دانشنامه جامع عایق رطوبتی بی رنگ12
12
فصل دوازدهم ـ دانشنامه جامع عایق رطوبتی بیرنگ نمای آجری و سنتی
جهت مشاوره رایگان با پادنار به شماره ۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹ پیام دهید.
مقدمه
آجر یکی از قدیمیترین و در عین حال پرکاربردترین مصالح ساختمانی در معماری ایران است. از آجرهای سنتی و قزاقی گرفته تا آجرهای معمولی، آجر نما و انواع آجرهای دستساز، این مصالح در نمای ساختمانهای مسکونی، ویلاها، بناهای سنتی، دیوارهای محوطه و ساختمانهای تاریخی استفاده شدهاند.
یکی از ویژگیهای مهم آجر، وجود منافذ و خللوفرج در ساختار آن است. میزان تخلخل آجر به نوع خاک، روش تولید، دمای پخت، تراکم، کیفیت ساخت و شرایط استفاده بستگی دارد.
در نتیجه، باران و رطوبت میتوانند تا درجات مختلف وارد ساختار آجر شوند.
استفاده از عایق رطوبتی بیرنگ، آبگریزکننده نانو و پوششهای شفاف یکی از روشهایی است که میتواند برای کاهش جذب آب سطحی آجر مورد بررسی قرار گیرد.
مزیت مهم چنین محصولاتی برای نمای آجری این است که در صورت سازگاری صحیح، میتوانند بدون پوشاندن کامل بافت و رنگ آجر، خاصیت آبگریزی سطح را افزایش دهند.
—
۱. عایق رطوبتی بیرنگ آجر چیست؟
عایق رطوبتی بیرنگ آجر، محصولی برای محافظت سطحی آجر در برابر تماس و جذب آب است که با هدف حفظ ظاهر طبیعی مصالح طراحی میشود.
این محصولات ممکن است بر پایه فناوریهای مختلف آبگریزکننده، نانو یا رزینهای شفاف تولید شوند.
هدف از استفاده از این نوع پوشش میتواند شامل موارد زیر باشد:
– کاهش جذب آب باران
– کاهش خیسشدن سطح آجر
– محافظت سطحی در برابر رطوبت
– کاهش نفوذ آب از سطح متخلخل
– حفظ رنگ طبیعی آجر
– کاهش برخی آثار ناشی از رطوبت
– افزایش قابلیت نگهداری نما
عملکرد نهایی به نوع آجر، میزان تخلخل، شرایط سطح و مشخصات محصول وابسته است.
—
۲. چرا آجر به عایق رطوبتی نیاز پیدا میکند؟
آجر برخلاف تصور عمومی، مادهای کاملاً نفوذناپذیر نیست.
وجود منافذ داخل آجر باعث میشود در صورت تماس با آب، مقداری از آب بتواند وارد ساختار آن شود.
این موضوع در آجرهای بسیار متخلخل بیشتر اهمیت پیدا میکند.
در نمای خارجی، عوامل زیر میتوانند میزان تماس آجر با رطوبت را افزایش دهند:
– بارندگی
– رطوبت محیط
– پاشش آب
– شستوشوی نما
– برف
– رطوبت زمین
– نقص در آبچکانها
– نفوذ آب از درزها
به همین دلیل، آبگریز کردن سطح میتواند یکی از اقدامات محافظتی برای برخی نماهای آجری باشد.
—
۳. تفاوت عایق آجر با رنگ کردن آجر
یکی از تفاوتهای مهم عایق بیرنگ با رنگهای ساختمانی این است که هدف عایق بیرنگ، پوشاندن رنگ و بافت آجر نیست.
در یک پوشش شفاف مناسب، ساختار ظاهری آجر همچنان قابل مشاهده باقی میماند.
این ویژگی برای نماهایی که زیبایی آنها به موارد زیر وابسته است، اهمیت دارد:
– رنگ طبیعی آجر
– بافت سنتی
– رگههای آجر
– سطح دستساز
– ظاهر قدیمی
– ترکیب رنگ آجرهای سنتی
البته هر پوشش شفاف میتواند در شرایط خاص روی ظاهر اثر بگذارد؛ بنابراین تست نمونه قبل از اجرای کامل ضروری است.
—
۴. آجر سنتی و مشکل رطوبت
آجر سنتی معمولاً دارای ظاهر طبیعی و بافت مشخصی است و در بسیاری از ساختمانهای سنتی و بازسازیشده مورد استفاده قرار میگیرد.
در چنین نماهایی، استفاده از یک پوشش رنگی ممکن است ظاهر سنتی را تغییر دهد.
