۰۹
مهر

دانشنامه جامع عایق رطوبتی بی رنگ112

فصل ۱۱۲ ـ عایق رطوبتی بی‌رنگ و شفاف برای دیوارهای سنگی و آجری در معرض باران و رطوبت محیطی

مقدمه

دیوارهای خارجی ساختمان، دیوارهای حیاط، دیوارهای محوطه، دیوارهای باغ و برخی دیوارهای سنگی و آجری، در طول سال بارها در معرض باران، رطوبت، مه، شبنم و شست‌وشوی سطحی قرار می‌گیرند.

سنگ و آجر از نظر میزان تخلخل و جذب آب یکسان نیستند. حتی دو نوع آجر یا دو نوع سنگ نیز ممکن است رفتار متفاوتی داشته باشند. به همین دلیل انتخاب و اجرای عایق رطوبتی بی‌رنگ و شفاف یا آب‌گریزکننده سطحی باید بر اساس جنس، تخلخل، وضعیت سطح و منشأ رطوبت انجام شود.

هدف اصلی چنین محصولی در این کاربرد، می‌تواند کاهش جذب آب سطحی و حفاظت از ظاهر و ساختار سطح در برابر تماس مستقیم با آب باشد.

این نوع محصول را نباید با سیستم آب‌بندی کامل ساختمان یکسان دانست. ترک‌ها، درزهای باز، خرابی ملات، نم صعودی، نشت لوله و فشار آب از پشت دیوار نیازمند بررسی و راهکار جداگانه هستند.

جهت دریافت مشاوره درباره عایق رطوبتی بی‌رنگ و شفاف برای دیوارهای سنگی و آجری، ۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹ پیام دهید.

—

۱. دیوارهای خارجی و تماس با باران

باران معمولاً یکی از مهم‌ترین منابع رطوبت سطحی ساختمان است.

میزان اثرگذاری باران بر دیوار به عواملی مانند:

– شدت بارش
– جهت وزش باد
– مدت بارندگی
– ارتفاع ساختمان
– نوع مصالح
– تخلخل سطح
– کیفیت بندها

وابسته است.

—

۲. چرا سنگ و آجر آب جذب می‌کنند؟

سنگ و آجر می‌توانند دارای منافذی با اندازه‌های مختلف باشند.

آب از طریق منافذ و مسیرهای موئین می‌تواند وارد سطح مصالح شود.

در سنگ‌های متراکم، جذب آب ممکن است بسیار کمتر از سنگ‌های متخلخل باشد.

در مورد آجر نیز تفاوت بین انواع مختلف بسیار مهم است.

—

۳. تفاوت سنگ و آجر

سنگ و آجر از نظر:

– تخلخل
– جذب آب
– بافت
– رنگ
– زبری
– تراکم

با یکدیگر متفاوت هستند.

بنابراین یک محصول ممکن است روی یک سطح عملکرد مناسبی داشته باشد ولی نتیجه آن روی سطح دیگری متفاوت باشد.

—

۴. سنگ‌های متخلخل

برخی سنگ‌های ساختمانی مانند تراورتن می‌توانند دارای تخلخل قابل توجهی باشند.

در این سطوح، آب‌گریزی می‌تواند به‌عنوان یک روش حفاظت سطحی مورد بررسی قرار گیرد.

اما باید ابتدا نمونه آزمایشی اجرا شود.

—

۵. سنگ‌های متراکم

برخی سنگ‌ها مانند گرانیت معمولاً رفتار متفاوتی نسبت به سنگ‌های بسیار متخلخل دارند.

میزان جذب محصول و آب باید روی سطح واقعی بررسی شود.

—

۶. آجر نما

آجر نما علاوه بر مقاومت، اهمیت ظاهری زیادی دارد.

در استفاده از عایق شفاف باید از موارد زیر جلوگیری شود:

– تغییر شدید رنگ
– لکه
– براقیت ناخواسته
– تفاوت رنگ بین بخش‌های نما

به همین دلیل تست نمونه ضروری است.

—

۷. دیوار آجری قدیمی

دیوارهای آجری قدیمی ممکن است دارای:

– شوره
– ترک
– ملات فرسوده
– آجر پوک
– گردوغبار
– تغییر رنگ

باشند.

