۱۱
مهر

دانشنامه جامع عایق رطوبتی بی رنگ179

179
فصل ۱۷۹ ـ عایق رطوبتی بی‌رنگ و شفاف برای نمای ساختمان در محل اتصال سایه‌بان، باران‌گیر و سقفک‌های خارجی

تلفن مشاوره و پیامک پادنار: ۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹

مقدمه

سایه‌بان‌ها، باران‌گیرها، سقفک‌های ورودی، پوشش‌های بالای پنجره و سازه‌های مشابه از تجهیزاتی هستند که برای کاهش تابش مستقیم خورشید یا جلوگیری از برخورد مستقیم باران با ورودی‌ها و بازشوهای ساختمان استفاده می‌شوند.

این تجهیزات معمولاً به وسیله پیچ، رول‌بولت، براکت، صفحه اتصال یا سازه فلزی به دیوار و نمای ساختمان متصل می‌شوند.

در نتیجه، محل اتصال سایه‌بان به نما می‌تواند شامل سوراخ‌های متعدد، اتصالات، درزها و نقاطی باشد که در صورت اجرای نامناسب، امکان ورود آب باران به پشت نما را ایجاد می‌کنند.

از طرف دیگر، قسمت‌هایی از نمای ساختمان که در مجاورت سایه‌بان قرار دارند ممکن است به طور مکرر در معرض آب جمع‌شده، پاشش باران، شست‌وشو یا آب حاصل از ذوب برف باشند.

در چنین شرایطی، عایق رطوبتی بی‌رنگ و شفاف می‌تواند در صورت سازگاری با مصالح نما، به عنوان راهکاری مکمل برای کاهش جذب آب سطحی مورد بررسی قرار گیرد.

اما باید تأکید کرد که آبگریزکننده سطحی جایگزین آب‌بندی اتصال سایه‌بان، ترمیم ترک، اصلاح شیب، نصب فلاشینگ یا تعمیر مسیر تخلیه آب نیست.

تلفن مشاوره و پیامک پادنار: ۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹

—

۱. چرا اتصال سایه‌بان به نما اهمیت دارد؟

سایه‌بان معمولاً برای جلوگیری از ورود مستقیم باران طراحی می‌شود، اما خود آن نیز می‌تواند مسیر حرکت آب را تغییر دهد.

برای مثال، باران ممکن است روی سطح سایه‌بان جمع شده و به سمت محل اتصال آن با دیوار هدایت شود.

اگر در این قسمت آبچکان، فلاشینگ یا درزگیری مناسب وجود نداشته باشد، آب می‌تواند به سمت نما برگردد.

بنابراین اتصال سایه‌بان باید از نظر:

– نحوه اتصال به دیوار
– شیب سطح
– مسیر تخلیه آب
– آبچکان
– فلاشینگ
– وضعیت درزها
– سلامت نمای اطراف

بررسی شود.

—

۲. تفاوت سایه‌بان سالم و اتصال آب‌بندی‌شده

وجود یک سایه‌بان به خودی خود به معنی ضدآب شدن محل اتصال آن نیست.

ممکن است سایه‌بان از ورود مستقیم باران جلوگیری کند، اما آب از قسمت پشت آن یا محل پیچ‌ها وارد نما شود.

به همین دلیل باید میان عملکرد سایه‌بان و آب‌بندی اتصال سایه‌بان به ساختمان تفاوت قائل شد.

آبگریزکننده نمای ساختمان نیز وظیفه دیگری دارد و عمدتاً برای کاهش جذب آب سطحی مصالح مناسب استفاده می‌شود.

—

۳. سایه‌بان ورودی ساختمان

ورودی ساختمان یکی از محل‌هایی است که معمولاً سایه‌بان روی آن نصب می‌شود.

این سایه‌بان ممکن است از فلز، پلی‌کربنات، شیشه، کامپوزیت یا مصالح دیگر ساخته شده باشد.

در هنگام بارندگی، آب روی سایه‌بان جریان پیدا می‌کند و ممکن است از لبه یا کناره‌ها به سمت دیوار هدایت شود.

بنابراین علاوه بر خود سایه‌بان، قسمت اتصال آن به نما نیز باید بررسی شود.

—

۴. باران‌گیر بالای پنجره

باران‌گیرهای بالای پنجره برای کاهش برخورد مستقیم آب باران با پنجره نصب می‌شوند.

اما اگر اتصال آنها به دیوار به شکل نامناسب اجرا شده باشد، ممکن است آب از پشت باران‌گیر وارد نما شود.

