دانشنامه جامع عایق رطوبتی بی رنگ145
فصل ۱۴۵ ـ عایق رطوبتی بی‌رنگ و شفاف برای نمای ساختمان در برابر بارندگی چندروزه و اشباع مکرر سطح
تلفن مشاوره پادنار: ۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹
بارندگی چندروزه یکی از شرایط دشوار برای بسیاری از نماهای ساختمانی است. در این وضعیت، مسئله فقط شدت یک بارش نیست؛ بلکه سطح نما ممکن است چندین مرتبه خیس شود، فرصت خشک شدن کامل پیدا نکند و دوباره با باران مواجه شود.
این چرخه در مناطق پرباران، مناطق ساحلی، اقلیم‌های مرطوب، مناطق کوهستانی و ساختمان‌هایی که در معرض مستقیم بارش قرار دارند اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.
در چنین شرایطی، کاهش جذب آب سطحی در مصالح متخلخل می‌تواند یکی از اقدامات قابل بررسی برای حفاظت از نما باشد.
تلفن مشاوره پادنار: ۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹
بارندگی چندروزه چه تفاوتی با باران شدید دارد؟
باران شدید ممکن است در چند ساعت مقدار زیادی آب وارد کند، اما پس از پایان بارش، نما فرصت خشک شدن داشته باشد.
در بارندگی چندروزه ممکن است بارش با شدت‌های مختلف ادامه پیدا کند و سطح بارها خیس شود.
بنابراین در اینجا موضوع اصلی، تکرار خیس شدن و کاهش فرصت خشک شدن است.
چرخه خیس شدن و خشک شدن
نمای ساختمان در طول عمر خود مرتباً در معرض تغییرات رطوبتی قرار دارد.
سطح ممکن است صبح خیس باشد، در طول روز خشک شود و شب دوباره در معرض رطوبت قرار گیرد.
در دوره‌های بارندگی چندروزه، این چرخه تغییر می‌کند و مدت خشک ماندن سطح کاهش می‌یابد.
اشباع سطحی یعنی چه؟
منظور از اشباع در این فصل، شرایطی است که سطح و لایه‌های نزدیک به سطح به دلیل تماس مکرر با آب، مقدار قابل توجهی رطوبت در خود نگه داشته‌اند.
میزان واقعی جذب به نوع مصالح و ساختار آن بستگی دارد.
سنگ متراکم، تراورتن، آجر، بتن و ملات سیمانی رفتار یکسانی ندارند.
نقش آبگریزکننده شفاف
آبگریزکننده‌های سطحی برای مصالح مناسب می‌توانند جذب آب را کاهش دهند.
در صورت اجرای صحیح، آب تمایل کمتری به نفوذ سریع در منافذ سطحی خواهد داشت.
این ویژگی می‌تواند در شرایطی که نما مرتباً با باران تماس دارد، در برنامه نگهداری سطح مورد توجه قرار گیرد.
تلفن مشاوره پادنار: ۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹
آبگریزی به معنی آب‌بندی کامل نیست
کاهش جذب آب سطحی را نباید با آب‌بندی کامل ساختمان یکی دانست.
اگر آب از ترک، درز، اتصال پنجره یا پشت نما وارد شود، آبگریز کردن سطح به تنهایی مشکل را حل نمی‌کند.
همچنین فشار آب، رطوبت صعودی و نفوذ آب از لوله‌ها نیازمند بررسی جداگانه هستند.
نمای تراورتن در بارندگی چندروزه
تراورتن دارای ساختار متخلخل است و میزان جذب آن بسته به نوع سنگ و فرآوری می‌تواند متفاوت باشد.
در چنین نماهایی، اجرای یک ماده آبگریز شفاف می‌تواند برای کاهش جذب آب سطحی بررسی شود.
حفره‌ها و ترک‌های باز باید قبل از اجرای محصول بررسی و در صورت نیاز اصلاح شوند.
نمای آجری
آجر نیز ممکن است در بارندگی‌های تکراری مقدار قابل توجهی آب جذب کند.
بندکشی سالم اهمیت زیادی دارد.
اگر بندها ترک‌خورده یا فرسوده باشند، آب می‌تواند از همین قسمت‌ها به لایه‌های زیرین نفوذ کند.