به همین دلیل، عایق بیرنگ میتواند برای پروژههایی که هدف آنها حفظ ظاهر اصلی آجر است، مورد بررسی قرار گیرد.
اما قبل از اجرا باید مشخص شود که:
– آجر چه میزان تخلخل دارد؟
– سطح چقدر تمیز است؟
– آیا شوره وجود دارد؟
– آیا بندکشی سالم است؟
– آیا آجر قبلاً پوشش داده شده است؟
– آیا رطوبت از پشت دیوار وارد میشود؟
—
۵. عایق رطوبتی آجر قزاقی
آجر قزاقی به دلیل ظاهر خاص و کاربرد گسترده در معماری سنتی و نماهای مدرن با سبک سنتی، یکی از مصالحی است که ممکن است نیاز به محافظت در برابر رطوبت داشته باشد.
هدف از استفاده از عایق بیرنگ روی آجر قزاقی میتواند کاهش جذب آب و حفظ ظاهر طبیعی آن باشد.
به دلیل تفاوت میان انواع آجر قزاقی از نظر تخلخل و سطح، مقدار مصرف و نتیجه نهایی نباید بدون آزمایش از یک پروژه به پروژه دیگر تعمیم داده شود.
—
۶. آجر نما و آبگریزی
آجر نما در معرض مستقیم عوامل محیطی قرار دارد.
باران، گردوغبار و تغییرات دمایی میتوانند در طول زمان بر ظاهر نما اثر بگذارند.
یک پوشش آبگریز میتواند باعث شود قطرات آب بهجای پخششدن سریع روی سطح، تمایل بیشتری به جمعشدن و حرکت داشته باشند.
در نتیجه، تماس آب با سطح در شرایط مناسب کاهش پیدا میکند.
با این حال، آبگریزی به معنای آببندی کامل ساختمان نیست.
—
۷. نقش نانو در آبگریز کردن آجر
در برخی محصولات آبگریزکننده از فناوری نانو برای تغییر ویژگی سطحی مصالح استفاده میشود.
هدف میتواند ایجاد سطحی با تمایل کمتر به جذب آب باشد.
در صورت عملکرد مناسب، قطره آب روی سطح آجر کمتر پخش میشود و احتمال جذب سطحی کاهش مییابد.
البته وجود واژه «نانو» بهتنهایی نشاندهنده کیفیت یا دوام قطعی یک محصول نیست.
برای ارزیابی واقعی باید مواردی مانند:
– نوع ماده
– فرمولاسیون
– میزان مصرف
– روش اجرا
– شرایط سطح
– دوام
– سازگاری با آجر
در نظر گرفته شود.
—
۸. رزین شفاف برای آجر
برخی پوششهای محافظ آجری بر پایه رزینهای شفاف تولید میشوند.
رزین شفاف میتواند بسته به نوع فرمولاسیون، یک لایه محافظ ایجاد کند یا به کاهش تماس مستقیم آب با سطح کمک کند.
اما در آجرهای سنتی باید توجه ویژهای به ظاهر نهایی داشت.
یک رزین ممکن است در بعضی شرایط باعث افزایش براقیت یا تغییر جزئی تونالیته آجر شود.
بنابراین اجرای آزمایشی در بخش کوچکی از نما توصیه میشود.
—
۹. آیا عایق بیرنگ آجر باعث تیره شدن آجر میشود؟
این موضوع به نوع آجر و محصول بستگی دارد.
برخی پوششها ممکن است پس از اجرا باعث ایجاد ظاهر مرطوب یا تیرهتر شوند، در حالی که برخی محصولات آبگریزکننده میتوانند تغییر ظاهری بسیار محدودی ایجاد کنند.
بنابراین برای پروژههایی که حفظ رنگ اصلی اهمیت زیادی دارد، نباید صرفاً بر عبارت «بیرنگ» تکیه کرد.
بهتر است قبل از اجرای کامل، نمونهای از محصول روی همان آجر اجرا و پس از خشکشدن بررسی شود.
—
۱۰. اهمیت آمادهسازی نمای آجری
کیفیت آمادهسازی سطح مستقیماً بر نتیجه اجرای عایق اثر دارد.
قبل از اجرای محصول باید موارد زیر بررسی شوند:
– گردوغبار
– خاک
– چربی
– شوره
– دوده
– رنگ قدیمی
– پوشش قبلی
– ملات سست
– قسمتهای جداشونده
سطح باید تا حد امکان تمیز و سالم باشد.
اگر آجر یا ملات پشت آن دچار آسیب جدی باشد، ابتدا باید مشکل ترمیم شود.