در چنین شرایطی باید ابتدا محل اتصال، فلاشینگ و درزها اصلاح شوند.

پس از آن، در صورت مناسب بودن مصالح، می‌توان برای کاهش جذب آب سطحی نمای اطراف از آبگریزکننده شفاف استفاده کرد.

—

۵. سقفک بالای در ورودی

سقفک‌های بالای درهای خارجی نیز ممکن است به دیوار نما متصل شوند.

این سقفک‌ها معمولاً دارای سطحی هستند که آب باران روی آن جریان پیدا می‌کند.

اگر لبه خروجی آب به سمت دیوار باشد، ممکن است آب به صورت مداوم روی یک قسمت از نما بریزد.

در این حالت اصلاح مسیر تخلیه آب از اجرای پوشش سطحی مهم‌تر است.

—

۶. اثر آب جمع‌شده روی سایه‌بان

اگر سطح سایه‌بان شیب مناسبی نداشته باشد، آب ممکن است روی آن باقی بماند.

تجمع آب می‌تواند باعث افزایش مدت تماس رطوبت با محل اتصال شود.

همچنین در مناطق سرد، آب باقی‌مانده ممکن است یخ بزند و در اثر چرخه‌های یخ‌زدگی و ذوب، به برخی اتصالات آسیب وارد کند.

بنابراین شیب و تخلیه آب باید قبل از اقدامات مربوط به آبگریزی بررسی شود.

—

۷. محل پیچ‌ها و رول‌بولت‌ها

برای نصب سایه‌بان معمولاً سوراخ‌هایی در نما ایجاد می‌شود.

هر سوراخ می‌تواند در صورت عدم آب‌بندی مناسب، مسیر بالقوه‌ای برای ورود آب باشد.

به همین دلیل اطراف پیچ‌ها و رول‌بولت‌ها باید بررسی شود.

آبگریزکننده سطحی را نباید به عنوان جایگزین آب‌بندی سوراخ‌های نصب در نظر گرفت.

—

۸. سایه‌بان روی نمای سنگی

اگر سایه‌بان روی نمای سنگی نصب شده باشد، نوع سنگ و نحوه مهار آن اهمیت دارد.

سوراخ‌کاری باید با توجه به سیستم نصب سنگ و ساختار نما انجام شود.

همچنین باید از ایجاد ترک یا آسیب به سنگ جلوگیری شود.

پس از اطمینان از سلامت نما و آب‌بندی محل اتصال، می‌توان در صورت سازگاری محصول با سنگ، از عایق رطوبتی بی‌رنگ و شفاف برای کاهش جذب آب سطحی استفاده کرد.

—

۹. سایه‌بان روی نمای آجری

نمای آجری ممکن است در اثر بارندگی آب جذب کند.

وجود سایه‌بان می‌تواند بخشی از نما را از باران مستقیم محافظت کند، اما قسمت‌هایی مانند لبه‌ها، محل اتصال و مسیر خروج آب همچنان در معرض رطوبت هستند.

پس از اصلاح اتصالات و آماده‌سازی سطح، آبگریزکننده مناسب می‌تواند به عنوان یک اقدام مکمل برای کاهش جذب آب سطحی آجر بررسی شود.

—

۱۰. سایه‌بان روی نمای سیمانی

در نمای سیمانی، محل اتصال پایه‌های سایه‌بان ممکن است در اثر سوراخ‌کاری یا فشار مکانیکی دچار ترک شود.

هرگونه ترک یا قسمت سست باید پیش از اجرای آبگریزکننده بررسی و اصلاح شود.

اگر سطح سالم و سازگار باشد، آبگریزکننده شفاف می‌تواند برای کاهش جذب آب سطحی مورد استفاده قرار گیرد.

—

۱۱. بتن اکسپوز و سایه‌بان

در ساختمان‌های دارای بتن اکسپوز، پایه‌های سایه‌بان ممکن است مستقیماً روی بتن نصب شوند.

سوراخ‌های اتصال و ترک‌های اطراف آنها باید بررسی شوند.

آبگریزکننده می‌تواند جذب آب سطحی بتن مناسب را کاهش دهد، اما برای آب‌بندی سوراخ‌های نصب یا ترمیم ترک‌ها باید از روش‌های مناسب همان مشکل استفاده شود.

—

۱۲. فلاشینگ پشت سایه‌بان

در برخی سیستم‌های اجرایی، برای جلوگیری از ورود آب به محل اتصال سایه‌بان و دیوار از فلاشینگ استفاده می‌شود.

فلاشینگ باید به گونه‌ای نصب شود که آب را به سمت بیرون هدایت کند.

