دانشنامه جامع اپوکسی عایق الکتریکی 57
فصل ۵۷ ـ ثابت دی‌الکتریک، ضریب اتلاف و رفتار فرکانسی رزین اپوکسی عایق برق
مقدمه
در این دانشنامه جامع اپوکسی عایق الکتریکی، با ویژگی‌ها، کاربردها و روش‌های ارزیابی عملکرد عایق‌های اپوکسی آشنا می‌شویم.
ثابت دی‌الکتریک رزین اپوکسی, ضریب اتلاف دی‌الکتریک, تانژانت دلتا, tan delta رزین اپوکسی, خواص دی‌الکتریک اپوکسی, گذردهی نسبی, مقاومت عایقی رزین اپوکسی, تلفات دی‌الکتریک, استقامت دی‌الکتریک, رفتار فرکانسی رزین, قطبش الکتریکی پلیمر, رطوبت رزین اپوکسی, پیرشدگی دی‌الکتریک, فرکانس آزمون عایق, آزمون تانژانت دلتا, آزمون ثابت دی‌الکتریک, رزین اپوکسی عایق برق, عایق الکتریکی ولتاژ بالا, خواص الکتریکی رزین اپوکسی, رزین اپوکسی پادنار 8119
برای خرید محصول کلیک کنید
وقتی یک ماده برای عایق‌کاری الکتریکی انتخاب می‌شود، توجه به «ولتاژ شکست» به‌تنهایی کافی نیست. یک عایق در زمان بهره‌برداری فقط در معرض یک آزمون لحظه‌ای قرار ندارد؛ بلکه ممکن است تحت ولتاژ متناوب، میدان الکتریکی با فرکانس مشخص، تغییرات دما و شرایط محیطی برای مدت طولانی قرار گیرد. در چنین شرایطی، دو ویژگی مهم مواد دی‌الکتریک یعنی ثابت دی‌الکتریک یا ضریب گذردهی نسبی و ضریب اتلاف دی‌الکتریک اهمیت پیدا می‌کنند. این دو پارامتر کمک می‌کنند بفهمیم یک ماده عایق چگونه در برابر میدان الکتریکی رفتار میکند، چه مقدار انرژی الکتریکی را در خود ذخیره میکند و چه مقدار از انرژی را به صورت تلفات دی‌الکتریک از دست می‌دهد. برای رزین‌های اپوکسی عایق برق، شناخت این مفاهیم به‌خصوص در کاربردهای AC، فرکانس بالا، تجهیزات حساس و سامانه‌هایی که تلفات الکتریکی اهمیت دارد، ضروری است.
—
۱. دی‌الکتریک چیست؟
دی‌الکتریک ماده‌ای است که رسانایی الکتریکی بسیار پایینی دارد، اما در حضور میدان الکتریکی می‌تواند قطبیده شود. رزین اپوکسی پخت‌شده یکی از موادی است که می‌تواند به عنوان دی‌الکتریک در سیستم‌های عایق مورد استفاده قرار گیرد. وقتی میدان الکتریکی به ماده اعمال می‌شود، بارهای موجود در ساختار ماده می‌توانند در مقیاس مولکولی جابه‌جایی‌های بسیار محدودی داشته باشند. این پدیده را قطبش الکتریکی می‌نامیم. همین قطبش است که باعث می‌شود ماده بتواند انرژی میدان الکتریکی را در خود ذخیره کند.
—
۲. ثابت دی‌الکتریک چیست؟
ثابت دی الکتریک یکی از پارامترهای مهم در بررسی رفتار دی‌الکتریک، ثابت دی‌الکتریک یا گذردهی نسبی است که معمولاً با نماد: εr نشان داده می‌شود. این پارامتر به طور ساده بیان میکند که رفتار ماده در برابر میدان الکتریکی، در مقایسه با خلأ یا تقریباً در برخی کاربردها نسبت به هوا، چگونه است.هرچه گذردهی نسبی یک ماده بیشتر باشد، توانایی آن برای قطبش در میدان الکتریکی نیز متفاوت خواهد بود. اما بالا یا پایین بودن این عدد به‌تنهایی به معنی «بهتر بودن» ماده عایق نیست. این موضوع بسیار مهم است. یک ماده ممکن است گذردهی نسبی مناسبی داشته باشد اما از نظر تلفات، رطوبت، استقامت دی‌الکتریک یا پایداری حرارتی برای یک کاربرد خاص مناسب نباشد.