—
۱۱. شوره آجر و عایق رطوبتی
شوره یکی از مشکلات شناختهشده نماهای آجری است.
رسوبات سفیدرنگ میتوانند در اثر حرکت آب و انتقال مواد محلول از داخل مصالح ایجاد شوند.
اگر منبع اصلی رطوبت همچنان فعال باشد، اجرای یک پوشش سطحی بهتنهایی ممکن است مشکل را حل نکند.
بنابراین در نمای دارای شوره شدید باید ابتدا مسیر ورود آب بررسی شود.
منبع رطوبت میتواند از:
– پشت نما
– زمین
– بندها
– درزها
– آب باران
– جزئیات نامناسب بام
باشد.
—
۱۲. اهمیت بندکشی در آببندی نمای آجری
در بسیاری از نماهای آجری، تنها خود آجر تعیینکننده رفتار رطوبتی نیست.
بندکشی بین آجرها نیز نقش مهمی دارد.
اگر ملات بندها:
– ترکخورده
– پوک
– جداشده
– فرسوده
– دارای حفره
باشد، آب میتواند از این مسیرها وارد ساختمان شود.
بنابراین پیش از آبگریز کردن نما باید وضعیت بندها بررسی شود.
در صورت وجود آسیب، ترمیم بندکشی باید قبل از اجرای پوشش انجام شود.
—
۱۳. عایق بیرنگ روی بندکشی
در بعضی پروژهها هدف تنها محافظت از سطح آجر نیست و بندهای بین آجرها نیز در معرض باران هستند.
پوشش بیرنگ ممکن است روی بندکشی سالم قابل استفاده باشد، اما عملکرد آن به جنس ملات و میزان جذب آن بستگی دارد.
اگر بندکشی بسیار سست یا ترکخورده باشد، ابتدا باید اصلاح شود.
پوشش محافظ نمیتواند جایگزین بندکشی اصولی شود.
—
۱۴. آجر قدیمی و آجر جدید
آجر قدیمی و جدید میتوانند از نظر جذب آب تفاوت زیادی داشته باشند.
آجر قدیمی ممکن است:
– گردوغبار بیشتری داشته باشد
– شورهزده باشد
– پوشش قبلی داشته باشد
– سطح فرسوده داشته باشد
– تخلخل آن تغییر کرده باشد
در مقابل، آجر جدید ممکن است سطح تمیزتر اما رفتار متفاوتی در جذب ماده داشته باشد.
به همین دلیل، مقدار مصرف محصول نباید بدون تست به صورت یک عدد ثابت برای همه آجرها تعیین شود.
—
۱۵. روش اجرای عایق بیرنگ روی آجر
روش اجرا به مشخصات محصول بستگی دارد، اما فرآیند کلی میتواند شامل مراحل زیر باشد:
مرحله اول: بررسی نما
وضعیت آجر، بندکشی، ترکها، شوره و رطوبت بررسی شود.
مرحله دوم: پاکسازی
گردوغبار و آلودگیهای سطحی حذف شوند.
مرحله سوم: تعمیر
قسمتهای آسیبدیده و بندهای معیوب ترمیم شوند.
مرحله چهارم: خشکشدن
سطح باید مطابق شرایط مورد نیاز محصول آماده اجرا باشد.
مرحله پنجم: تست
مقدار کمی از محصول در یک قسمت نامحسوس اجرا شود.
مرحله ششم: اجرای اصلی
پس از تأیید نتیجه تست، کل سطح اجرا شود.
—
۱۶. استفاده از اسپری برای نمای آجری
در نماهای وسیع، اسپری میتواند یکی از روشهای اجرای پوشش باشد.
مزیت احتمالی اسپری، سرعت بالاتر و امکان پوشش یکنواختتر در بعضی سطوح است.
اما اپراتور باید بتواند میزان پاشش را کنترل کند.
پاشش بیش از اندازه ممکن است باعث تجمع ماده، شره یا تغییر ظاهر شود.
بنابراین تنظیم فشار، نازل، فاصله و سرعت حرکت اهمیت دارد.
—
۱۷. اجرای عایق با قلممو یا غلتک
در پروژههای کوچکتر میتوان بسته به مشخصات محصول از قلممو یا غلتک استفاده کرد.
قلممو برای قسمتهای دارای جزئیات و درزهای محدود میتواند کاربرد داشته باشد.
غلتک نیز برای برخی سطوح یکنواخت مناسب است.
اما انتخاب ابزار باید با توجه به ویسکوزیته و روش توصیهشده سازنده انجام شود.