قبل از اجرای محصول، باید سطح بررسی و قسمت‌های آسیب‌دیده اصلاح شوند.

—

۸. دیوار سنگی قدیمی

در سنگ‌های قدیمی نیز ممکن است:

– رسوبات
– آلودگی
– شوره
– ترک
– شکستگی
– درزهای خراب

وجود داشته باشد.

اجرای آب‌گریزکننده روی سطح آسیب‌دیده، جایگزین ترمیم نیست.

—

۹. اهمیت بندها

یکی از مسیرهای مهم نفوذ آب در دیوارهای سنگی و آجری، بندهای بین قطعات است.

اگر بندها:

– باز
– ترک‌خورده
– پوک
– فرسوده

باشند، ابتدا باید ترمیم شوند.

—

۱۰. آبچکان و لبه بالایی دیوار

قسمت فوقانی دیوار از نقاط حساس در برابر باران است.

در صورت نبود آبچکان مناسب، آب می‌تواند از قسمت بالای دیوار وارد ساختار مصالح شود.

بنابراین اصلاح طراحی لبه بالایی، در بسیاری از موارد اهمیت بیشتری از اجرای صرف یک ماده آب‌گریز دارد.

—

۱۱. باران همراه با باد

باران همراه با باد می‌تواند آب را به قسمت‌هایی از نما برساند که در حالت عادی کمتر خیس می‌شوند.

در ساختمان‌های بلند و نماهای در معرض باد، بررسی مسیر حرکت آب اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.

—

۱۲. رطوبت محیطی

رطوبت هوا، مه و شبنم نیز می‌توانند سطح مصالح را مرطوب کنند.

این موضوع در مناطق:

– شمالی
– ساحلی
– کوهستانی
– مه‌آلود

اهمیت بیشتری دارد.

—

۱۳. دیوارهای حیاط

دیوار حیاط ممکن است علاوه بر باران در معرض:

– آب آبیاری
– شست‌وشو
– پاشش آب
– خاک مرطوب

قرار داشته باشد.

در چنین شرایطی باید منشأ رطوبت به‌صورت کامل بررسی شود.

—

۱۴. دیوارهای باغ

دیوارهای باغ معمولاً در محیطی با رطوبت متغیر قرار دارند.

تماس با گیاهان، خاک و سیستم آبیاری می‌تواند میزان رطوبت اطراف دیوار را افزایش دهد.

در این موارد، صرفاً اجرای آب‌گریزکننده سطحی ممکن است برای مشکلات ناشی از رطوبت زمین کافی نباشد.

—

۱۵. دیوارهای مشترک

در دیوارهای مشترک باید مشخص شود رطوبت از کدام سمت وارد می‌شود.

اگر منبع رطوبت از سمت دیگر دیوار باشد، اجرای محصول فقط روی یک سطح ممکن است نتیجه محدودی داشته باشد.

—

۱۶. نم صعودی

یکی از مشکلات مهم دیوارهای آجری و سنگی، انتقال رطوبت از قسمت پایین به بالا است.

این نوع رطوبت با باران سطحی تفاوت دارد.

در صورت وجود نم صعودی، باید ابتدا منشأ و مسیر انتقال رطوبت بررسی شود.

—

۱۷. رطوبت ناشی از لوله

گاهی لکه‌های رطوبت روی دیوار به دلیل:

– شکستگی لوله
– نشت آب
– خرابی سیستم فاضلاب
– نشتی تأسیسات

ایجاد می‌شوند.

در چنین شرایطی، اجرای آب‌گریزکننده مشکل اصلی را برطرف نمی‌کند.

—

۱۸. شوره روی آجر و سنگ

شوره می‌تواند نشان‌دهنده انتقال آب و املاح در ساختار مصالح باشد.

قبل از اجرای محصول باید علت شوره بررسی شود.

اگر رطوبت از پشت مصالح ادامه داشته باشد، ممکن است شوره مجدداً ظاهر شود.

