دانشنامه جامع عایق رطوبتی بی رنگ150
فصل ۱۵۰ ـ عایق رطوبتی بی‌رنگ و شفاف برای نمای ساختمان در برابر باران، برف و آب حاصل از ذوب برف
تلفن مشاوره پادنار: ۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹
برف از نظر رفتار با باران تفاوت دارد. باران معمولاً به صورت مستقیم روی سطح نما می‌ریزد و پس از آن به سمت پایین حرکت می‌کند، اما برف می‌تواند برای مدتی روی لبه‌ها، جان‌پناه، طاقچه‌ها، قرنیزها و قسمت‌های مختلف نما باقی بماند.
وقتی برف شروع به ذوب شدن می‌کند، آب حاصل ممکن است برای مدت طولانی‌تری با سطح تماس داشته باشد. بنابراین در مناطق برفی، فقط شدت بارش اهمیت ندارد؛ مدت باقی ماندن رطوبت روی نما و مسیر حرکت آب حاصل از ذوب برف نیز اهمیت دارد.
در مصالح متخلخل، کاهش جذب آب سطحی می‌تواند یکی از روش‌های قابل بررسی برای حفاظت از نما باشد.
تلفن مشاوره پادنار: ۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹
تفاوت رفتار برف و باران روی نما
باران معمولاً به صورت قطره‌ای وارد سطح می‌شود و به سرعت در امتداد نما حرکت می‌کند.
برف ابتدا به صورت جامد روی سطح قرار می‌گیرد و پس از افزایش دما، ذوب می‌شود.
این فرآیند باعث می‌شود یک قسمت از نما ممکن است برای مدت طولانی‌تری در تماس با آب قرار داشته باشد.
به همین دلیل، در مناطق برفی باید علاوه بر میزان بارش، نحوه تخلیه آب ناشی از ذوب برف نیز بررسی شود.
آب حاصل از ذوب برف
آبی که از ذوب برف ایجاد می‌شود ممکن است از لبه بام یا قسمت‌های بالایی ساختمان روی نما حرکت کند.
اگر مسیر تخلیه مناسب نباشد، این آب می‌تواند یک ناحیه مشخص از نما را مرتباً خیس کند.
در چنین شرایطی، اصلاح آبچکان و مسیر تخلیه آب باید در اولویت قرار گیرد.
نقش آبگریزکننده شفاف
آبگریزکننده مناسب می‌تواند در سطح سازگار باعث کاهش تمایل مصالح به جذب آب شود.
در نتیجه، بخشی از آب حاصل از باران یا ذوب برف ممکن است کمتر وارد منافذ سطحی شود.
این عملکرد به ویژه برای برخی مصالح متخلخل قابل بررسی است.
اما آبگریزکننده نباید به عنوان جایگزین سیستم آب‌بندی کامل ساختمان معرفی شود.
تلفن مشاوره پادنار: ۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹
نمای سنگی در مناطق برفی
سنگ‌های نما از نظر تخلخل متفاوت هستند.
سنگ‌های متراکم معمولاً رفتار متفاوتی نسبت به سنگ‌های متخلخل دارند.
در سنگ‌های متخلخل، مقدار آب جذب‌شده می‌تواند یکی از عوامل مهم در ارزیابی رفتار سطح در مناطق برفی باشد.
پیش از اجرای هر محصول شفاف، آزمایش موضعی توصیه می‌شود.
تراورتن در برابر برف و ذوب برف
تراورتن دارای ساختار متخلخل است و ممکن است آب را در منافذ خود نگه دارد.
در نمای تراورتن، باید وضعیت حفره‌ها، بندها، ترک‌ها و پوشش‌های قبلی بررسی شود.
اگر آب از مسیر ترک یا اتصال وارد شود، آبگریزی سطحی به تنهایی مشکل را حل نمی‌کند.
آجر نما در مناطق برفی
آجر نیز از نظر جذب آب دارای انواع مختلفی است.
در ساختمان‌های مناطق سرد و برفی، کیفیت آجر و بندکشی اهمیت زیادی دارد.
