دانشنامه جامع عایق رطوبتی بی رنگ9
9
فصل نهم ـ دانشنامه جامع عایق رطوبتی بیرنگ ترمووود
راهنمای تخصصی آبگریز کردن، محافظت و افزایش دوام ترمووود نمای ساختمان
جهت مشاوره رایگان با پادنار به شماره ۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹ پیام دهید.
مقدمه
ترمووود یکی از مصالح چوبی پرکاربرد در معماری معاصر است که به دلیل ظاهر طبیعی، رنگ زیبا، بافت چوب و قابلیت استفاده در نما، دیوارهای داخلی و خارجی، سقف، تراس، پرگولا و محوطهسازی مورد توجه قرار گرفته است.
فرآیند اصلاح حرارتی چوب، ویژگیهای فیزیکی آن را نسبت به چوب خام تغییر میدهد؛ اما ترمووود همچنان یک ماده چوبی است و در فضای خارجی در معرض عواملی مانند باران، رطوبت، تابش خورشید، تغییرات دما و آلودگیهای محیطی قرار دارد.
به همین دلیل، استفاده از پوشش شفاف، آبگریزکننده یا عایق رطوبتی بیرنگ ترمووود میتواند یکی از راهکارهای حفاظت سطحی این نوع چوب باشد.
هدف از چنین پوششی، کاهش تماس و نفوذ آب سطحی و کمک به حفظ ظاهر و کیفیت سطح ترمووود است؛ البته نوع محصول و شرایط اجرا باید با ویژگیهای واقعی ترمووود سازگار باشد.
—
۱. ترمووود چیست؟
ترمووود به چوبی گفته میشود که تحت فرآیند اصلاح حرارتی کنترلشده قرار گرفته است.
این فرآیند میتواند برخی ویژگیهای چوب را تغییر دهد و رفتار آن را در برابر رطوبت و شرایط محیطی نسبت به چوب اولیه متفاوت کند.
با این حال، ترمووود همچنان:
– دارای ساختار چوبی است؛
– در برابر شرایط محیطی قرار میگیرد؛
– ممکن است در اثر تابش خورشید تغییر رنگ دهد؛
– ممکن است در اثر شرایط نامناسب نصب یا نگهداری آسیب ببیند.
بنابراین ترمووود را نباید مادهای کاملاً غیرقابل نفوذ در برابر آب و رطوبت در نظر گرفت.
—
۲. چرا ترمووود به پوشش آبگریز نیاز دارد؟
ترمووود مورد استفاده در فضای خارجی در معرض بارندگی و رطوبت قرار دارد.
تکرار چرخههای:
خیس شدن → خشک شدن → تابش خورشید → تغییر دما
میتواند به مرور زمان روی ظاهر و کیفیت سطح تأثیر بگذارد.
استفاده از یک پوشش مناسب آبگریز میتواند با کاهش خیسشدن سطح، بخشی از این تماس را کنترل کند.
البته میزان اثرگذاری به عوامل مختلفی مانند:
– نوع ترمووود
– کیفیت فرآیند ترمو
– وضعیت سطح
– میزان تخلخل
– کیفیت پوشش
– روش اجرا
– شدت بارندگی
– میزان تابش خورشید
وابسته است.
—
۳. عایق رطوبتی بیرنگ ترمووود چیست؟
عایق رطوبتی بیرنگ ترمووود، پوششی شفاف یا کمرنگ است که برای کاهش نفوذ آب سطحی و آبگریز کردن سطح ترمووود استفاده میشود.
در این محصولات ممکن است از فناوریهایی مانند:
– فناوری نانو
– رزینهای شفاف
– مواد آبگریز
– فرمولاسیونهای پایه آب
– فرمولاسیونهای پایه حلال
– سامانههای ترکیبی
استفاده شود.
نوع واقعی ترکیبات باید بر اساس دیتاشیت و مشخصات فنی محصول تعیین شود.
—
۴. مهمترین تفاوت ترمووود با چوب معمولی
فرآیند حرارتی باعث میشود رفتار ترمووود با چوب خام کاملاً یکسان نباشد.
در نتیجه، نمیتوان هر پوششی را که برای چوب معمولی طراحی شده، بدون آزمایش روی ترمووود اجرا کرد.
