دانشنامه جامع عایق رطوبتی بی رنگ164
فصل ۱۶۴ ـ عایق رطوبتی بی‌رنگ و شفاف برای نمای ساختمان در اطراف درزهای انبساط، ژوئن‌ها و اتصالات حرکتی
تلفن مشاوره پادنار: ۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹
درزهای انبساط و اتصالات حرکتی از قسمت‌های مهم هر ساختمان هستند که باید امکان حرکت کنترل‌شده اجزای ساختمان را فراهم کنند. تغییرات دما، جمع‌شدگی مصالح، نشست‌های جزئی، لرزش و تغییرات ابعادی می‌توانند باعث حرکت نسبی دو قسمت مجاور شوند.
به همین دلیل، این قسمت‌ها از نظر جلوگیری از ورود آب نیز اهمیت زیادی دارند. اگر درز حرکتی به‌درستی طراحی، پر، آب‌بندی یا نگهداری نشده باشد، بارندگی می‌تواند از مسیر آن وارد لایه‌های زیرین نما شود.
در چنین شرایطی، عایق رطوبتی بی‌رنگ و شفاف باید با شناخت دقیق عملکرد درز استفاده شود. آبگریزی سطحی نما نباید با آب‌بندی یک درز حرکتی اشتباه گرفته شود.
تلفن مشاوره پادنار: ۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹
درز انبساط چیست؟
درز انبساط یا درز حرکتی فضایی کنترل‌شده میان دو بخش سازه یا پوشش ساختمان است که برای پذیرش حرکت نسبی آنها ایجاد می‌شود.
این درز ممکن است در نما، کف، بام، دیوار یا محل اتصال بخش‌های مختلف ساختمان دیده شود.
چرا درزهای حرکتی در معرض آب هستند؟
درز حرکتی معمولاً یک مسیر خطی و پیوسته در سطح ساختمان ایجاد میکند.
اگر پوشش یا آب‌بندی آن آسیب ببیند، باران می‌تواند به داخل درز وارد شود.
در نمای خارجی، اهمیت این موضوع در مناطق پرباران و ساختمان‌هایی که ارتفاع زیادی دارند بیشتر می‌شود.
تفاوت درز حرکتی با ترک
ترک معمولاً شکستگی ناخواسته در مصالح است، در حالی که درز حرکتی یک جزئیات طراحی‌شده ساختمان است.
این تفاوت اهمیت زیادی دارد.
نمی‌توان یک درز حرکتی را مانند یک ترک معمولی با ملات یا ماده سخت پر کرد؛ زیرا ممکن است حرکت ساختمان باعث تخریب ترمیم شود.
تلفن مشاوره پادنار: ۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹
آب‌بندی درز انبساط
برای آب‌بندی درز حرکتی باید از سیستم و موادی استفاده شود که با میزان حرکت مورد انتظار سازگار باشند.
نوع مصالح، عرض درز، عمق، حرکت احتمالی و شرایط محیطی باید در انتخاب روش آب‌بندی مورد توجه قرار گیرد.
نقش آبگریزکننده شفاف
آبگریزکننده بی‌رنگ و شفاف می‌تواند در صورت سازگاری با بستر، جذب آب سطح مصالح اطراف درز را کاهش دهد.
اما نباید آن را به عنوان جایگزین سیستم آب‌بندی درز حرکتی معرفی کرد.
تلفن مشاوره پادنار: ۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹
درزهای نمای سنگی
در نماهای سنگی، درزهای میان قطعات ممکن است در معرض باران مستقیم باشند.
اگر بند یا درز اطراف قطعات آسیب دیده باشد، آب می‌تواند از مسیر آن عبور کند.
در این حالت ابتدا باید خود درز بررسی و در صورت نیاز ترمیم شود.
درزهای نمای آجری
نمای آجری دارای بندهای متعددی میان آجرهاست.
بندکشی فرسوده یا ترک‌خورده می‌تواند جذب آب را افزایش دهد.
آبگریزی سطح آجر می‌تواند به عنوان اقدام مکمل بررسی شود، اما ترمیم بندهای خراب باید جداگانه انجام شود.
درزهای نمای سیمانی
در نماهای سیمانی ممکن است درزهای اجرایی یا حرکتی وجود داشته باشد.
در صورت مشاهده بازشدگی، ترک یا جداشدگی، علت باید مشخص شود.
پوشاندن صرف محل آسیب‌دیده با ماده آبگریز، لزوماً مشکل را حل نمی‌کند.
بتن اکسپوز و درزهای حرکتی
در بتن اکسپوز، محل اتصال دو قطعه یا دو بخش ساختمانی باید به دقت بررسی شود.
در صورتی که بتن اطراف درز دارای تخلخل باشد، کاهش جذب آب سطحی می‌تواند یک اقدام تکمیلی باشد.