آجر متخلخل می‌تواند آب بیشتری جذب کند و به همین دلیل بررسی میزان جذب آب آن قبل از انتخاب پوشش اهمیت دارد.
نمای سیمانی
سطح سیمانی سالم و پایدار می‌تواند برای استفاده از آبگریزکننده مورد بررسی قرار گیرد.
اما قسمت‌های پوسته‌شده، ترک‌خورده یا پودر‌شونده باید ابتدا تعمیر شوند.
اجرای ماده روی سطح ضعیف نمی‌تواند مشکل زیرکار را برطرف کند.
بتن اکسپوز
در بتن اکسپوز، علاوه بر عملکرد رطوبتی، حفظ ظاهر سطح اهمیت دارد.
پوشش شفاف باید روی قسمت کوچکی آزمایش شود تا تغییر رنگ یا براقیت ناخواسته ایجاد نکند.
تجمع برف روی قرنیزها
قرنیزها و قسمت‌های برجسته نما ممکن است برف بیشتری نگه دارند.
با افزایش دما، این برف به آب تبدیل می‌شود.
اگر آب مسیر مناسبی برای خروج نداشته باشد، ممکن است برای مدت بیشتری با نما تماس داشته باشد.
جان‌پناه ساختمان
جان‌پناه بام یکی از نقاطی است که در مناطق برفی باید به آن توجه شود.
اتصال قسمت افقی و عمودی، لبه جان‌پناه و آبچکان باید سالم باشند.
در صورت خرابی آب‌بندی این قسمت، اجرای ماده آبگریز روی سطح نما به تنهایی کافی نیست.
لبه پنجره
برف می‌تواند روی لبه‌های بیرونی پنجره باقی بماند و بعد از ذوب شدن به سمت نما حرکت کند.
در این قسمت، طراحی مناسب آبچکان و شیب لبه اهمیت دارد.
درز بین پنجره و دیوار نیز باید به صورت مستقل بررسی شود.
تلفن مشاوره پادنار: ۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹
بالکن و تراس در مناطق برفی
برف ممکن است روی تراس یا بالکن جمع شود.
در زمان ذوب، حجم قابل توجهی آب ایجاد می‌شود.
اگر کف شیب مناسبی نداشته باشد، آب روی سطح باقی می‌ماند.
در این شرایط، مشکل اصلی ممکن است آب‌بندی یا شیب‌بندی باشد، نه صرفاً جذب آب سطحی.
باران پس از برف
گاهی پس از بارش برف، بارندگی رخ می‌دهد.
در این حالت، برف باقی‌مانده نیز ممکن است سریع‌تر ذوب شود.
نما در مدت کوتاهی با مقدار زیادی آب مواجه می‌شود.
در چنین شرایطی، مسیر تخلیه آب اهمیت زیادی دارد.
برف و آفتاب
تابش خورشید می‌تواند باعث ذوب تدریجی یا سریع برف شود.
قسمت‌هایی از نما که در معرض آفتاب هستند ممکن است سریع‌تر خشک شوند، در حالی که بخش‌های سایه‌دار مدت بیشتری مرطوب باقی بمانند.
این اختلاف شرایط می‌تواند باعث شود نقاط مختلف یک ساختمان رفتار یکسانی نداشته باشند.
قسمت‌های سایه‌دار
قسمت‌های شمالی، فرورفتگی‌ها و قسمت‌های پشت برجستگی‌ها ممکن است دیرتر خشک شوند.
در چنین قسمت‌هایی، بررسی آثار رطوبت، شوره و رشد سطحی آلودگی اهمیت بیشتری دارد.
شوره ناشی از رطوبت
آب می‌تواند برخی املاح را در مصالح جابه‌جا کند.
پس از تبخیر آب، این املاح ممکن است به صورت رسوب یا شوره روی سطح دیده شوند.
اگر این اتفاق تکرار شود، باید منشأ ورود آب بررسی شود.
آبگریزی و شوره
کاهش جذب آب می‌تواند در برخی شرایط میزان آب واردشده به منافذ سطحی را کاهش دهد.