—
۱۸. عایق آماده مصرف آجر
محصول آماده مصرف برای استفاده مستقیم یا با آمادهسازی محدود طبق دستورالعمل تولیدکننده طراحی میشود.
مزیت اصلی آن کاهش مراحل اختلاط در محل پروژه است.
این گزینه میتواند برای:
– پروژههای کوچک
– تعمیرات
– ساختمانهای مسکونی
– نماهای محدود
– عملیات نگهداری
مناسب باشد؛ البته انتخاب نهایی باید بر اساس مشخصات فنی محصول انجام شود.
—
۱۹. عایق کنسانتره آجر
محصول کنسانتره برای پروژههایی که حجم مصرف بالاتری دارند میتواند گزینه مناسبی باشد.
بر اساس اطلاعات ارائهشده توسط پادنار، محصول کنسانتره عایق بیرنگ این مجموعه با نسبت ۱ کیلوگرم ماده به ۸۰ لیتر آب قابل رقیقسازی معرفی شده است.
این نسبت باید برای همان محصول و مطابق دستورالعمل فنی آن در نظر گرفته شود.
پیش از اجرای پروژه بزرگ نیز بهتر است محلول آمادهشده روی بخش کوچکی از همان آجر آزمایش شود.
—
۲۰. محاسبه میزان مصرف عایق روی آجر
مصرف واقعی به موارد مختلفی بستگی دارد:
– تخلخل آجر
– زبری سطح
– میزان جذب
– روش اجرا
– تعداد لایهها
– شرایط آبوهوایی
– آمادهسازی سطح
بنابراین ارائه یک عدد ثابت برای همه نماهای آجری علمی و عملی نیست.
روش مناسبتر این است که مصرف در یک سطح آزمایشی اندازهگیری شود.
فرمول کلی:
مقدار مصرف کل = مساحت نما × مصرف واقعی در واحد سطح
این روش به برآورد دقیقتر نیاز پروژه کمک میکند.
—
۲۱. آبگریز کردن آجر بدون تغییر ظاهر
برای ساختمانهایی که ظاهر آجر اهمیت دارد، هدف اصلی میتواند ایجاد خاصیت آبگریزی با حداقل تغییر ظاهری باشد.
در این حالت بهتر است محصولی انتخاب شود که:
– شفاف باشد
– با آجر سازگار باشد
– تغییر رنگ محسوسی ایجاد نکند
– براقیت ناخواسته ایجاد نکند
– روی سطح آزمایش شده باشد
حتی در این شرایط نیز اجرای آزمایشی توصیه میشود.
—
۲۲. مقاومت در برابر باران
یکی از مهمترین دلایل استفاده از عایق بیرنگ در نمای آجری، کاهش جذب آب باران است.
وقتی سطح آبگریز میشود، قطرات آب میتوانند سریعتر روی سطح حرکت کنند.
این امر ممکن است باعث کاهش میزان خیسشدن سطح شود.
اما عملکرد نهایی به شدت بارش، تخلخل آجر، کیفیت پوشش و شرایط اجرایی بستگی دارد.
—
۲۳. آجر در مناطق سردسیر
در مناطق سرد، آب موجود در منافذ مصالح میتواند در چرخههای یخزدگی و ذوب اهمیت پیدا کند.
کاهش جذب آب سطحی میتواند یکی از اقدامات محافظتی قابل بررسی برای نماهای آجری باشد.
اما اگر آجر دارای ترک، پوکی یا خرابی شدید باشد، ابتدا باید خود مصالح بررسی و در صورت نیاز تعویض یا ترمیم شوند.
—
۲۴. مقاومت در برابر آفتاب
آبگریزی و مقاومت در برابر تابش خورشید دو ویژگی متفاوت هستند.
برای نمای خارجی، بهویژه در مناطقی با تابش شدید، باید مشخصات محصول از نظر پایداری در برابر UV و تغییرات ظاهری بررسی شود.
در صورت استفاده از رزین شفاف، اهمیت این موضوع بیشتر میشود؛ زیرا تغییرات رزین ممکن است بر ظاهر نما اثر بگذارد.
—
۲۵. عایق بیرنگ آجر در ساختمانهای سنتی
در ساختمانهای سنتی، حفظ ظاهر اصلی آجر اهمیت ویژهای دارد.
به همین دلیل، استفاده از پوشش شفاف میتواند در پروژههایی که هدف آن حفاظت بدون پوشاندن ظاهر اصلی است مورد توجه قرار گیرد.