اگر فلاشینگ ناقص، آسیب‌دیده یا مسدود باشد، آب ممکن است به پشت نما برگردد.

در چنین شرایطی اجرای آبگریزکننده بدون اصلاح فلاشینگ، مشکل اصلی را برطرف نمی‌کند.

تلفن مشاوره و پیامک پادنار: ۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹

—

۱۳. آبچکان لبه سایه‌بان

وجود آبچکان در لبه سایه‌بان اهمیت زیادی دارد.

آبچکان کمک می‌کند آب به جای حرکت در امتداد سطح زیرین سایه‌بان، از لبه جدا شده و به سمت پایین تخلیه شود.

اگر آب از لبه سایه‌بان مستقیماً روی نما بچکد، ممکن است در یک نقطه مشخص رطوبت و آلودگی ایجاد شود.

بنابراین قبل از آبگریزی نما، عملکرد آبچکان باید بررسی شود.

—

۱۴. سایه‌بان‌های شیشه‌ای

سایه‌بان شیشه‌ای معمولاً دارای پایه‌ها و اتصالات فلزی است.

محل پایه‌ها ممکن است روی سنگ، بتن یا سایر مصالح نما نصب شده باشد.

در این شرایط باید آب‌بندی اطراف پایه‌ها و مسیر تخلیه آب بررسی شود.

همچنین ماده آبگریزکننده نمای ساختمان نباید بدون بررسی سازگاری روی شیشه، فلز یا پوشش‌های کارخانه‌ای اجرا شود.

تمرکز این فصل بر سطح مناسب نمای ساختمان است، نه همه اجزای سایه‌بان.

—

۱۵. سایه‌بان‌های پلی‌کربنات

سایه‌بان‌های پلی‌کربنات نیز معمولاً به وسیله پروفیل و پیچ به ساختمان متصل می‌شوند.

در محل اتصال پروفیل به نما، احتمال ایجاد درز وجود دارد.

درزهای موجود باید با روش مناسب آب‌بندی شوند.

آبگریزکننده شفاف برای سطح نمای معدنی اطراف این قسمت قابل بررسی است، ولی نباید آن را جایگزین آب‌بندی پروفیل یا ورق پلی‌کربنات دانست.

—

۱۶. سایه‌بان فلزی

در سایه‌بان‌های فلزی، ممکن است آب از سطح فلز به سمت پایه‌ها و دیوار هدایت شود.

اگر نقطه تخلیه آب نزدیک نما باشد، ممکن است دیوار برای مدت طولانی خیس بماند.

اصلاح شیب و مسیر تخلیه آب باید در اولویت باشد.

پس از آن، در صورت سازگاری، آبگریز کردن نمای اطراف می‌تواند جذب آب سطحی را کاهش دهد.

—

۱۷. باران همراه با باد

در شرایط بارندگی همراه با باد، آب می‌تواند برخلاف مسیر معمول به پشت سایه‌بان و محل اتصال آن برسد.

این موضوع به‌خصوص در نماهای مرتفع یا ساختمان‌های واقع در مناطق بادخیز اهمیت بیشتری دارد.

در چنین شرایطی طراحی صحیح اتصال، فلاشینگ و درزگیری اهمیت اساسی دارد.

آبگریزکننده سطحی تنها می‌تواند نقش مکمل در کاهش جذب آب مصالح مناسب داشته باشد.

—

۱۸. سایه‌بان و برف

در مناطق سرد، برف ممکن است روی سایه‌بان جمع شود.

با افزایش دما، برف ذوب شده و حجم قابل توجهی آب در مدت کوتاه ایجاد می‌کند.

این آب ممکن است در محل اتصال سایه‌بان به دیوار حرکت کند.

بنابراین در مناطق سرد باید مسیر تخلیه آب حاصل از ذوب برف نیز بررسی شود.

تلفن مشاوره و پیامک پادنار: ۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹

—

۱۹. آماده‌سازی سطح نمای اطراف سایه‌بان

قبل از اجرای عایق رطوبتی بی‌رنگ و شفاف، سطح باید بررسی و در صورت نیاز تمیز شود.

وجود موارد زیر باید کنترل شود:

– گردوغبار
– دوده
– چربی
– شوره
– پوسته‌های سست
– ترک
– ملات جداشده
– رطوبت فعال

اگر مشکل اصلی از پشت نما یا محل اتصال سایه‌بان باشد، ابتدا باید همان مشکل برطرف شود.

