دانشنامه جامع عایق رطوبتی بی رنگ190
190
فصل ۱۹۰ ـ عایق رطوبتی بی‌رنگ و شفاف برای نمای ساختمان در اطراف دریچه‌های بازدید، قاب‌های دسترسی و محفظه‌های سرویس خارجی
تلفن مشاوره و پیامک پادنار: ۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹
مقدمه
در بسیاری از ساختمان‌ها، برای دسترسی به تأسیسات و تجهیزات مختلف، دریچه‌های بازدید و قاب‌های سرویس در قسمت‌های خارجی دیوار و نما نصب می‌شوند. این دریچه‌ها ممکن است برای دسترسی به شیرآلات، لوله‌ها، کابل‌ها، تجهیزات مکانیکی، کانال‌ها یا سایر تأسیسات مورد استفاده قرار گیرند.
محل نصب این دریچه‌ها معمولاً شامل قاب، پیچ، لولا، درز پیرامونی و گاهی یک محفظه داخلی است. بنابراین اگر طراحی یا اجرای آن مناسب نباشد، باران می‌تواند به اطراف قاب یا فضای پشت دریچه نفوذ کند.
در نماهای معدنی مناسب، استفاده از عایق رطوبتی بی‌رنگ و شفاف می‌تواند برای کاهش جذب آب سطحی بخش‌های سازگار نما مورد بررسی قرار گیرد.
اما آبگریزی سطح نما با آب‌بندی دریچه یکسان نیست. اگر درز اطراف قاب باز باشد یا خود دریچه نیاز به آب‌بندی داشته باشد، ابتدا باید مشکل اصلی برطرف شود.
تلفن مشاوره و پیامک پادنار: ۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹
۱. دریچه بازدید خارجی چیست؟
دریچه بازدید خارجی به بخشی گفته می‌شود که برای دسترسی دوره‌ای به یک فضای تأسیساتی یا تجهیزات داخل دیوار یا محفظه طراحی شده است.
این دریچه ممکن است از فلز، پلاستیک، کامپوزیت یا مصالح دیگر ساخته شده باشد.
اطراف آن معمولاً به وسیله قاب یا فریم به سطح ساختمان متصل می‌شود.
همین محل اتصال می‌تواند یکی از نقاط حساس از نظر ورود آب باشد.
۲. چرا اطراف دریچه مستعد رطوبت است؟
دریچه معمولاً دارای یک مرز مشترک بین دو سطح است.
یک طرف آن نمای ساختمان و طرف دیگر قاب یا بدنه دریچه قرار دارد.
تفاوت حرکت، انبساط، جنس و شکل این مصالح ممکن است موجب ایجاد درز شود.
اگر این درز به درستی اجرا نشده باشد، آب باران می‌تواند به فضای داخلی برسد.
۳. دریچه روی نمای سنگی
در صورت نصب دریچه روی نمای سنگی، باید اطراف قاب از نظر ترک، شکستگی و جداشدگی بررسی شود.
اگر سنگ در اطراف قاب آسیب دیده باشد، ابتدا باید تعمیر شود.
پس از آماده‌سازی و در صورت سازگاری، می‌توان سطح سنگ اطراف دریچه را برای آبگریزی بررسی کرد.
آبگریزکننده نباید جایگزین مهار مکانیکی یا آب‌بندی قاب شود.
۴. دریچه روی نمای آجری
در نمای آجری، قاب دریچه ممکن است در داخل آجر یا ملات مهار شده باشد.
اگر ملات پیرامون قاب فرسوده شده باشد، احتمال ورود آب افزایش پیدا می‌کند.
در این شرایط ابتدا باید بندها و نقاط آسیب‌دیده ترمیم شوند.
سپس می‌توان آبگریزی سطح آجری مناسب اطراف دریچه را به عنوان اقدام مکمل در نظر گرفت.