اما اگر منبع رطوبت از پشت دیوار، زمین یا یک نشتی دائمی باشد، آبگریزی سطحی به تنهایی راه‌حل نیست.
ابتدا باید مسیر ورود آب مشخص شود.
چرخه برف و ذوب
در یک زمستان ممکن است چندین بار برف ببارد و سپس ذوب شود.
تکرار این چرخه باعث می‌شود وضعیت رطوبتی سطح مرتباً تغییر کند.
نوع مصالح، مقدار آب جذب‌شده و شرایط دمایی در رفتار نهایی نقش دارند.
تلفن مشاوره پادنار: ۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹
آیا آبگریزکننده ضدیخ است؟
خیر، آبگریزکننده را نباید بدون مستندات فنی معتبر به عنوان ماده ضدیخ معرفی کرد.
کاهش جذب آب و مقاومت در برابر چرخه‌های یخ‌زدگی و ذوب، دو ویژگی مرتبط اما متفاوت هستند.
برای ادعای مقاومت در برابر یخ‌زدگی باید به آزمون‌ها و مشخصات فنی معتبر محصول استناد کرد.
ترک‌های نما در مناطق برفی
ترک‌ها می‌توانند مسیر ورود آب باشند.
اگر ترک باز باشد، آب می‌تواند از آن عبور کند و به قسمت‌های زیرین برسد.
قبل از اجرای پوشش آبگریز، ترک‌های موجود باید بررسی و در صورت نیاز ترمیم شوند.
درزهای حرکتی
درزهای حرکتی باید با مواد مناسب و انعطاف‌پذیر آب‌بندی شوند.
پوشش شفاف سطحی نمی‌تواند عملکرد یک درزگیر تخصصی را جایگزین کند.
آبچکان‌ها
در مناطق برفی، آبچکان اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.
آب حاصل از ذوب باید از سطح نما دور شود.
اگر آبچکان شکسته یا نامناسب باشد، حتی بهترین پوشش سطحی نیز نمی‌تواند مسیر اشتباه آب را اصلاح کند.
ناودان و آب باران
ناودان‌ها باید مسیر مشخصی برای تخلیه آب داشته باشند.
نشتی از اتصالات ناودان می‌تواند باعث خیس شدن مکرر یک قسمت از نما شود.
در چنین مواردی ابتدا باید نشتی تعمیر شود.
نمای قدیمی
در نمای قدیمی ممکن است اثر چند سال بارندگی و برف روی سطح باقی مانده باشد.
وجود شوره، ترک، فرسودگی بندها و پوسته‌شدن باید بررسی شود.
اجرای محصول روی سطحی که استحکام کافی ندارد توصیه نمی‌شود.
آماده‌سازی سطح
سطح باید از گردوغبار، دوده، چربی و مواد سست پاک شود.
در صورت وجود پوشش قبلی، سازگاری آن با محصول جدید باید بررسی شود.
اجرای آزمایشی روی قسمت کوچک می‌تواند از بروز مشکلات ظاهری در کل نما جلوگیری کند.
رقیق‌سازی محصول پادنار
بر اساس مشخصات مورد استفاده در این دانشنامه:
۱ کیلوگرم محصول + ۸۰ لیتر آب
میزان مصرف واقعی به تخلخل، زبری و میزان جذب آب سطح بستگی دارد.
برای اجرای واقعی پروژه، دستورالعمل فنی به‌روز محصول باید مبنای کار باشد.
تلفن مشاوره پادنار: ۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹
اجرای محصول قبل از فصل برف
اگر قرار است نمای ساختمان پیش از شروع فصل سرد آبگریز شود، باید زمان اجرا به گونه‌ای انتخاب شود که شرایط لازم برای خشک شدن و تثبیت محصول فراهم باشد.
اجرای محصول درست قبل از بارندگی یا برف می‌تواند نتیجه کار را تحت تأثیر قرار دهد.
اجرای محصول در سرمای شدید
شرایط دمایی مناسب اجرای محصول باید از دستورالعمل سازنده مشخص شود.