نمای سیمانی
سطح سیمانی متخلخل می‌تواند در دوره‌های بارندگی چندروزه آب جذب کند.
اگر سطح سالم باشد، کاهش جذب آب می‌تواند یکی از اهداف اجرای آبگریزکننده باشد.
اما پوسته‌شدگی، پودرشدگی و ترک باید پیش از اجرا بررسی شوند.
بتن اکسپوز
بتن اکسپوز از نظر جذب آب می‌تواند در بخش‌های مختلف رفتار متفاوتی داشته باشد.
به‌خصوص در نمایی که ظاهر بتن اهمیت دارد، اجرای آزمایشی توصیه می‌شود.
تغییر رنگ یا براقیت باید قبل از اجرای وسیع بررسی شود.
سنگ‌های متراکم
همه سنگ‌ها نیاز یکسانی به آبگریزکننده ندارند.
سنگ متراکم ممکن است جذب آب بسیار کمتری نسبت به یک سنگ متخلخل داشته باشد.
بنابراین انتخاب روش حفاظت باید بر اساس نوع واقعی مصالح انجام شود.
نماهای سایه‌دار
نماهایی که نور خورشید کمتری دریافت می‌کنند، ممکن است دیرتر خشک شوند.
اگر بارندگی چند روز ادامه داشته باشد، این موضوع می‌تواند مدت تماس سطح با رطوبت را افزایش دهد.
در چنین شرایطی، تهویه، باد و جهت نما اهمیت پیدا می‌کنند.
نقش باد
باد می‌تواند به خشک شدن سطح کمک کند، اما در هنگام بارندگی شدید ممکن است آب را به صورت مایل به نما برساند.
بنابراین باد بسته به زمان و شرایط می‌تواند هم باعث کاهش رطوبت و هم افزایش تماس باران با سطح شود.
تلفن مشاوره پادنار: ۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹
باران و مه
در برخی مناطق، بارندگی چندروزه همراه با مه نیز رخ می‌دهد.
در این حالت ممکن است پس از توقف بارش، رطوبت هوا همچنان زیاد باشد و سطح دیرتر خشک شود.
در نتیجه، فقط مدت بارندگی برای ارزیابی شرایط کافی نیست.
باران و شبنم
شبنم صبحگاهی می‌تواند به چرخه خیس و خشک شدن نما اضافه شود.
اگر شب پس از چند روز بارندگی دوباره سطح مرطوب شود، فرصت خشک شدن کامل کاهش پیدا می‌کند.
این شرایط در مناطق مرطوب و سرد بیشتر دیده می‌شود.
بارندگی و شوره
یکی از پیامدهای احتمالی انتقال آب در مصالح ساختمانی، جابه‌جایی املاح است.
پس از خشک شدن، املاح ممکن است به شکل رسوبات سطحی ظاهر شوند.
اگر شوره به صورت مکرر ایجاد می‌شود، باید منشأ آب و مسیر حرکت آن بررسی شود.
بارندگی و آلودگی سطح
در شهرها، باران می‌تواند گردوغبار و ذرات موجود در هوا را روی نما بنشاند.
تکرار خیس شدن و خشک شدن ممکن است ظاهر سطح را تغییر دهد.
آبگریزی می‌تواند جذب آب را کاهش دهد، اما نباید آن را معادل خاصیت خودتمیزشوندگی کامل دانست.
بارندگی و رشد آلودگی‌های زیستی
رطوبت طولانی‌مدت می‌تواند در برخی محیط‌ها شرایط مناسبی برای رشد جلبک، کپک یا سایر آلودگی‌های زیستی سطحی ایجاد کند.
این مسئله به دما، نور، تهویه، مواد سطح و شرایط محیطی بستگی دارد.
اگر هدف، کنترل زیستی باشد، باید از محصولی استفاده شود که چنین عملکردی برای آن به طور مشخص آزمون و اعلام شده باشد.
لبه بام
در دوره‌های بارندگی چندروزه، نقص کوچک در لبه بام می‌تواند به یک مسیر دائمی انتقال آب تبدیل شود.
آبچکان و قرنیز باید آب را از سطح نما دور کنند.
در غیر این صورت، یک قسمت از نما ممکن است بیشتر از سایر قسمت‌ها خیس شود.