—

۲۰. نسبت رقیق‌سازی

بر اساس مشخصات مورد استفاده در این دانشنامه، نسبت رقیق‌سازی محصول:

۱ کیلوگرم محصول + ۸۰ لیتر آب

است.

مقدار مصرف واقعی می‌تواند به تخلخل سطح، میزان جذب آب، شرایط محیطی و روش اجرا بستگی داشته باشد.

پیش از اجرای کامل نیز بهتر است سازگاری و اثر ظاهری محصول روی بخش کوچکی از سطح بررسی شود.

—

۲۱. آیا آبگریزکننده روی خود سایه‌بان اجرا می‌شود؟

هدف اصلی این فصل، حفاظت از سطح نمای ساختمان در اطراف سایه‌بان است.

سایه‌بان ممکن است از فلز، شیشه، پلی‌کربنات، کامپوزیت یا مصالح دیگری ساخته شده باشد.

هر ماده‌ای نیازمند بررسی سازگاری جداگانه است.

بنابراین نباید فرض کرد محصول آبگریز نمای ساختمان برای تمام مصالح سایه‌بان مناسب است.

اجرای محصول روی خود سایه‌بان فقط در صورت تأیید سازگاری آن با جنس و پوشش سایه‌بان باید انجام شود.

—

۲۲. سایه‌بان قدیمی و فرسوده

در سایه‌بان‌های قدیمی ممکن است درزگیرها فرسوده شده باشند.

همچنین پیچ‌ها، پایه‌ها، فلاشینگ و نقاط اتصال ممکن است دچار خوردگی یا تغییر شکل شده باشند.

در این شرایط، ابتدا باید وضعیت سایه‌بان و اتصال آن بررسی شود.

آبگریزی نما نمی‌تواند نقص مکانیکی یا خرابی سازه سایه‌بان را برطرف کند.

—

۲۳. نشانه‌های وجود مشکل رطوبتی

وجود هر یک از نشانه‌های زیر در اطراف سایه‌بان می‌تواند نیازمند بررسی بیشتر باشد:

– لکه رطوبت
– تغییر رنگ
– شوره
– پوسته‌شدن
– ترک
– کپک در داخل ساختمان
– نم اطراف سقف یا پنجره
– جداشدگی درزگیر

در چنین شرایطی بهتر است ابتدا منبع آب شناسایی شود.

—

۲۴. چه زمانی آبگریزکننده می‌تواند مفید باشد؟

استفاده از عایق رطوبتی بی‌رنگ و شفاف را می‌توان زمانی بررسی کرد که:

– سطح نما سالم باشد؛
– مصالح با محصول سازگار باشند؛
– محل اتصال سایه‌بان آب‌بندی شده باشد؛
– فلاشینگ و آبچکان عملکرد مناسبی داشته باشند؛
– مسیر تخلیه آب صحیح باشد؛
– هدف، کاهش جذب آب سطحی نما باشد.

در این حالت آبگریزکننده می‌تواند بخشی از برنامه حفاظت سطحی نما باشد.

—

۲۵. جمع‌بندی

سایه‌بان، باران‌گیر و سقفک خارجی اگرچه برای محافظت ساختمان در برابر تابش و باران نصب می‌شوند، اما محل اتصال آنها به نما می‌تواند به یکی از نقاط حساس از نظر رطوبت تبدیل شود.

پیچ‌ها، رول‌بولت‌ها، پایه‌ها، فلاشینگ، درزها، آبچکان و مسیر تخلیه آب باید به صورت جداگانه بررسی شوند.

اگر در محل اتصال نقصی وجود داشته باشد، ابتدا باید همان نقص برطرف شود.

پس از آماده‌سازی صحیح، در صورتی که نمای اطراف از مصالح مناسبی مانند سنگ، آجر، سیمان یا بتن تشکیل شده باشد، می‌توان از عایق رطوبتی بی‌رنگ و شفاف برای کاهش جذب آب سطحی استفاده کرد.

بر اساس مشخصات مورد استفاده در این دانشنامه، نسبت رقیق‌سازی محصول ۱ کیلوگرم محصول + ۸۰ لیتر آب است.

با این حال، آبگریزکننده جایگزین فلاشینگ، آبچکان، درزگیر، تعمیر ترک، اصلاح شیب یا آب‌بندی اتصال سایه‌بان نیست.

حفاظت مناسب زمانی حاصل می‌شود که ابتدا مسیر حرکت آب و جزئیات اتصال اصلاح شود و سپس، در صورت نیاز، آبگریزی سطح نمای سازگار به عنوان یک اقدام مکمل اجرا گردد.

تلفن مشاوره و پیامک پادنار: ۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