ رطوبت به‌صورت اصولی بررسی شود.

—

۲۱. دیوارهای حیاط و محوطه

دیوارهای حیاط معمولاً در معرض:

– باران
– آبیاری
– پاشش آب
– خاک
– گردوغبار

قرار دارند.

آب‌گریزی سطحی می‌تواند یکی از روش‌های حفاظت این دیوارها باشد.

—

۲۲. دیوار مشترک ساختمان‌ها

در دیوارهای مشترک باید مشخص شود که رطوبت از کدام سمت وارد می‌شود.

اگر منبع آب از پشت دیوار باشد، اجرای محصول فقط روی سطح مقابل ممکن است برای رفع علت اصلی کافی نباشد.

—

۲۳. آماده‌سازی آجر برای اجرای عایق

پیش از اجرا بهتر است:

1. گردوغبار حذف شود.
2. ذرات سست برداشته شوند.
3. شوره بررسی و در صورت امکان علت آن مشخص شود.
4. بندهای خراب اصلاح شوند.
5. ترک‌ها بررسی شوند.
6. سطح خشک و آماده اجرا باشد.

—

۲۴. اجرای نمونه آزمایشی

اجرای نمونه کوچک روی آجر یا بلوک بسیار مهم است.

در نمونه باید موارد زیر بررسی شود:

☐ تغییر رنگ

☐ تغییر براقیت

☐ لکه

☐ یکنواختی

☐ میزان جذب

☐ آب‌گریزی

☐ تغییر بافت

—

۲۵. روش اجرای عایق شفاف

بسته به نوع محصول و شرایط سطح می‌توان از:

– اسپری
– قلم‌مو
– غلطک

استفاده کرد.

در سطوح متخلخل باید محصول به شکل یکنواخت توزیع شود و از تجمع بیش از حد جلوگیری شود.

—

۲۶. نسبت رقیق‌سازی

بر اساس مشخصات مورد استفاده در این دانشنامه:

۱ کیلوگرم محصول + ۸۰ لیتر آب

به‌عنوان نسبت رقیق‌سازی در نظر گرفته می‌شود.

البته نسبت نهایی باید مطابق دستورالعمل فنی محصول و شرایط واقعی اجرا باشد.

—

۲۷. میزان مصرف

میزان مصرف در آجر و بلوک ثابت نیست.

سطحی که بسیار متخلخل است ممکن است محصول بیشتری جذب کند.

عوامل مؤثر عبارت‌اند از:

– تخلخل
– زبری
– سن مصالح
– میزان فرسودگی
– روش اجرا
– شرایط سطح

به همین دلیل اجرای تست مصرف قبل از خرید مقدار زیاد محصول توصیه می‌شود.

—

۲۸. آیا عایق شفاف ظاهر آجر را تغییر می‌دهد؟

این موضوع به نوع محصول و نوع آجر بستگی دارد.

برخی محصولات ممکن است باعث تغییر جزئی در شدت رنگ یا براقیت شوند.

برای آجر نما، تست نمونه باید پیش از اجرای کامل انجام شود.

—

۲۹. عایق شفاف و بندهای ملات

حتی اگر سطح آجر آب‌گریز شود، بندهای خراب همچنان می‌توانند مسیر نفوذ آب باشند.

بنابراین بررسی و ترمیم بندها بخش مهمی از آماده‌سازی است.

—

۳۰. آبچکان و لبه بالایی دیوار

لبه بالایی دیوار یکی از نقاط مهم ورود آب است.

اگر آب مستقیماً روی دیوار جاری شود، حتی وجود ماده آب‌گریز نیز نمی‌تواند جایگزین طراحی صحیح آبچکان شود.

—

۳۱. اشتباهات رایج در اجرای آب‌گریزکننده روی آجر

اجرای روی سطح آلوده

آلودگی می‌تواند مانع تماس مناسب محصول با سطح شود.

اجرای روی شوره بدون بررسی منشأ

ممکن است مشکل رطوبت همچنان ادامه داشته باشد.