—

۱۹. آماده‌سازی دیوار سنگی و آجری

پیش از اجرای محصول:

1. گردوغبار حذف شود.
2. آلودگی‌ها پاک شوند.
3. ذرات سست جدا شوند.
4. بندهای خراب ترمیم شوند.
5. ترک‌ها بررسی شوند.
6. شوره بررسی شود.
7. سطح برای اجرای محصول آماده شود.

—

۲۰. اهمیت خشک‌بودن سطح

در بسیاری از سیستم‌های آب‌گریزکننده، وضعیت رطوبت سطح در زمان اجرا اهمیت دارد.

بنابراین باید دستورالعمل فنی محصول درباره میزان رطوبت مجاز رعایت شود.

—

۲۱. اجرای نمونه آزمایشی

نمونه آزمایشی باید در بخش کوچکی از همان مصالح اجرا شود.

موارد زیر باید کنترل شوند:

☐ تغییر رنگ

☐ تغییر براقیت

☐ لکه

☐ جذب محصول

☐ یکنواختی

☐ آب‌گریزی

☐ تغییر بافت

—

۲۲. اجرای روی سنگ

برای سنگ‌های متخلخل می‌توان روش اجرا را بر اساس شرایط سطح انتخاب کرد.

استفاده از:

– اسپری
– قلم‌مو
– غلطک

ممکن است بسته به نوع محصول و سطح امکان‌پذیر باشد.

—

۲۳. اجرای روی آجر

در آجرهای متخلخل باید از تجمع بیش از حد ماده جلوگیری شود.

بهتر است محصول به‌صورت یکنواخت روی سطح توزیع شود.

مقدار مصرف واقعی نیز باید از طریق تست مشخص شود.

—

۲۴. نسبت رقیق‌سازی

بر اساس مشخصات مورد استفاده در این دانشنامه:

۱ کیلوگرم محصول + ۸۰ لیتر آب

به‌عنوان نسبت رقیق‌سازی در نظر گرفته می‌شود.

در اجرای واقعی، دستورالعمل فنی محصول و نتیجه آزمایش روی سطح باید ملاک نهایی باشد.

—

۲۵. میزان مصرف روی سنگ و آجر

میزان مصرف می‌تواند به‌شدت تحت تأثیر تخلخل باشد.

برای مثال:

– سنگ بسیار متخلخل
– آجر متخلخل
– سنگ متراکم
– آجر کم‌جذب

ممکن است مصرف یکسانی نداشته باشند.

—

۲۶. حفظ ظاهر طبیعی سنگ

در نماهای سنگی معمولاً هدف این است که:

– رنگ طبیعی حفظ شود.
– بافت حفظ شود.
– براقیت غیرطبیعی ایجاد نشود.
– لکه ایجاد نشود.

به همین دلیل تست نمونه اهمیت زیادی دارد.

—

۲۷. حفظ ظاهر طبیعی آجر

برای آجر نیز حفظ ظاهر طبیعی مهم است.

محصول مناسب باید بدون ایجاد تغییر ناخواسته در ظاهر مصالح انتخاب شود.

—

۲۸. دیوار سنگی در مناطق پرباران

در مناطق پرباران، کاهش جذب آب سطحی می‌تواند یکی از اقدامات حفاظتی باشد.

اما همچنان:

– بندها
– لبه‌های بالایی
– آبچکان
– درزها

باید کنترل شوند.

—

۲۹. دیوار آجری در مناطق سرد

در مناطق سرد، وجود آب در منافذ مصالح می‌تواند اهمیت بیشتری پیدا کند.

چرخه انجماد و ذوب یکی از عواملی است که باید در طراحی و حفاظت مصالح مورد توجه قرار گیرد.

—

۳۰. دیوار سنگی در مناطق ساحلی

در مناطق ساحلی، علاوه بر آب، نمک و رطوبت محیطی نیز اهمیت دارند.

بنابراین بررسی رسوبات، شوره و وضعیت بندها ضروری است.

برای دریافت مشاوره درباره کاربرد عایق رطوبتی شفاف روی سنگ و آجر در شرایط آب‌وهوایی مختلف، ۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹ پیام دهید.

—

۳۱. اشتباهات رایج

اجرای محصول روی سطح آلوده

باعث کاهش تماس مناسب محصول با سطح می‌شود.