با این حال، در بناهای قدیمی و ارزشمند، قبل از هرگونه عملیات باید سازگاری ماده با مصالح موجود بررسی و اجرای آزمایشی انجام شود.
—
۲۶. آیا عایق بیرنگ آجر جایگزین آببندی کامل است؟
خیر، عایق سطحی را نباید جایگزین تمام روشهای آببندی دانست.
اگر مشکل ساختمان ناشی از موارد زیر باشد:
– خرابی بام
– نفوذ آب از پشت دیوار
– ترک سازهای
– درز باز
– خرابی بندکشی
– نشتی تأسیسات
– رطوبت صعودی از زمین
باید ابتدا منبع رطوبت برطرف شود.
پوشش بیرنگ در درجه اول برای محافظت سطحی و کاهش جذب آب از سطح کاربرد دارد.
—
۲۷. عایق بیرنگ آجر و حفظ بافت سنتی
یکی از کاربردهای جذاب پوششهای شفاف در معماری سنتی، حفظ بافت اصلی آجر است.
در صورتی که محصول سازگار باشد، میتوان بدون پوشاندن نقش و رنگ آجر، رفتار سطح را نسبت به آب تغییر داد.
این ویژگی برای:
– خانههای سنتی
– ویلاهای سبک سنتی
– دیوارهای آجری
– نماهای قزاقی
– ساختمانهای بازسازیشده
قابل توجه است.
—
۲۸. نگهداری نمای آجری پس از عایقکاری
عایقکاری به معنای حذف کامل نیاز به نگهداری نیست.
نما باید بهصورت دورهای از نظر موارد زیر بررسی شود:
– ترک
– شوره
– خرابی بندکشی
– جداشدگی آجر
– آسیب مکانیکی
– نفوذ آب
– تغییرات ظاهری
اگر پوشش در بخشی از نما آسیب ببیند، ابتدا علت مشکل باید مشخص شود و سپس ترمیم پوشش انجام گیرد.
—
۲۹. عایق بیرنگ پادنار برای آجر و نماهای سنتی
بر اساس اطلاعات ارائهشده توسط پادنار، این مجموعه محصولات عایق رطوبتی بیرنگ و شفاف را در قالب آماده مصرف و کنسانتره برای محافظت و آبگریز کردن سطوح مختلف ساختمانی ارائه میکند.
این محصولات برای کاربرد روی مصالحی مانند آجر، سنگ، سیمان، بتن، چوب و سایر سطوح باید با توجه به سازگاری محصول با سطح انتخاب شوند.
در مورد ادعاهای مربوط به سابقه پروژهها، بناهای تاریخی یا انحصاری بودن یک کاربرد، توصیه میشود مستندات قراردادی، فنی یا اجرایی مربوطه نیز در کنار محتوای تبلیغاتی نگهداری شود.
—
۳۰. جمعبندی فصل دوازدهم
آجر یکی از مصالح مهم در معماری ایران است و حفظ ظاهر طبیعی آن برای بسیاری از پروژههای ساختمانی اهمیت دارد.
عایق رطوبتی بیرنگ، آبگریزکننده نانو و برخی پوششهای شفاف رزینی میتوانند برای کاهش جذب آب سطحی آجر مورد استفاده قرار گیرند.
برای دستیابی به نتیجه مناسب، باید ابتدا نوع آجر، میزان تخلخل، وضعیت بندکشی، شوره، ترک و منبع احتمالی رطوبت بررسی شود.
مهمترین اصول عبارتاند از:
– پاکسازی کامل سطح
– ترمیم ترکها
– اصلاح بندکشی معیوب
– رفع منبع رطوبت
– تست روی بخش کوچک
– کنترل مقدار مصرف
– انتخاب روش اجرای مناسب
– توجه به تغییر احتمالی رنگ یا براقیت
– بررسی دوام در برابر شرایط محیطی
عایق بیرنگ زمانی میتواند بهترین عملکرد مورد انتظار را داشته باشد که بهعنوان بخشی از یک سیستم محافظتی صحیح برای نما استفاده شود، نه بهعنوان جایگزین تعمیرات ساختمانی و آببندیهای اساسی.
جهت مشاوره رایگان با پادنار به شماره ۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹ پیام دهید.
پادنار بر اساس اطلاعات ارائهشده، عایقهای رطوبتی بیرنگ و شفاف را در دو شکل آماده مصرف و کنسانتره ارائه میکند و برای انتخاب روش مناسب آبگریز کردن نمای آجری میتوان شرایط واقعی سطح را بررسی کرد.
جهت مشاوره رایگان با پادنار به شماره ۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹ پیام دهید.
۰ دیدگاه