—
۳. چرا ثابت دی‌الکتریک در طراحی عایق اهمیت دارد؟
ثابت دی‌الکتریک در محاسبات مربوط به خازن‌ها، توزیع میدان الکتریکی و رفتار عایق‌ها نقش دارد. برای مثال، ظرفیت خازنی یک ساختار به هندسه و خواص دی‌الکتریک ماده بین الکترودها وابسته است. در یک سیستم ساده، می‌توان رابطه ظرفیت را به صورت زیر بیان کرد: C = εA / d که در آن:
– C ظرفیت خازنی؛
– ε گذردهی الکتریکی ماده؛
– A سطح مؤثر؛
– d فاصله یا ضخامت عایقی است.
بنابراین هنگامی که رزین اپوکسی بین دو رسانا قرار می‌گیرد، خواص دی‌الکتریک آن می‌تواند روی رفتار الکتریکی کل ساختار اثر بگذارد.
—
۴. ثابت دی‌الکتریک با مقاومت عایقی یکی نیست
یکی از اشتباهات رایج این است که تصور شود هرچه ثابت دی‌الکتریک بیشتر باشد، مقاومت عایقی نیز بیشتر است. این دو پارامتر مفهوم متفاوتی دارند. مقاومت عایقی بیشتر به دشواری عبور جریان نشتی از ماده مربوط است. اما ثابت دی‌الکتریک به نحوه قطبش ماده و ذخیره انرژی در میدان الکتریکی مربوط می‌شود. بنابراین برای شناخت یک رزین عایق برق، باید مجموعه‌ای از مشخصات آن بررسی شود، نه یک عدد منفرد.
—
۵. ضریب اتلاف دی‌الکتریک چیست؟
در یک دی‌الکتریک ایده‌آل، انرژی اعمال‌شده به میدان الکتریکی می‌تواند بدون تلفات قابل توجه ذخیره و آزاد شود.اما مواد واقعی ایده‌آل نیستند. بخشی از انرژی الکتریکی در اثر سازوکارهای مختلف به گرما تبدیل می‌شود. این پدیده را می‌توان با ضریب اتلاف دی‌الکتریک یا Dielectric Loss توصیف کرد. یکی از پارامترهای رایج در این زمینه tan δ یا تانژانت دلتا است. هرچه tan δ در شرایط مشخص پایین‌تر باشد، معمولاً تلفات دی‌الکتریک کمتر است. اما باز هم باید تأکید کرد که این عدد به تنهایی برای انتخاب عایق کافی نیست.
—
۶. رابطه ضریب توان و tan δ
در مواد دی‌الکتریک واقعی، جریان الکتریکی ایده‌آل نیست و میان مؤلفه‌های مختلف جریان اختلاف فاز ایجاد می‌شود. زاویه اتلاف را با δ نشان می‌دهند و تانژانت آن به شکل زیر بیان می‌شود: tan δ این پارامتر در مهندسی عایق بسیار کاربردی است. در شرایط مشخص آزمون، افزایش tan δ می‌تواند نشانه افزایش تلفات دی‌الکتریک باشد. به همین دلیل در برخی تجهیزات، اندازه‌گیری tan δ یا پارامترهای مرتبط با آن می‌تواند برای ارزیابی وضعیت عایق مفید باشد.