اجرای روی بندهای خراب

مسیرهای نفوذ آب باقی می‌مانند.

اجرای بیش از حد

ممکن است ظاهر سطح تغییر کند.

حذف تست نمونه

احتمال ایجاد اختلاف رنگ یا لکه افزایش می‌یابد.

—

۳۲. کنترل کیفیت بعد از اجرا

پس از خشک‌شدن و تثبیت محصول باید بررسی شود:

☐ سطح یکنواخت است.

☐ تغییر رنگ غیرعادی وجود ندارد.

☐ لکه ایجاد نشده است.

☐ تجمع ماده وجود ندارد.

☐ آب روی سطح رفتار آب‌گریز مورد انتظار را نشان می‌دهد.

☐ بندهای دیوار سالم هستند.

☐ مسیرهای ورود آب بررسی شده‌اند.

—

۳۳. نگهداری دیوار آب‌گریزشده

حفاظت سطحی به معنی بی‌نیازی کامل از نگهداری نیست.

دیوار باید به‌صورت دوره‌ای از نظر:

– ترک
– فرسایش
– شوره
– خرابی بندها
– آبچکان
– نفوذ آب

بررسی شود.

—

۳۴. آیا عایق شفاف برای تمام آجرها مناسب است؟

خیر؛ نمی‌توان بدون آزمایش، یک محصول را برای تمام انواع آجر و بلوک مناسب دانست.

تفاوت در:

– ترکیب
– تخلخل
– سطح
– رنگ
– روش تولید

می‌تواند نتیجه اجرا را تغییر دهد.

بنابراین تست سازگاری توصیه می‌شود.

—

۳۵. چک‌لیست نهایی اجرای عایق شفاف

☐ نوع مصالح مشخص شده است.

☐ میزان تخلخل بررسی شده است.

☐ منشأ رطوبت مشخص شده است.

☐ ترک‌ها بررسی شده‌اند.

☐ بندها سالم یا ترمیم شده‌اند.

☐ شوره بررسی شده است.

☐ سطح تمیز شده است.

☐ تست نمونه انجام شده است.

☐ تغییر رنگ کنترل شده است.

☐ میزان مصرف مشخص شده است.

☐ نسبت رقیق‌سازی رعایت شده است.

☐ اجرای نهایی کنترل شده است.

—

۳۶. جمع‌بندی

آجر، بلوک سیمانی، بلوک سبک و سایر مصالح بنایی متخلخل می‌توانند در شرایط مختلف مقداری آب جذب کنند. استفاده از عایق رطوبتی بی‌رنگ و شفاف یا آب‌گریزکننده سطحی، در صورت سازگاری با مصالح، می‌تواند یکی از روش‌های کاهش جذب آب و حفاظت سطحی باشد.

با این حال، مشکلاتی مانند:

– ترک
– بندکشی خراب
– نفوذ آب از پشت دیوار
– نم صعودی
– نشت لوله
– فشار آب
– نقص آبچکان

باید به‌صورت جداگانه بررسی شوند.

برای دیوارهای آجری و بلوک سیمانی، اجرای نمونه آزمایشی اهمیت زیادی دارد؛ زیرا میزان تخلخل و رفتار سطح می‌تواند از یک نوع مصالح تا نوع دیگر متفاوت باشد.

بر اساس مشخصات مورد استفاده در این دانشنامه، نسبت رقیق‌سازی محصول ۱ کیلوگرم + ۸۰ لیتر آب است و در اجرای واقعی، دستورالعمل فنی محصول باید ملاک نهایی باشد.

جهت مشاوره درباره عایق رطوبتی بی‌رنگ و شفاف برای آجر، بلوک سیمانی و سایر مصالح بنایی، ۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹ پیام دهید.

در فصل بعد، موضوع عایق رطوبتی بی‌رنگ و شفاف برای کف‌سازی‌های سیمانی، موزاییک، سنگفرش و سطوح افقی محوطه بررسی خواهد شد.