یکی از مهمترین مراحل، بررسی:
سازگاری پوشش با سطح ترمووود
است.
این موضوع بهخصوص در ترمووودهای با سطح پرداختشده، برسخورده یا دارای پوشش قبلی اهمیت بیشتری دارد.
—
۵. آبگریز کردن ترمووود
آبگریزی به این معنی است که سطح تمایل کمتری به خیسشدن و پخش شدن آب دارد.
در یک سطح آبگریز، قطره آب معمولاً به صورت قطرهایتر روی سطح باقی میماند و در شرایط مناسب راحتتر حرکت میکند.
اما آبگریزی به معنای آببندی کامل نیست.
بنابراین عایق آبگریز ترمووود:
– جایگزین تعمیر ترک نیست؛
– جایگزین آببندی اتصالات نیست؛
– جایگزین آبچکان نیست؛
– مشکل ورود آب از پشت نما را حل نمیکند؛
– برای فشار هیدروستاتیک طراحی نشده است، مگر اینکه محصول مشخصاً چنین کاربردی داشته باشد.
—
۶. مزیت عایق بیرنگ برای ترمووود
یکی از مهمترین مزایای پوشش شفاف، امکان حفظ ظاهر طبیعی چوب است.
در نماهای ترمووود، معمولاً رنگ، رگه و بافت طبیعی چوب بخش مهمی از طراحی معماری محسوب میشود.
به همین دلیل بسیاری از طراحان و مالکان ترجیح میدهند به جای پوشاندن سطح با رنگهای کاملاً پوشاننده، از پوششهای شفاف یا کمرنگ استفاده کنند.
با این حال، «شفاف» الزاماً به معنی «بدون هیچ تغییر ظاهری» نیست.
برخی محصولات ممکن است:
– رنگ چوب را کمی تیرهتر کنند؛
– سطح را کمی براق کنند؛
– تونالیته چوب را تغییر دهند.
به همین دلیل تست نمونه اهمیت زیادی دارد.
—
۷. نقش فناوری نانو در آبگریز کردن ترمووود
فناوری نانو در پوششهای ساختمانی میتواند برای ایجاد یا تقویت ویژگیهایی مانند آبگریزی و کاهش خیسشدن سطح به کار رود.
در پوششهای نانو آبگریز، هدف اصلی میتواند ایجاد ویژگی سطحی باشد که باعث کاهش تمایل آب به پخش شدن روی بستر شود.
اما صرف استفاده از واژه «نانو» به تنهایی تضمینکننده کیفیت محصول نیست.
برای ارزیابی واقعی باید به مواردی مانند:
– مشخصات فنی
– روش آزمون
– چسبندگی
– دوام
– میزان مصرف
– سازگاری با ترمووود
توجه شود.
—
۸. نقش رزین شفاف در پوشش ترمووود
رزین شفاف میتواند در تشکیل لایه محافظ یا ایجاد پیوستگی سطحی نقش داشته باشد.
اما عملکرد یک رزین به نوع آن و فرمولاسیون نهایی بستگی دارد.
برای ترمووود نمای خارجی، پوشش باید تا حد امکان با رفتار چوب و تغییرات محیطی سازگار باشد.
پوششی که در شرایط واقعی دچار ترک یا پوستهشدن شود، میتواند ظاهر نما را نامطلوب کند.
بنابراین انتخاب رزین باید بر اساس کاربرد واقعی انجام شود، نه صرفاً شفاف بودن آن.
—
۹. ترمووود و تابش خورشید
یکی از مهمترین عوامل مؤثر بر ظاهر ترمووود، تابش خورشید است.
سطح چوب در فضای خارجی ممکن است در طول زمان تغییر رنگ دهد و ظاهر اولیه آن تغییر کند.
نکته مهم این است:
خاصیت آبگریزی به تنهایی به معنای محافظت در برابر UV نیست.
اگر یک محصول دارای محافظت در برابر UV باشد، این ویژگی باید در مشخصات فنی آن مستند شده باشد.
بنابراین هنگام انتخاب پوشش ترمووود باید دو موضوع را جداگانه بررسی کرد:
1. مقاومت در برابر آب و رطوبت
2. مقاومت در برابر تابش و شرایط جوی
—
۱۰. آیا عایق بیرنگ از تغییر رنگ ترمووود جلوگیری میکند؟
نمیتوان برای تمام عایقهای بیرنگ چنین ادعایی کرد.