—
۷. چرا تلفات دی‌الکتریک مهم است؟
فرض کنیم یک رزین در یک تجهیز تحت میدان AC قرار دارد. اگر تلفات دی‌الکتریک آن قابل توجه باشد، بخشی از انرژی الکتریکی در ماده به گرما تبدیل خواهد شد. در یک قطعه کوچک شاید این گرما بسیار محدود باشد، اما در یک سیستم بزرگ، یا در شرایطی که میدان و فرکانس بالا باشد، تلفات می‌تواند اهمیت بیشتری پیدا کند. گرمای ایجادشده نیز ممکن است دوباره بر خواص رزین اثر بگذارد.در نتیجه یک زنجیره ممکن است شکل بگیرد:
میدان الکتریکی → تلفات دی‌الکتریک → تولید گرما → افزایش دما → تغییر خواص ماده → تغییر تلفات
این موضوع یکی از دلایل اهمیت بررسی هم‌زمان خواص الکتریکی و حرارتی عایق است.
—
۸. فرکانس چه تأثیری بر رفتار رزین دارد؟
ثابت دی‌الکتریک و ضریب اتلاف همیشه مستقل از فرکانس نیستند. ساختار مولکولی ماده دارای سازوکارهای مختلف قطبش است و هر سازوکار می‌تواند در محدوده فرکانسی خاصی پاسخ متفاوتی داشته باشد .در فرکانس‌های مختلف، ممکن است:- میزان قطبش تغییر کند؛- ثابت دی‌الکتریک تغییر کند؛- تلفات افزایش یا کاهش یابد؛ یا سازوکار غالب اتلاف تغییر کند. بنابراین اگر رزین برای یک کاربرد خاص فرکانسی استفاده می‌شود، بهتر است داده‌های دی‌الکتریک در همان محدوده فرکانسی مورد توجه قرار گیرند.
—
۹. قطبش الکترونی
در ساده‌ترین سطح، میدان الکتریکی می‌تواند توزیع الکترون‌ها را نسبت به هسته اتم‌ها تغییر دهد. این جابه‌جایی بسیار کوچک، نوعی قطبش ایجاد میکند.این سازوکار در فرکانس‌های بسیار بالا نیز می‌تواند نقش داشته باشد. اما در یک پلیمر پیچیده مانند اپوکسی، تنها یک سازوکار قطبش وجود ندارد.
—
۱۰. قطبش یونی
اگر در ساختار ماده یون‌ها یا گروه‌هایی وجود داشته باشند که بتوانند تحت میدان الکتریکی جابه‌جایی نسبی پیدا کنند، قطبش یونی نیز می‌تواند مطرح شود. در مواد پلیمری، اهمیت هر سازوکار به ساختار شیمیایی، ترکیب، درجه پخت و شرایط محیطی بستگی دارد. این موضوع یکی از دلایلی است که رفتار فرکانسی رزین‌ها را نمی‌توان تنها با یک عدد ثابت توصیف کرد.
—
۱۱. قطبش جهتی و مولکولی
گروه‌های قطبی موجود در ساختار رزین می‌توانند در برابر میدان الکتریکی تمایل به جهت‌گیری پیدا کنند. سرعت پاسخ این گروه‌ها به میدان وابسته است.در فرکانس پایین ممکن است فرصت بیشتری برای جهت‌گیری وجود داشته باشد، در حالی که با افزایش فرکانس، برخی سازوکارهای قطبش نمی‌توانند به سرعت تغییر میدان پاسخ دهند. در نتیجه خواص دی‌الکتریک ماده ممکن است تابع فرکانس باشد.
—
۱۲. نقش درجه پخت اپوکسی
درجه پخت رزین می‌تواند بر ساختار شبکه‌ای پلیمر اثر بگذارد.هرچه ساختار شبکه‌ای تغییر کند، تحرک بخش‌های مختلف زنجیره‌های مولکولی نیز می‌تواند تغییر کند. این موضوع ممکن است بر رفتار دی‌الکتریک و اتلاف اثر بگذارد .بنابراین مقایسه دو رزین اپوکسی فقط بر اساس نام تجاری یا حتی ترکیب اولیه، بدون توجه به شرایط پخت، ممکن است نتیجه دقیقی نداشته باشد.