تلفن مشاوره پادنار: ۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹
تأثیر تغییرات دما
نما در طول شبانه‌روز و فصل‌های مختلف گرم و سرد می‌شود.
سنگ، بتن، فلز و سایر مصالح نیز در اثر تغییر دما تغییر ابعاد می‌دهند.
به همین دلیل، اتصالات حرکتی باید امکان حرکت لازم را حفظ کنند.
چرا پر کردن درز با ملات سخت مشکل‌ساز است؟
ملات سخت ممکن است در برابر حرکت نسبی دو بخش مقاومت کند.
اگر حرکت از ظرفیت تحمل آن بیشتر باشد، ترک یا شکستگی ایجاد می‌شود.
بنابراین انتخاب مصالح درزگیری باید متناسب با عملکرد درز باشد.
آب واردشده از درز
اگر آب از یک درز حرکتی وارد ساختمان می‌شود، باید مسیر نفوذ مشخص شود.
ممکن است مشکل از ماده درزگیر، نوار آب‌بند، پوشش فلزی، جزئیات اتصال یا خود زیرسازی باشد.
تلفن مشاوره پادنار: ۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹
درزهای عمودی نما
درزهای عمودی ممکن است برای کنترل حرکات نما ایجاد شده باشند.
این درزها در معرض بارندگی قرار دارند و باید مسیر خروج یا جلوگیری از ورود آب در آنها به‌درستی طراحی شود.
درزهای افقی
درزهای افقی نیز ممکن است محل جمع‌شدن آب باشند.
اگر شیب مناسب نباشد، آب روی قسمت‌هایی از درز باقی می‌ماند و زمان تماس با سطح افزایش پیدا میکند.
اتصال دو نوع مصالح
محل برخورد سنگ و سیمان، آجر و بتن، فلز و سنگ یا مصالح مشابه، ممکن است رفتار حرارتی متفاوتی داشته باشد.
در این محل‌ها، استفاده از اتصال مناسب و مواد سازگار اهمیت دارد.
درز اطراف قاب پنجره
درز اطراف پنجره از مهم‌ترین اتصالات نما محسوب می‌شود.
اگر آب از این قسمت وارد شود، باید ابتدا آب‌بندی اتصال پنجره و دیوار بررسی شود.
آبگریزی سطح نما به تنهایی جایگزین آب‌بندی قاب پنجره نیست.
تلفن مشاوره پادنار: ۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹
درزهای اطراف در
اتصال در و دیوار نیز ممکن است در معرض باران قرار گیرد.
درهای بیرونی، به‌خصوص در ساختمان‌هایی که در معرض باد و بارندگی هستند، نیازمند جزئیات مناسب آب‌بندی هستند.
درزهای بالکن
بالکن‌ها دارای اتصال میان کف، دیوار، جان‌پناه و نما هستند.
آب جمع‌شده روی کف بالکن می‌تواند فشار بیشتری به درزهای اطراف وارد کند.
شیب‌بندی و تخلیه آب باید به‌درستی انجام شود.
درزهای تراس
در تراس نیز باید مسیر تخلیه آب و سلامت اتصالات بررسی شود.
اگر درزهای اطراف تراس باز باشند، امکان ورود آب به لایه‌های زیرین افزایش می‌یابد.
تلفن مشاوره پادنار: ۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹
اثر یخ‌زدگی بر درزها
در مناطق سرد، آبی که وارد درز می‌شود ممکن است یخ بزند.
افزایش حجم آب هنگام یخ‌زدگی می‌تواند به برخی مصالح آسیب وارد کند.
بنابراین کنترل ورود آب و سلامت درزها اهمیت بیشتری پیدا میکند.
درزهای ساختمان‌های قدیمی
در ساختمان‌های قدیمی، ممکن است مواد درزگیری فرسوده یا جدا شده باشند.
قبل از اجرای هر پوشش، باید وضعیت درزها و مصالح اطراف بررسی شود.
درزهای ساختمان‌های جدید
در ساختمان جدید نیز باید زمان و شرایط مناسب برای اجرای پوشش‌های تکمیلی رعایت شود.
سطح باید از نظر آلودگی، رطوبت، مواد جداشونده و سازگاری شیمیایی بررسی شود.
شوره در اطراف درز
اگر آب از درز وارد مصالح متخلخل شود، ممکن است پس از خشک شدن، املاح به سطح منتقل شوند.
شوره ایجادشده باید به صورت جداگانه بررسی شود.
صرفاً پوشاندن شوره با آبگریزکننده راه‌حل اصلی نیست.
تلفن مشاوره پادنار: ۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹
آماده‌سازی سطح اطراف درز
پیش از اجرای آبگریزکننده باید سطح اطراف درز تمیز و سالم باشد.
گردوغبار، چربی، شوره و مواد سست می‌توانند روی نتیجه اثر بگذارند.