تغییر رنگ طبیعی چوب در فضای خارجی میتواند تحت تأثیر تابش، شرایط جوی و فرسایش سطح رخ دهد.
اگر هدف پروژه حفظ رنگ اولیه ترمووود است، باید محصولی انتخاب شود که مشخصات مربوط به پایداری رنگ و محافظت در برابر UV را داشته باشد.
بنابراین:
عایق رطوبتی ≠ الزاماً ضدتغییررنگ
این دو ویژگی باید جداگانه بررسی شوند.
—
۱۱. آمادهسازی ترمووود قبل از اجرای عایق
آمادهسازی سطح از مهمترین مراحل اجرای پوشش است.
سطح باید تا حد امکان:
– خشک باشد؛
– تمیز باشد؛
– عاری از گردوغبار باشد؛
– عاری از چربی باشد؛
– عاری از آلودگی باشد؛
– عاری از مواد سست باشد.
وجود هرگونه پوشش قدیمی نیز باید بررسی شود.
اگر ترمووود قبلاً روغن، رنگ یا رزین شده باشد، اجرای محصول جدید بدون بررسی سازگاری میتواند مشکل ایجاد کند.
—
۱۲. سنبادهکاری ترمووود
در صورت نیاز میتوان برای آمادهسازی سطح از سنبادهکاری مناسب استفاده کرد.
هدف از سنبادهکاری میتواند:
– حذف آلودگیهای سطحی
– حذف پوششهای ضعیف
– اصلاح ناهمواری
– آمادهسازی سطح
باشد.
پس از سنبادهکاری، گردوغبار باید کاملاً حذف شود.
نوع سنباده و میزان پرداخت باید با نوع سطح ترمووود هماهنگ باشد؛ زیرا پرداخت بیش از حد میتواند ظاهر و بافت سطح را تغییر دهد.
—
۱۳. ترمووود برسخورده
در برخی نماها، ترمووود دارای سطح برسخورده است.
این نوع سطح دارای برجستگی و فرورفتگی بیشتری است و ممکن است میزان جذب پوشش در نقاط مختلف متفاوت باشد.
در چنین شرایطی، یکنواختی اجرا اهمیت ویژهای پیدا میکند.
قبل از اجرای کامل باید نمونهای از همان سطح برسخورده آزمایش شود.
—
۱۴. ترمووود صاف و رندهشده
سطح صاف معمولاً رفتار متفاوتی نسبت به سطح بسیار زبر یا برسخورده دارد.
میزان جذب پوشش میتواند کمتر یا بیشتر باشد و این موضوع به نوع چوب و پرداخت سطح نیز وابسته است.
بنابراین میزان مصرف واقعی باید از طریق تست اجرایی تعیین شود.
اعلام یک مقدار ثابت برای تمام ترمووودها میتواند گمراهکننده باشد.
—
۱۵. اهمیت رطوبت ترمووود
پیش از اجرای عایق، ترمووود باید در شرایط مناسب اجرایی قرار داشته باشد.
اجرای پوشش روی سطح بیش از حد مرطوب ممکن است باعث کاهش کیفیت چسبندگی یا ایجاد مشکل در تشکیل لایه شود.
میزان رطوبت مناسب باید مطابق دستورالعمل محصول و شرایط نوع چوب تعیین شود.
در صورتی که ترمووود اخیراً در معرض باران قرار گرفته باشد، باید قبل از اجرا از مناسب بودن شرایط سطح اطمینان حاصل شود.
—
۱۶. عایق ترمووود قدیمی
ترمووود قدیمی ممکن است دارای:
– خاک
– گردوغبار
– تغییر رنگ
– پوشش قدیمی
– لکه
– ترک سطحی
– فرسایش
– آلودگی زیستی
باشد.
در این حالت اجرای مستقیم عایق جدید ممکن است نتیجه مطلوبی ایجاد نکند.
ابتدا باید سطح بررسی و آماده شود.
در صورت وجود پوشش قبلی، سازگاری پوشش جدید باید آزمایش شود.