—
برای خرید محصول کلیک کنید
۱۳. رطوبت و ثابت دی‌الکتریک
آب از نظر دی‌الکتریک رفتاری کاملاً متفاوت با بسیاری از پلیمرهای عایق دارد.بنابراین جذب رطوبت می‌تواند خواص دی‌الکتریک یک پلیمر را تغییر دهد.در یک رزین اپوکسی، مقدار رطوبت جذب‌شده، دما و مدت تماس می‌توانند بر رفتار نهایی اثرگذار باشند.به همین دلیل، عدد ثابت دی‌الکتریک یک نمونه خشک را نباید بدون توجه به شرایط محیطی به تمام وضعیت‌های بهره‌برداری تعمیم داد.
—
۱۴. رطوبت و افزایش تلفات
رطوبت علاوه بر اینکه می‌تواند بر گذردهی اثر بگذارد، در شرایط خاص می‌تواند تلفات دی‌الکتریک را نیز افزایش دهد.این مسئله به‌خصوص زمانی اهمیت دارد که عایق در محیط مرطوب برای مدت طولانی کار کند.در چنین شرایطی، اندازه‌گیری خواص الکتریکی پس از قرار گرفتن نمونه در شرایط رطوبتی می‌تواند اطلاعات بیشتری نسبت به اندازه‌گیری نمونه کاملاً خشک ارائه دهد.
—
۱۵. دما و tan δ
دمای ماده می‌تواند بر تحرک مولکولی و سازوکارهای اتلاف اثر بگذارد.با تغییر دما، ممکن است tan δ نیز تغییر کند.در نزدیکی برخی نواحی انتقالی در پلیمر، تغییرات خواص دی‌الکتریک می‌تواند محسوس‌تر شود.به همین دلیل هنگام مقایسه دو نتیجه آزمایش، ثبت دمای آزمون اهمیت دارد.دو نمونه با مشخصات یکسان که در دو دمای مختلف آزمایش شده‌اند، الزاماً نتیجه یکسانی نخواهند داشت.
—
۱۶. ارتباط با دمای گذار شیشه‌ای
دمای گذار شیشه‌ای یا Tg یکی از ویژگی‌های مهم پلیمرهای ترموست مانند اپوکسی است.در اطراف این ناحیه، تحرک بخش‌هایی از ساختار پلیمری تغییر میکند و بسیاری از خواص فیزیکی ماده نیز تحت تأثیر قرار می‌گیرند.از دیدگاه عایق الکتریکی، نباید تصور کرد که دانستن Tg به‌تنهایی برای تعیین حداکثر دمای کاری کافی است.دمای کاری مجاز باید بر اساس سیستم واقعی، مشخصات سازنده و آزمون‌های مربوط به کاربرد تعیین شود.
—
۱۷. فرکانس بالا و تجهیزات الکتریکی
در برخی کاربردهای خاص، تجهیزات با فرکانس‌هایی بالاتر از فرکانس معمول شبکه کار می‌کنند.در این موارد، خواص دی‌الکتریک وابسته به فرکانس اهمیت بیشتری پیدا میکند.رزینی که در فرکانس شبکه عملکرد مناسبی دارد، لزوماً بدون بررسی بیشتر برای تمام فرکانس‌ها بهترین گزینه نیست.این موضوع در تجهیزات الکترونیک قدرت، مخابرات، سنسورها، ترانسفورماتورهای خاص و برخی سامانه‌های فرکانس بالا اهمیت پیدا میکند.
—
۱۸. فرکانس شبکه برق
در کاربردهای معمول برق قدرت، فرکانس شبکه نیز یکی از پارامترهای مهم در ارزیابی عایق است.اگر یک ماده برای عایق‌کاری تجهیزات AC شبکه استفاده شود، بهتر است داده‌های دی‌الکتریک مربوط به محدوده فرکانسی کاربرد بررسی شوند.اما حتی در این حالت نیز تنها ثابت دی‌الکتریک و tan δ کافی نیستند.استقامت دی‌الکتریک، مقاومت عایقی، تخلیه جزئی، پایداری حرارتی و شرایط محیطی نیز باید در نظر گرفته شوند.