۵. دریچه روی نمای سیمانی
در نمای سیمانی، قاب دریچه ممکن است در اثر نشست، ضربه یا تغییرات دمایی دچار درز پیرامونی شود.
ترک‌ها و قسمت‌های سست اطراف قاب باید بررسی شوند.
پس از اصلاح سطح، آبگریزی نمای سیمانی سازگار می‌تواند برای کاهش جذب آب سطحی مورد استفاده قرار گیرد.
۶. قاب فلزی دریچه
قاب‌های فلزی معمولاً با پیچ یا روش‌های مکانیکی به ساختمان متصل می‌شوند.
محل پیچ‌ها و اتصال قاب به نما باید از نظر ورود آب بررسی شود.
همچنین خوردگی فلز باید کنترل شود.
اجرای محصول آبگریز روی فلز فقط در صورت تأیید سازگاری مجاز است؛ هدف اصلی، آبگریزی سطح نمای ساختمان است.
۷. دریچه‌های دارای لولا
برخی دریچه‌ها برای دسترسی مکرر دارای لولا هستند.
اطراف لولا و قاب ممکن است در معرض آب باران قرار گیرد.
نباید ماده آبگریز به شکلی اجرا شود که عملکرد لولا، بازشدن دریچه یا دسترسی به تجهیزات داخلی را مختل کند.
آب‌بندی قاب نیز باید مستقل از آبگریزی نما بررسی شود.
۸. دریچه‌های دارای قفل
برخی محفظه‌های سرویس دارای قفل یا مکانیزم دسترسی هستند.
این قطعات نباید با مواد پوششی مسدود شوند.
در صورت نیاز به آبگریزی، تمرکز باید بر سطح مناسب نمای اطراف دریچه باشد.
قفل و تجهیزات دسترسی باید کاملاً قابل استفاده باقی بمانند.
۹. آب باران روی دریچه
اگر قسمت بالایی دریچه به صورت افقی یا دارای لبه باشد، ممکن است آب روی آن جمع شود.
در چنین شرایطی، طراحی شیب و مسیر تخلیه آب اهمیت زیادی دارد.
آبگریز کردن نمای اطراف نمی‌تواند مشکل تجمع آب روی قاب را برطرف کند.
۱۰. فضای پشت دریچه
برخی دریچه‌ها به فضای خالی یا محفظه تأسیسات منتهی می‌شوند.
اگر آب وارد این قسمت شود، ممکن است علاوه بر نما، تجهیزات داخلی نیز تحت تأثیر قرار گیرند.
بنابراین آب‌بندی واقعی دریچه باید با توجه به کاربری آن انجام شود.
آبگریزی نمای اطراف صرفاً یک اقدام مکمل برای کاهش جذب آب سطحی است.
۱۱. دریچه‌های تأسیسات آب
ممکن است در بیرون ساختمان دریچه‌ای برای دسترسی به شیر یا لوله آب وجود داشته باشد.
در این حالت باید ابتدا هرگونه نشتی داخلی یا خرابی شیر برطرف شود.
محصول آبگریز نمای ساختمان برای تعمیر شیر یا لوله طراحی نشده است.
پس از رفع مشکل تأسیسات، می‌توان آبگریزی سطح نمای اطراف را بررسی کرد.
۱۲. دریچه‌های تأسیسات برق
دریچه‌های مربوط به تأسیسات برق از حساسیت بیشتری برخوردارند.
نباید محصول آبگریز نما بدون بررسی سازگاری روی تجهیزات الکتریکی، کابل‌ها، اتصالات یا داخل محفظه اجرا شود.
در این کاربرد، هدف فقط حفاظت سطح نمای معدنی اطراف دریچه است.
هرگونه تعمیر یا آب‌بندی تجهیزات برقی باید توسط فرد متخصص انجام شود.
۱۳. دریچه‌های تهویه و سرویس مکانیکی
برخی محفظه‌های خارجی برای دسترسی به تجهیزات مکانیکی یا کانال‌ها ساخته می‌شوند.