—
۱۷. ترمووود جدید
در ترمووود جدید، شرایط معمولاً برای کنترل کیفیت بهتر است.
با این حال، سطح جدید نیز باید از نظر:
– تمیزی
– خشکی
– پرداخت
– گردوغبار
– آلودگی کارخانهای
– روغن یا مواد سطحی
بررسی شود.
ترمووود جدید الزاماً به معنی آماده بودن سطح برای اجرای هر نوع پوشش نیست.
—
۱۸. اهمیت محل برش و انتهای قطعات
در نمای ترمووود، محلهایی که پس از تولید یا نصب برش میخورند اهمیت ویژهای دارند.
قسمتهای انتهایی چوب و محلهای برش ممکن است رفتار متفاوتی از سطح طولی داشته باشند.
بنابراین باید در طراحی و اجرای سیستم محافظتی، این نقاط بهطور جداگانه بررسی شوند.
همچنین اطراف:
– پیچها
– اتصالات
– سوراخها
– محل برش
– اتصال دو قطعه
باید مورد توجه قرار گیرد.
—
۱۹. عایق شفاف ترمووود و باران
بارندگی مستقیم یکی از مهمترین عوامل محیطی برای نمای ترمووود است.
آبگریز کردن سطح میتواند میزان خیسشدن سطح را کاهش دهد.
با این حال، دوام واقعی پوشش به شرایط پروژه بستگی دارد.
نمایی که در معرض باد و باران شدید قرار دارد با نمایی که زیر سایه و محافظت معماری قرار گرفته، شرایط یکسانی ندارد.
بنابراین نوع اجرا و برنامه نگهداری باید متناسب با شرایط پروژه باشد.
—
۲۰. طراحی صحیح نما در کنار عایق
حتی بهترین پوشش آبگریز نیز نمیتواند طراحی نامناسب نما را اصلاح کند.
در نمای ترمووود باید به:
– فاصله مناسب از زمین
– زهکشی
– آبچکان
– تهویه پشت نما
– مسیر تخلیه آب
– محل اتصال قطعات
– جلوگیری از آبماندگی
توجه شود.
عایق سطحی باید در کنار این موارد مورد استفاده قرار گیرد.
—
۲۱. عایق بیرنگ و ترکهای ترمووود
پوشش شفاف برای ترکهای بزرگ طراحی نشده است.
اگر ترمووود دچار ترک، شکاف یا شکستگی شده باشد، ابتدا باید علت آن بررسی شود.
عوامل احتمالی میتوانند شامل:
– شرایط محیطی
– نصب نامناسب
– تغییرات رطوبتی
– تنش مکانیکی
– کیفیت قطعه
باشند.
پس از رفع مشکل، میتوان سیستم حفاظتی سطح را اجرا کرد.
—
۲۲. آبگریزی و تنفس چوب
در مورد چوب، باید بین کاهش نفوذ آب مایع و رفتار رطوبتی ماده تفاوت قائل شد.
هدف یک پوشش آبگریز مناسب این نیست که الزاماً تمام تبادل بخار را مسدود کند.
ویژگیهای واقعی عبور بخار آب باید در مشخصات فنی محصول بررسی شود.
این موضوع بهخصوص برای پروژههای چوبی خارجی اهمیت دارد.
—
۲۳. عایق ترمووود پایه آب
محصولات پایه آب میتوانند از یک حامل آبی برای انتقال اجزای پوشش استفاده کنند.
مزایا و محدودیتهای آنها به فرمولاسیون واقعی محصول بستگی دارد.
از جمله مواردی که هنگام انتخاب باید بررسی شود:
– زمان خشکشدن
– سازگاری با چوب
– شرایط دمایی اجرا
– مقاومت نهایی
– ظاهر پس از خشکشدن
– روش تمیزکاری ابزار
است.
—
۲۴. عایق ترمووود پایه حلال
برخی پوششهای چوبی با سامانههای پایه حلال تولید میشوند.
این محصولات نیز باید از نظر:
– ایمنی
– تهویه
– سازگاری با سطح
– زمان خشکشدن
– بوی محصول
– الزامات اجرایی
بررسی شوند.
انتخاب پایه آب یا پایه حلال باید بر اساس مشخصات واقعی محصول و شرایط پروژه باشد.