نباید صرفاً به خشک بودن سطح اکتفا کرد.
دما، رطوبت هوا و احتمال بارندگی یا برف نیز باید بررسی شوند.
نمای ساختمان پس از یک زمستان
پس از پایان فصل سرد، بررسی نما می‌تواند اطلاعات ارزشمندی فراهم کند.
ترک‌های جدید، شوره، تغییر رنگ، فرسودگی بندها و نقاطی که آب بیشتری دریافت کرده‌اند باید بررسی شوند.
این بررسی می‌تواند برای برنامه‌ریزی تعمیرات بعدی مفید باشد.
آیا آبگریز کردن برای همه نماها مناسب است؟
خیر.
سازگاری محصول با سطح باید بررسی شود.
سطوح دارای پوشش‌های ناشناخته، رنگ‌های خاص یا مصالح بسیار حساس باید حتماً به صورت موضعی آزمایش شوند.
نمای سنگی براق
در سنگ‌های براق، هرگونه تغییر جزئی در ظاهر می‌تواند قابل مشاهده باشد.
به همین دلیل آزمایش موضعی قبل از اجرای گسترده اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.
نمای رنگ‌شده
اگر سطح قبلاً رنگ شده باشد، مشخصات رنگ و میزان چسبندگی آن باید بررسی شود.
آبگریزکننده ممکن است روی برخی رنگ‌ها رفتار متفاوتی نسبت به مصالح معدنی داشته باشد.
مناطق با بارش برف سنگین
در مناطق دارای برف سنگین، طراحی معماری و جزئیات تخلیه آب اهمیت زیادی دارند.
برف جمع‌شده روی قسمت‌های افقی نباید صرفاً به عنوان مسئله پوشش سطحی در نظر گرفته شود.
وزن برف، تخلیه آب و ایمنی سازه موضوعات مستقلی هستند.
حفاظت از ظاهر نما
یکی از مزایای بالقوه استفاده از ماده شفاف این است که در صورت سازگاری مناسب با سطح، ظاهر اصلی مصالح می‌تواند تا حد زیادی حفظ شود.
با این حال، هر محصول ممکن است روی مصالح مختلف اثر ظاهری متفاوتی داشته باشد.
بنابراین آزمایش قبل از اجرای کامل ضروری است.
نگهداری پس از اجرا
پس از اجرای آبگریزکننده، نما همچنان به نگهداری نیاز دارد.
باید مسیرهای تخلیه آب، درزها، ترک‌ها و اتصالات به صورت دوره‌ای بررسی شوند.
اگر یک نقطه دائماً مرطوب می‌شود، علت باید شناسایی شود.
تلفن مشاوره پادنار: ۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹
جمع‌بندی
در مناطق برفی، نمای ساختمان ممکن است ابتدا با برف پوشیده شود و سپس در اثر افزایش دما، تابش خورشید یا بارندگی به طور مکرر با آب ناشی از ذوب برف مواجه شود.
این شرایط برای مصالح متخلخل اهمیت بیشتری دارد.
آبگریزکننده بی‌رنگ و شفاف می‌تواند در صورت سازگاری با سطح، یکی از روش‌های کاهش جذب آب سطحی باشد.
بر اساس مشخصات مورد استفاده در این دانشنامه، محصول پادنار با نسبت ۱ کیلوگرم محصول + ۸۰ لیتر آب رقیق می‌شود.
تلفن مشاوره پادنار: ۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹
با این حال، آبگریزی به معنی ایجاد عایق کامل در برابر آب، برف، فشار هیدرواستاتیک یا نفوذ از ترک‌ها و اتصالات نیست.
در ساختمان‌های مناطق برفی باید مجموعه‌ای از اقدامات شامل آب‌بندی صحیح، تخلیه مناسب آب، سالم بودن درزها و اتصالات، تعمیر ترک‌ها و در صورت نیاز کاهش جذب آب سطحی در کنار یکدیگر مورد توجه قرار گیرد.
تلفن مشاوره و اطلاعات محصول پادنار: ۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹
۰ دیدگاه