این دریچه‌ها ممکن است در برابر باران و رطوبت قرار داشته باشند.
نباید مسیر تهویه یا بازشو با ماده پوششی مسدود شود.
در صورت نیاز، آبگریزی باید صرفاً روی سطح سازگار و خارج از مسیر عملکرد دریچه انجام شود.
۱۴. دریچه در ساختمان‌های قدیمی
در ساختمان‌های قدیمی ممکن است اطراف قاب دریچه چند بار تعمیر شده باشد.
ترک‌های قدیمی، ملات فرسوده و لایه‌های سست باید پیش از اجرای آبگریزکننده بررسی شوند.
اجرای محصول روی سطح ضعیف نمی‌تواند جایگزین بازسازی زیرسازی شود.
۱۵. دریچه‌های سرویس در مناطق پربارش
در مناطق پربارش، دریچه‌های خارجی دفعات بیشتری در معرض آب قرار می‌گیرند.
در این مناطق، طراحی قاب و مسیر تخلیه آب اهمیت زیادی دارد.
پس از رفع ایرادات اجرایی، آبگریزی نمای متخلخل سازگار می‌تواند به عنوان بخشی از برنامه نگهداری نما مورد استفاده قرار گیرد.
تلفن مشاوره و پیامک پادنار: ۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹
۱۶. دریچه در مناطق سرد و یخبندان
در مناطق سرد، آب باقی‌مانده در درزهای اطراف دریچه ممکن است یخ بزند.
بنابراین ترک‌ها و درزهای معیوب باید قبل از آبگریزی اصلاح شوند.
همچنین باید بررسی شود که قاب و درزگیر مورد استفاده برای شرایط دمایی محل مناسب باشند.
۱۷. نسبت رقیق‌سازی محصول
بر اساس مشخصات مورد استفاده در این دانشنامه، نسبت رقیق‌سازی محصول:
۱ کیلوگرم محصول + ۸۰ لیتر آب
است.
به دلیل تفاوت جنس و میزان جذب سطوح، بهتر است ابتدا روی قسمت کوچکی از نمای اطراف دریچه آزمایش انجام شود.
سطح باید تمیز، خشک و عاری از آلودگی و مواد سست باشد.
۱۸. آیا محصول روی خود دریچه اجرا می‌شود؟
هدف اصلی محصول، آبگریزی نمای ساختمان است.
نباید صرفاً به دلیل بی‌رنگ و شفاف بودن، محصول را روی تمام دریچه‌ها، قاب‌ها، لولاها، قفل‌ها یا تجهیزات داخلی اجرا کرد.
برای مصالحی مانند فلز، پلاستیک، لاستیک یا پوشش‌های کارخانه‌ای باید سازگاری محصول به صورت جداگانه بررسی شود.
۱۹. مشکلاتی که آبگریزکننده برطرف نمی‌کند
آبگریزی سطح نما برای رفع مشکلات زیر کافی نیست:
– خرابی قاب
– شکستگی نما
– ترک عمیق
– بازشدن درز پیرامونی
– خرابی لولا
– خرابی قفل
– نشتی لوله
– تجمع آب
– نفوذ آب به داخل محفظه
– نقص آب‌بندی دریچه
این مشکلات باید ابتدا به صورت تخصصی برطرف شوند.
۲۰. مراحل پیشنهادی اجرای صحیح
برای اجرای صحیح می‌توان مراحل زیر را در نظر گرفت:
۱. بررسی نوع دریچه و کاربری آن
۲. بررسی سلامت قاب
۳. کنترل درز پیرامونی
۴. بررسی ترک و شکستگی نما
۵. رفع نشتی‌های تأسیساتی
۶. اصلاح نقاط معیوب
۷. پاک‌سازی سطح
۸. آزمایش سازگاری محصول
۹. اجرای آبگریزکننده روی سطح مناسب نما
در این فرآیند نباید مسیر بازشدن دریچه، قفل، لولا، تهویه یا دسترسی به تجهیزات مسدود شود.