—
۲۵. عایق آماده مصرف ترمووود
در محصولات آماده مصرف، محصول بدون رقیقسازی یا اختلاط پیچیده مورد استفاده قرار میگیرد؛ البته باید دستورالعمل سازنده بررسی شود.
این محصولات میتوانند فرآیند اجرا را برای مصرفکننده سادهتر کنند.
با این حال، حتی محصول آماده مصرف نیز باید روی سطح مناسب و آمادهشده اجرا شود.
—
۲۶. عایق کنسانتره ترمووود
بر اساس اطلاعات ارائهشده توسط پادنار، عایق رطوبتی بیرنگ و شفاف این مجموعه در نوع کنسانتره نیز عرضه میشود.
نسبت اعلامشده برای محصول کنسانتره پادنار:
۱ کیلوگرم کنسانتره + ۸۰ لیتر آب
است.
این نسبت مربوط به محصول اعلامشده توسط پادنار است و نباید به سایر محصولات موجود در بازار تعمیم داده شود.
جهت مشاوره رایگان با پادنار به شماره ۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹ پیام دهید.
—
۲۷. روش کلی اجرای عایق شفاف روی ترمووود
روند عمومی اجرا میتواند شامل مراحل زیر باشد:
مرحله اول ـ بازدید سطح
نوع ترمووود، پرداخت سطح، سن و شرایط نما بررسی شود.
مرحله دوم ـ پاکسازی
گردوغبار و آلودگیها حذف شود.
مرحله سوم ـ آمادهسازی
در صورت نیاز سنبادهکاری و تعمیر نقاط آسیبدیده انجام شود.
مرحله چهارم ـ تست موضعی
پوشش روی قسمت کوچکی از همان ترمووود اجرا شود.
مرحله پنجم ـ اجرای اصلی
محصول با ابزار مناسب و مطابق دستورالعمل اجرا شود.
مرحله ششم ـ کنترل
پس از خشکشدن، یکنواختی و ظاهر بررسی شود.
—
۲۸. ابزار اجرای پوشش ترمووود
بسته به محصول و ویسکوزیته میتوان از:
– قلممو
– غلتک
– اسپری
– تجهیزات تخصصی پاشش
استفاده کرد.
برای سطوح برسخورده، ابزار باید بتواند پوشش را بهطور یکنواخت به تمام قسمتهای سطح برساند.
در اجرای اسپری نیز کنترل فاصله، فشار و میزان پاشش اهمیت دارد.
—
۲۹. میزان مصرف عایق روی ترمووود
مصرف به عواملی مانند:
– نوع ترمووود
– تراکم
– پرداخت سطح
– زبری
– میزان جذب
– روش اجرا
– تعداد لایهها
وابسته است.
بنابراین مصرف نهایی باید از طریق اجرای آزمایشی مشخص شود.
فرمول کلی محاسبه:
مقدار مورد نیاز = مساحت × مصرف واقعی در واحد سطح
مثلاً اگر پس از آزمایش مشخص شود مصرف واقعی ۰٫۱۰ لیتر در مترمربع است و مساحت نما ۲۰۰ مترمربع باشد:
۲۰۰ × ۰٫۱۰ = ۲۰ لیتر
این مثال صرفاً برای توضیح روش محاسبه است و عدد مصرف فنی محصول محسوب نمیشود.
—
۳۰. تست آبگریزی روی ترمووود
پس از خشکشدن پوشش، میتوان در یک بخش آزمایشی رفتار آب روی سطح را بررسی کرد.
هدف این آزمایش، مشاهده تغییر رفتار سطح نسبت به قبل از پوشش است.
در ارزیابی حرفهای، بهتر است آزمونهای کمی مطابق روش استاندارد یا روش تعریفشده توسط تولیدکننده انجام شوند.
مشاهده قطره آب به تنهایی جایگزین آزمون دوام و عملکرد بلندمدت نیست.
—
۳۱. آیا عایق بیرنگ ترمووود باعث براق شدن سطح میشود؟
این موضوع به نوع محصول بستگی دارد.
برخی پوششهای شفاف ممکن است ظاهر سطح را:
– مات
– نیمهمات
– ساتن
– براق
کنند.