جان‌پناه
اتصال جان‌پناه به بام و نما یکی از نقاط حساس ساختمان است.
خرابی درزها یا شیب نامناسب می‌تواند باعث انتقال آب به نما شود.
در این موارد ابتدا باید مسیر آب اصلاح شود.
اطراف پنجره‌ها
در بارندگی چندروزه، نقص در آب‌بندی اطراف پنجره می‌تواند بارها تکرار شود.
درزگیرهای فرسوده باید بررسی و در صورت نیاز تعویض شوند.
اجرای ماده آبگریز روی نمای اطراف پنجره، جایگزین آب‌بندی اتصال قاب و دیوار نیست.
ترک‌ها
ترک‌های فعال یا عمیق می‌توانند مسیر مستقیم ورود آب ایجاد کنند.
بنابراین قبل از آبگریز کردن نما، وضعیت ترک‌ها باید بررسی شود.
ترمیم ترک باید متناسب با نوع و علت آن انجام گیرد.
درزهای حرکتی
درزهای حرکتی باید امکان حرکت لازم را داشته باشند.
استفاده از ماده نامناسب در این قسمت ممکن است باعث ترک خوردن یا جدا شدن آب‌بندی شود.
آبگریزکننده سطحی برای جایگزینی سیستم آب‌بندی درزهای حرکتی طراحی نشده است.
بالکن و تراس
بارندگی چندروزه می‌تواند سطح بالکن و تراس را برای مدت زیادی مرطوب نگه دارد.
در این قسمت‌ها شیب‌بندی و تخلیه آب اهمیت زیادی دارد.
اگر آب روی سطح جمع شود، ابتدا باید مشکل زهکشی برطرف شود.
تلفن مشاوره پادنار: ۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹
دیوارهای مجاور فضای سبز
در ساختمان‌هایی که کنار باغچه یا فضای سبز قرار دارند، آبیاری نیز می‌تواند عامل ماندگاری رطوبت باشد.
اگر هم‌زمان بارندگی ادامه داشته باشد، دیوار ممکن است تقریباً بدون فرصت خشک شدن باقی بماند.
در چنین شرایطی باید باران و آبیاری به صورت جداگانه بررسی شوند.
آماده‌سازی سطح پیش از اجرا
سطح باید تا حد امکان عاری از گردوغبار، چربی، مواد سست و آلودگی‌های مزاحم باشد.
سطح پوسته‌شده یا پودر شونده، زیرکار مناسبی برای اجرای پوشش نیست.
در نماهای قدیمی نیز وجود پوشش‌های قبلی باید بررسی شود.
اجرای آزمایشی
پیش از اجرای گسترده، آزمایش روی قسمت کوچکی از نما اهمیت زیادی دارد.
این آزمایش می‌تواند مشخص کند که محصول با رنگ و بافت سطح سازگار است یا خیر.
همچنین می‌توان رفتار قطرات آب پس از اجرا را بررسی کرد.
زمان اجرای مناسب
اجرای محصول در شرایط بارندگی یا روی سطح دارای آب آزاد می‌تواند نامناسب باشد.
باید شرایط اجرایی اعلام‌شده برای محصول رعایت شود.
همچنین باید زمان کافی برای خشک شدن و تثبیت در نظر گرفته شود.
نسبت رقیق‌سازی محصول پادنار
بر اساس مشخصات مورد استفاده در این دانشنامه:
۱ کیلوگرم محصول + ۸۰ لیتر آب
مقدار مصرف نهایی به جذب و زبری سطح وابسته است.
برای پروژه‌های واقعی، دستورالعمل فنی محصول و شرایط همان پروژه باید مبنا قرار گیرد.
آیا بعد از بارندگی چندروزه می‌توان محصول را اجرا کرد؟
پس از پایان بارندگی، باید اجازه داد شرایط سطح به وضعیت مناسب اجرای محصول برسد.
اجرای محصول روی سطحی که هنوز آب آزاد دارد یا شرایط آن با دستورالعمل سازنده مطابقت ندارد، توصیه نمی‌شود.
در سطوح بسیار متخلخل نیز باید وضعیت رطوبتی زیرکار بررسی شود.