۲۱. آبگریزی اطراف دریچه و حفظ ظاهر نما
یکی از کاربردهای مهم محصول بی‌رنگ و شفاف، استفاده در نماهایی است که حفظ ظاهر اصلی مصالح اهمیت دارد.
در صورت سازگاری، هدف از اجرای محصول تغییر رنگ یا پوشاندن بافت نما نیست؛ بلکه کاهش جذب آب سطحی است.
با این حال، نتیجه نهایی به نوع مصالح، وضعیت سطح و شرایط اجرا بستگی دارد.
۲۲. تفاوت آبگریزی و آب‌بندی دریچه
آبگریزی و آب‌بندی دو عملکرد متفاوت دارند.
آبگریزی می‌تواند جذب آب سطحی مصالح را کاهش دهد.
آب‌بندی برای جلوگیری از عبور آب از درز، اتصال یا نقطه نفوذ طراحی می‌شود.
بنابراین اگر قاب دریچه نشتی داشته باشد، اجرای آبگریزکننده روی نمای اطراف به تنهایی مشکل را برطرف نخواهد کرد.
۲۳. نگهداری دوره‌ای دریچه‌ها
دریچه‌های خارجی باید به صورت دوره‌ای بررسی شوند.
مواردی مانند بازشدن درز، شکستگی نما، شل‌شدن قاب، خوردگی، تجمع آب و خرابی درزگیر باید کنترل شوند.
در صورت مشاهده مشکل، ابتدا تعمیرات لازم انجام شود.
پس از آن می‌توان وضعیت آبگریزی سطح نما را ارزیابی کرد.
تلفن مشاوره و پیامک پادنار: ۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹
۲۴. اهمیت اجرای آزمایشی
مصالح اطراف دریچه ممکن است ترکیبی از سنگ، ملات، سیمان، رنگ یا سایر پوشش‌ها باشند.
بنابراین بهتر است پیش از اجرای گسترده، محصول در قسمت کوچکی آزمایش شود.
این آزمایش برای بررسی تغییر ظاهری، جذب و سازگاری سطح مفید است.
۲۵. جمع‌بندی
دریچه‌های بازدید، قاب‌های دسترسی و محفظه‌های سرویس خارجی از جمله نقاطی هستند که به دلیل وجود قاب، پیچ، لولا، درز و اتصال میان چند مصالح مختلف، باید از نظر رطوبت مورد توجه قرار گیرند.
اگر درز اطراف دریچه باز باشد یا خود قاب دچار خرابی شده باشد، ابتدا باید مشکل اصلی برطرف شود.
همچنین در صورت وجود نشتی از تأسیسات داخل محفظه، ابتدا باید منبع نشتی تعمیر شود.
پس از آماده‌سازی و در صورت سازگاری سطح، می‌توان از عایق رطوبتی بی‌رنگ و شفاف برای کاهش جذب آب سطحی بخش‌های مناسب نمای ساختمان استفاده کرد.
بر اساس مشخصات این دانشنامه، نسبت رقیق‌سازی محصول ۱ کیلوگرم محصول + ۸۰ لیتر آب است.
این محصول جایگزین آب‌بندی تخصصی دریچه، تعمیر تأسیسات، ترمیم ترک یا اصلاح قاب نیست.
همچنین نباید عملکرد دریچه، لولا، قفل، تهویه یا دسترسی به تجهیزات را مختل کند.
در نهایت، حفاظت مناسب از نمای ساختمان در اطراف دریچه‌های خارجی زمانی حاصل می‌شود که طراحی و نصب صحیح قاب، آب‌بندی مناسب، رفع نشتی، ترمیم سطح و آبگریزی مصالح سازگار در کنار یکدیگر مورد توجه قرار گیرند.
تلفن مشاوره و پیامک پادنار: ۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹
۰ دیدگاه