—
۱۹. ارتباط tan δ با کیفیت عایق
در برخی سامانه‌های عایقی، تغییر tan δ در طول زمان می‌تواند برای تشخیص تغییر وضعیت عایق مفید باشد.اگر مقدار این پارامتر در یک تجهیز در طول دوره بهره‌برداری تغییر قابل توجهی داشته باشد، می‌تواند دلیلی برای بررسی بیشتر باشد.اما افزایش tan δ به تنهایی یک تشخیص قطعی برای نوع خرابی نیست.ممکن است عوامل مختلفی مانند: – رطوبت؛- پیرشدگی؛- آلودگی؛- تغییر دما؛- تخریب شیمیایی؛- یا عیوب داخلی بر آن اثر گذاشته باشند.
—
۲۰. رابطه تلفات دی‌الکتریک با پیرشدگی
در برخی سیستم‌ها، افزایش تلفات می‌تواند با تغییرات ساختاری ماده همراه شود.اگر ماده در طول زمان دچار تغییر شیمیایی یا فیزیکی شود، رفتار قطبش و جریان‌های داخلی آن نیز ممکن است تغییر کند.به همین دلیل بررسی روند تغییرات خواص دی‌الکتریک در آزمون‌های پیرشدگی می‌تواند مفید باشد.اما برای نتیجه‌گیری درباره عمر واقعی تجهیز، باید شرایط آزمون و مدل ارزیابی به‌صورت دقیق تعریف شوند.
—
۲۱. تفاوت مقاومت حجمی و مقاومت سطحی
در یک عایق، جریان می‌تواند از دو مسیر اصلی مورد توجه قرار گیرد:
مسیر حجمی: عبور جریان از داخل ماده. مسیر سطحی: عبور جریان روی سطح ماده.مقاومت حجمی و مقاومت سطحی دو ویژگی متفاوت هستند.ممکن است یک رزین از نظر مقاومت حجمی بسیار خوب باشد، اما سطح آن در حضور آلودگی و رطوبت رفتار متفاوتی نشان دهد.به همین دلیل ارزیابی کامل عایق نیازمند بررسی مسیرهای مختلف جریان است.
—
۲۲. ثابت دی‌الکتریک و ظرفیت خازنی ناخواسته
وقتی رزین در نزدیکی دو هادی قرار می‌گیرد، می‌تواند در رفتار خازنی سیستم مؤثر باشد.این موضوع در بعضی تجهیزات اهمیت زیادی دارد.تغییر ثابت دی‌الکتریک یا ضخامت عایق می‌تواند ظرفیت خازنی را تغییر دهد.در سیستم‌هایی که طراحی آنها به ظرفیت‌های مشخص وابسته است، انتخاب ماده عایق باید همراه با بررسی اثر آن بر پارامترهای خازنی انجام شود.
—
۲۳. عایق خوب الزاماً دارای کمترین ثابت دی‌الکتریک نیست
یک سوءبرداشت رایج این است که هرچه ثابت دی‌الکتریک کمتر باشد، ماده عایق بهتر است.در واقع «بهتر بودن» کاملاً به کاربرد وابسته است.گاهی ثابت دی‌الکتریک پایین مطلوب است، زیرا ظرفیت خازنی ناخواسته را کاهش می‌دهد.اما در کاربردهای دیگر، ویژگی‌های متفاوتی ممکن است اولویت داشته باشند.بنابراین انتخاب ماده باید بر اساس مجموعه نیازهای الکتریکی و مکانیکی انجام شود.