پوشاندن شوره

علت رطوبت را برطرف نمی‌کند.

اجرای روی آجر پوک

ماده محافظ جایگزین تعویض یا ترمیم مصالح فرسوده نیست.

اجرای روی سنگ ترک‌خورده

ترک باید به‌صورت جداگانه بررسی شود.

بی‌توجهی به بندها

بندهای خراب می‌توانند مسیر ورود آب باقی بمانند.

حذف نمونه آزمایشی

ممکن است تغییر ظاهر یا لکه ایجاد شود.

—

۳۲. کنترل کیفیت پس از اجرا

پس از اجرای محصول باید موارد زیر بررسی شوند:

☐ یکنواختی سطح

☐ عدم ایجاد لکه

☐ حفظ رنگ

☐ عدم ایجاد براقیت ناخواسته

☐ رفتار آب روی سطح

☐ وضعیت بندها

☐ وضعیت درزها

☐ نقاط حساس نما

—

۳۳. نگهداری دوره‌ای

حتی پس از اجرای آب‌گریزکننده، دیوار باید بررسی شود.

موارد مهم عبارت‌اند از:

– ترک
– شوره
– خرابی بند
– شکستگی مصالح
– تجمع آب
– خرابی آبچکان

—

۳۴. تفاوت حفاظت سطحی و آب‌بندی

یکی از مهم‌ترین نکات این فصل این است که:

آب‌گریزی سطحی ≠ آب‌بندی کامل ساختمان

آب‌گریزکننده می‌تواند برای کاهش جذب آب سطحی استفاده شود، اما برای شرایطی مانند فشار آب از پشت دیوار، باید سیستم آب‌بندی متناسب با شرایط طراحی شود.

—

۳۵. چک‌لیست اجرای نهایی

☐ نوع سنگ یا آجر مشخص شده است.

☐ میزان تخلخل بررسی شده است.

☐ منشأ رطوبت مشخص شده است.

☐ ترک‌ها بررسی شده‌اند.

☐ بندها اصلاح شده‌اند.

☐ شوره بررسی شده است.

☐ سطح تمیز است.

☐ تست نمونه انجام شده است.

☐ تغییر رنگ کنترل شده است.

☐ میزان مصرف تعیین شده است.

☐ نسبت رقیق‌سازی رعایت شده است.

☐ اجرای نهایی کنترل شده است.

—

۳۶. جمع‌بندی

دیوارهای سنگی و آجری در معرض باران و رطوبت محیطی می‌توانند بسته به نوع مصالح و میزان تخلخل، مقداری آب جذب کنند.

استفاده از عایق رطوبتی بی‌رنگ و شفاف یا آب‌گریزکننده سطحی، در صورت سازگاری با مصالح، می‌تواند برای کاهش جذب آب و حفاظت سطحی مورد استفاده قرار گیرد.

با این حال، پیش از اجرا باید منشأ رطوبت مشخص شود. اگر مشکل ناشی از نم صعودی، نشت لوله، فشار آب از پشت دیوار، خرابی بندها یا نقص آب‌بندی باشد، اجرای ماده آب‌گریز به‌تنهایی راهکار کامل نخواهد بود.

برای سنگ و آجر نیز اجرای نمونه آزمایشی اهمیت زیادی دارد؛ زیرا تفاوت در تخلخل و بافت می‌تواند روی میزان مصرف، جذب و ظاهر نهایی اثر بگذارد.

بر اساس مشخصات مورد استفاده در این دانشنامه، نسبت رقیق‌سازی ۱ کیلوگرم محصول + ۸۰ لیتر آب است و دستورالعمل فنی محصول باید در اجرای واقعی ملاک نهایی قرار گیرد.

جهت دریافت مشاوره درباره عایق رطوبتی بی‌رنگ و شفاف برای دیوارهای سنگی و آجری، ۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹ پیام دهید.

در فصل بعد، به بررسی عایق رطوبتی بی‌رنگ و شفاف برای نماهای دارای درز، بندکشی و اتصالات مختلف و نقش این محصول در حفاظت اطراف درزها خواهیم پرداخت.