در صورت وجود پوشش قدیمی، سازگاری آن با محصول نیز باید بررسی شود.
اجرای آزمایشی
در مصالح حساس یا نماهای دارای رنگ و بافت خاص، اجرای آزمایشی در یک قسمت کوچک توصیه می‌شود.
پس از خشک شدن می‌توان تغییر ظاهر و رفتار سطح در برابر آب را بررسی کرد.
رقیق‌سازی محصول پادنار
بر اساس مشخصات مورد استفاده در این دانشنامه، نسبت رقیق‌سازی محصول پادنار:
۱ کیلوگرم محصول + ۸۰ لیتر آب
است.
مقدار واقعی مصرف به جذب، تخلخل، زبری و وضعیت بستر بستگی دارد.
تلفن مشاوره پادنار: ۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹
آیا می‌توان روی ماده درزگیر آبگریزکننده زد؟
این موضوع به نوع ماده درزگیر و سازگاری آن با محصول بستگی دارد.
نباید بدون آزمایش، سازگاری شیمیایی دو ماده را قطعی فرض کرد.
در بسیاری از موارد، آبگریزی بیشتر برای مصالح معدنی اطراف درز بررسی می‌شود.
آبگریزی درزهای باز
اگر درز باز باشد، ابتدا باید علت بازشدگی مشخص شود.
ممکن است نیاز به تعویض ماده درزگیر یا اصلاح جزئیات آب‌بندی وجود داشته باشد.
اجرای آبگریزکننده روی درز باز، به خودی خود آن را آب‌بندی نمی‌کند.
آبگریزی و فشار آب
آبگریزکننده سطحی برای مقابله با فشار هیدروستاتیک طراحی نشده است.
اگر پشت درز یا دیوار فشار آب وجود داشته باشد، باید سیستم آب‌بندی مناسب برای آن شرایط در نظر گرفته شود.
تلفن مشاوره پادنار: ۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹
باران همراه با باد
باران همراه با باد می‌تواند آب را به قسمت‌هایی از نما برساند که در حالت بارش عمودی کمتر خیس می‌شوند.
در ساختمان‌های مرتفع، این موضوع اهمیت بیشتری دارد.
سلامت درزها، اتصالات و آبچکان‌ها باید در چنین شرایطی مورد توجه قرار گیرد.
نگهداری دوره‌ای
درزهای حرکتی نباید فقط هنگام بروز نشتی بررسی شوند.
بازدید دوره‌ای می‌تواند جداشدگی، ترک، سخت‌شدن یا فرسودگی مواد درزگیر را زودتر مشخص کند.
چه زمانی آبگریزی مناسب نیست؟
اگر مشکل اصلی از نشتی لوله، خرابی آب‌بندی بام، درز باز، ترک سازه‌ای، فشار آب یا رطوبت صعودی باشد، آبگریزی نما درمان اصلی محسوب نمی‌شود.
در چنین شرایطی ابتدا باید منبع رطوبت اصلاح شود.
تلفن مشاوره پادنار: ۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹
تفاوت عایق رطوبتی و آبگریزکننده در محل درز
اصطلاح «عایق رطوبتی» ممکن است برای محصولات مختلف استفاده شود.
در این دانشنامه، محصول شفاف مورد بحث عمدتاً به عنوان یک آبگریزکننده سطحی برای کاهش جذب آب مصالح بررسی می‌شود.
بنابراین نباید صرفاً با استفاده از این محصول ادعا کرد که تمام درزهای حرکتی ساختمان کاملاً آب‌بندی شده‌اند.
نتیجه‌گیری
درزهای انبساط، ژوئن‌ها و اتصالات حرکتی از حساس‌ترین نقاط نمای ساختمان در برابر ورود آب هستند.
حرکت ساختمان، تغییرات دمایی، باران، یخ‌زدگی و فرسودگی مواد درزگیر می‌توانند عملکرد این قسمت‌ها را تحت تأثیر قرار دهند.
اولویت در این قسمت‌ها، طراحی و اجرای صحیح درز، استفاده از مواد آب‌بندی سازگار و نگهداری دوره‌ای است.
پس از اطمینان از سلامت اتصال، می‌توان در صورت سازگاری محصول با مصالح، برای کاهش جذب آب سطحی سنگ، آجر، سیمان یا بتن اطراف درز از آبگریزکننده بی‌رنگ و شفاف استفاده کرد.
بر اساس مشخصات مورد استفاده در این دانشنامه، نسبت رقیق‌سازی محصول پادنار ۱ کیلوگرم محصول + ۸۰ لیتر آب است.
این محصول را نباید جایگزین ترمیم ترک، درزگیری، آب‌بندی تخصصی، اصلاح نشتی یا درمان رطوبت ناشی از منابع دیگر دانست.
تلفن مشاوره پادنار: ۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹
۰ دیدگاه