—
۲۴. عایق خوب و ضریب اتلاف پایین
در بسیاری از کاربردها، پایین بودن تلفات دی‌الکتریک یک ویژگی مطلوب است.اما حتی tan δ پایین نیز نمی‌تواند جایگزین مقاومت عایقی، استقامت دی‌الکتریک یا آزمون تخلیه جزئی شود.در حقیقت یک ماده عایق حرفه‌ای باید در مجموعه‌ای از شاخص‌ها عملکرد مناسبی داشته باشد.این شاخص‌ها ممکن است شامل موارد زیر باشند:- مقاومت عایقی؛ استقامت دی‌الکتریک؛- tan δ؛- ثابت دی‌الکتریک؛- مقاومت سطحی؛- مقاومت حجمی؛- مقاومت در برابر رطوبت؛- پایداری حرارتی؛- چسبندگی؛- و مقاومت در برابر تخلیه جزئی.
—
۲۵. چگونه خواص دی‌الکتریک اندازه‌گیری می‌شوند؟
روش اندازه‌گیری به نوع پارامتر و محدوده فرکانسی بستگی دارد. برای اندازه‌گیری tan δ و ظرفیت، می‌توان از سامانه‌های اندازه‌گیری پل AC یا تجهیزات مدرن تحلیل امپدانس و LCR در محدوده‌های مناسب استفاده کرد. برای مواد و تجهیزات قدرت نیز روش‌ها و استانداردهای تخصصی وجود دارند.نکته مهم این است که نتیجه آزمایش باید همراه با اطلاعاتی مانند:- فرکانس؛- دما؛- رطوبت؛- ضخامت نمونه؛- نوع الکترود؛- روش آزمون؛- و وضعیت نمونه ثبت شود. بدون این اطلاعات، مقایسه نتایج می‌تواند گمراه‌کننده باشد.
—
۲۶. اثر ضخامت بر اندازه‌گیری
ضخامت نمونه در اندازه‌گیری خواص دی‌الکتریک اهمیت دارد.یک نمونه بسیار نازک ممکن است نسبت به نقص‌های سطحی حساس‌تر باشد.نمونه ضخیم‌تر نیز ممکن است مشکلات مربوط به حفره‌های داخلی یا یکنواختی ساختار را بیشتر نمایان کند.بنابراین هنگام مقایسه دو نمونه، بهتر است شرایط هندسی و ضخامت آنها تا حد امکان مشخص و قابل مقایسه باشد.
—
۲۷. نقش الکترودها در آزمون
شکل و کیفیت الکترودها می‌تواند روی توزیع میدان در نمونه و در نتیجه روی نتیجه آزمون اثر بگذارد.اگر میدان در لبه‌های الکترود متمرکز شود، ممکن است شکست یا تخلیه از محلی رخ دهد که نماینده کیفیت واقعی حجم ماده نیست.به همین دلیل روش استاندارد آزمون، شکل نمونه و هندسه الکترود اهمیت زیادی دارد.
—
۲۸. ثابت دی‌الکتریک در رزین‌های پرشده
برخی رزین‌های اپوکسی عایق ممکن است حاوی پرکننده یا افزودنی باشند.اضافه کردن یک ماده جدید می‌تواند خواص دی‌الکتریک سیستم را تغییر دهد.بنابراین نمی‌توان ثابت دی‌الکتریک رزین پایه را بدون آزمون به یک فرمولاسیون نهایی حاوی پرکننده تعمیم داد.همچنین توزیع نامناسب ذرات یا ایجاد حفره در کامپوزیت می‌تواند بر عملکرد الکتریکی اثر بگذارد.
—
۲۹. نقش یکنواختی فرمولاسیون
اگر اجزای یک سیستم رزینی به‌طور یکنواخت مخلوط نشده باشند، ممکن است بخش‌های مختلف نمونه خواص متفاوتی داشته باشند.در یک ماده عایق الکتریکی، یکنواختی اهمیت زیادی دارد.وجود نواحی با ترکیب متفاوت، ذرات تجمع‌یافته، حباب یا آلودگی می‌تواند رفتار میدان را تغییر دهد.بنابراین کنترل اختلاط و فرآیند تولید، بخشی از کنترل کیفیت خواص دی‌الکتریک است.