بنابراین اگر هدف حفظ ظاهر کاملاً طبیعی و مات ترمووود است، باید این ویژگی قبل از اجرای کامل آزمایش شود.
—
۳۲. نگهداری ترمووود پس از عایقکاری
نمای ترمووود باید به صورت دورهای بررسی شود.
موارد مهم در بازدید عبارتاند از:
– تغییر رنگ
– کاهش آبگریزی
– ترک
– پوستهشدن
– آسیب مکانیکی
– آسیب اتصالات
– تجمع آب
زمان تجدید پوشش را نمیتوان برای تمام پروژهها یکسان اعلام کرد.
شرایط آبوهوایی، جهت نما، میزان تابش، بارندگی و کیفیت محصول بر دوره نگهداری تأثیر میگذارند.
—
۳۳. عایق ترمووود برای ویلا
ترمووود یکی از مصالح محبوب در ویلاهاست و میتواند در:
– نمای اصلی
– ورودی
– تراس
– بالکن
– پرگولا
– محوطه
– دیوارهای تزئینی
استفاده شود.
در این پروژهها، استفاده از عایق شفاف میتواند امکان حفاظت سطحی را بدون پوشاندن کامل ظاهر چوب فراهم کند.
—
۳۴. عایق ترمووود در مناطق مرطوب
در مناطق مرطوب، طراحی صحیح نما اهمیت بیشتری پیدا میکند.
پوشش آبگریز میتواند یکی از اجزای سیستم حفاظت باشد، اما تهویه، تخلیه آب و جلوگیری از آبماندگی نیز ضروری است.
در چنین محیطهایی، برنامه بازرسی و نگهداری باید جدیتر باشد.
—
۳۵. عایق ترمووود در مناطق گرم و خشک
در مناطق گرم و خشک، تابش خورشید و تغییرات دمایی میتواند عامل مهمی باشد.
در این شرایط باید علاوه بر مقاومت رطوبتی، مشخصات محصول در برابر:
– UV
– گرما
– تغییرات دمایی
– شرایط جوی
بررسی شود.
—
۳۶. عایق شفاف ترمووود پادنار
بر اساس اطلاعات ارائهشده توسط پادنار، این مجموعه محصولات عایق رطوبتی بیرنگ و شفاف را در قالب محصولات آماده مصرف و کنسانتره ارائه میکند.
برای استفاده روی ترمووود، انتخاب محصول باید با توجه به:
– نوع ترمووود
– وضعیت سطح
– روش اجرا
– شرایط اقلیمی
– ظاهر مورد انتظار
انجام شود.
همچنین در پروژههای بزرگ بهتر است قبل از اجرای عمومی، نمونه آزمایشی اجرا و نتیجه آن ارزیابی شود.
جهت مشاوره رایگان با پادنار به شماره ۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹ پیام دهید.
—
۳۷. جمعبندی فصل نهم
ترمووود با وجود اصلاح حرارتی، همچنان یک ماده چوبی است و در نمای خارجی در معرض عوامل جوی قرار میگیرد.
عایق رطوبتی بیرنگ و شفاف میتواند با کاهش خیسشدن سطح و ایجاد خاصیت آبگریزی، به حفاظت سطحی ترمووود کمک کند.
مهمترین اصول عبارتاند از:
1. انتخاب پوشش سازگار با ترمووود
2. آمادهسازی کامل سطح
3. توجه به میزان رطوبت
4. انجام تست موضعی
5. توجه به سطوح برسخورده و صاف
6. توجه به قسمتهای انتهایی و محل برش
7. تفکیک آبگریزی از محافظت UV
8. رعایت نسبت اختلاط در محصولات کنسانتره
9. اجرای صحیح و یکنواخت
10. بازرسی و نگهداری دورهای
در نهایت، عایق رطوبتی بیرنگ ترمووود را باید به عنوان یک سیستم حفاظت سطحی در نظر گرفت؛ نه جایگزینی برای طراحی صحیح نما، تهویه پشت نما، آبچکان، زهکشی، تعمیر ترکها و جزئیات مناسب نصب.
فصل بعدی میتواند به «عایق رطوبتی بیرنگ کاهگل و آبگریز کردن نمای کاهگلی» اختصاص پیدا کند.
۰ دیدگاه