بارندگی چندروزه در مناطق سرد
اگر دما پس از بارندگی کاهش پیدا کند، آب موجود در منافذ ممکن است یخ بزند.
تکرار یخ‌زدگی و ذوب برای برخی مصالح می‌تواند نامطلوب باشد.
در چنین مناطقی، انتخاب مصالح مناسب و کنترل جذب آب اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.
بارندگی چندروزه در مناطق گرم و مرطوب
در مناطق گرم و مرطوب، خشک شدن سطح ممکن است به شرایط باد و رطوبت هوا وابسته باشد.
اگر سطح برای مدت طولانی مرطوب بماند، احتمال ایجاد برخی لکه‌ها و آلودگی‌های زیستی افزایش پیدا می‌کند.
تهویه طبیعی و کنترل منابع رطوبت در این مناطق اهمیت دارد.
نمای ساختمان‌های قدیمی
در ساختمان‌های قدیمی ممکن است مشکل رطوبت فقط از باران نباشد.
خرابی بام، لوله‌های فرسوده، ترک‌های قدیمی یا رطوبت صعودی نیز می‌توانند نقش داشته باشند.
بنابراین قبل از اجرای پوشش، منشأ رطوبت باید مشخص شود.
بازدید پس از چند روز بارندگی
بازدید پس از چند روز بارندگی اطلاعات مفیدی درباره رفتار واقعی نما به دست می‌دهد.
لکه‌های مرطوب، مسیر جریان آب، نقاط تجمع آب و قسمت‌هایی که دیرتر خشک می‌شوند، باید بررسی شوند.
این اطلاعات می‌تواند برای انتخاب روش حفاظت مناسب مفید باشد.
نگهداری پس از آبگریز کردن
آبگریز کردن به معنی حذف نیاز به بازدیدهای دوره‌ای نیست.
درزگیرها، آبچکان‌ها، اطراف پنجره‌ها، لبه بام و ترک‌های جدید باید کنترل شوند.
در صورت ایجاد مسیر جدید نفوذ آب، باید همان مسیر اصلاح شود.
تفاوت آبگریزی با عایق رطوبتی سازه‌ای
آبگریزکننده شفاف عمدتاً برای کاهش جذب آب سطحی مصالح مناسب مطرح می‌شود.
اما آب‌بندی سازه‌ای ممکن است به لایه‌ها، جزئیات و مصالح متفاوتی نیاز داشته باشد.
این دو کاربرد نباید بدون بررسی فنی یکسان در نظر گرفته شوند.
جمع‌بندی
بارندگی چندروزه شرایطی ایجاد می‌کند که در آن نما بارها خیس می‌شود و فرصت خشک شدن کامل کاهش می‌یابد.
در مصالح متخلخل، کاهش جذب آب سطحی می‌تواند یکی از اقدامات قابل بررسی برای حفاظت در برابر این شرایط باشد.
عایق رطوبتی بی‌رنگ و شفاف پادنار، بر اساس مشخصات مورد استفاده در این دانشنامه، با نسبت ۱ کیلوگرم محصول به ۸۰ لیتر آب رقیق می‌شود.
تلفن مشاوره پادنار: ۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹
با این حال، پوشش آبگریز نباید جایگزین تعمیر ترک، آب‌بندی درزها، اصلاح آبچکان، تعمیر بام، اصلاح شیب‌بندی یا رفع رطوبت صعودی شود.
اگر آب از پشت نما، زیر پنجره، لوله، بام یا دیوار در تماس با خاک وارد ساختمان می‌شود، ابتدا باید منشأ نفوذ مشخص و اصلاح شود.
در نتیجه، برای مقابله با بارندگی چندروزه، رویکرد مناسب ترکیبی از کاهش جذب آب سطحی، اصلاح مسیرهای ورود آب، تخلیه صحیح آب باران، نگهداری نما و استفاده از مصالح و جزئیات اجرایی مناسب است.
برای مشاوره درباره عایق رطوبتی بی‌رنگ و شفاف پادنار: ۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹
فصل بعد
فصل ۱۴۶ ـ عایق رطوبتی بی‌رنگ و شفاف برای نمای ساختمان در برابر بارندگی متناوب و خیس و خشک شدن مکرر نما
۰ دیدگاه