—
۳۰. آزمون‌های مکمل
برای ارزیابی کامل یک رزین اپوکسی عایق برق بهتر است چند آزمون در کنار یکدیگر دیده شوند.برای مثال: آزمون مقاومت عایقی برای بررسی میزان جلوگیری از عبور جریان.آزمون استقامت دی‌الکتریک برای بررسی رفتار در برابر افزایش تنش الکتریکی تا شکست. آزمون tan δ برای بررسی تلفات دی‌الکتریک در شرایط مشخص. ثابت دی‌الکتریک برای شناخت رفتار قطبشی ماده. تخلیه جزئی برای بررسی عیوب و تخلیه‌های موضعی در ساختار عایق. هیچ‌کدام از این آزمون‌ها به تنهایی تصویر کاملی از عملکرد یک سیستم عایق ارائه نمی‌کنند.
—
۳۱. تفسیر صحیح مشخصات فنی رزین
اگر در برگه فنی یک رزین عددی برای ثابت دی‌الکتریک یا tan δ ارائه شود، باید به شرایط درج‌شده در همان برگه توجه کرد. برای مثال، عددی که در فرکانس مشخص و دمای مشخص اندازه‌گیری شده است، نباید بدون ذکر شرایط به عنوان یک ویژگی ثابت در تمام فرکانس‌ها و دماها معرفی شود. این موضوع برای مقایسه محصولات مختلف نیز اهمیت دارد. دو عدد تنها زمانی مقایسه‌پذیری مناسبی دارند که روش آزمون و شرایط اندازه‌گیری آنها تا حد زیادی قابل مقایسه باشد.
—
۳۲. وضعیت رزین پادنار 8119
در اطلاعات فنی اعلام‌شده برای رزین اپوکسی عایق برق پادنار 8119، داده‌های مشخصی درباره آزمون ولتاژ شکست و تحمل یک‌دقیقه‌ای نمونه ارائه شده است. این داده‌ها برای بررسی استقامت الکتریکی نمونه قابل استفاده هستند. اما در صورت ارائه عددی برای ثابت دی‌الکتریک، tan δ، فرکانس آزمون یا سایر پارامتر های دی‌الکتریک، باید همان عدد با شرایط دقیق آزمون همراه شود. در صورت نبود داده آزمایشگاهی معتبر برای این پارامترها، بهتر است عددی به محصول نسبت داده نشود. این روش از نظر فنی بسیار دقیق‌تر از درج اعداد تخمینی یا استفاده از مشخصات یک رزین مشابه است.
—
۳۳. چرا نباید مشخصات رزین مشابه را به 8119 نسبت داد؟
گاهی در بازار، دو محصول از نظر ظاهر، رنگ یا کاربرد مشابه هستند. اما تفاوت در رزین پایه، هاردنر، پرکننده، نسبت اجزا و فرآیند پخت می‌تواند خواص نهایی آنها را تغییر دهد. بنابراین اگر مشخصات یک محصول خارجی یا رزین دیگری مثلاً tan δ مشخصی دارد، نمی‌توان همان عدد را به پادنار 8119 نسبت داد مگر اینکه برای محصول موردنظر نیز مستند شده باشد. در تدوین یک دانشنامه تخصصی، این تفکیک اهمیت زیادی دارد.
—
۳۴. ارتباط خواص دی‌الکتریک با طراحی سیستم
مهندس طراح ممکن است هم‌زمان با چند سؤال روبه‌رو باشد: آیا رزین از نظر استقامت الکتریکی مناسب است؟ آیا تلفات دی‌الکتریک آن در فرکانس کاری قابل قبول است؟ رطوبت باعث تغییر قابل توجه خواص آن می‌شود؟ دمای کاری موجب افزایش تلفات می‌شود؟ ساختار رزین در طول زمان پایدار می‌ماند؟ در ضخامت موردنظر، عیوب داخلی ایجاد نمی‌شود؟ این مجموعه پرسش‌ها نشان می‌دهد که انتخاب عایق، یک مسئله چندمعیاره است.
—
۳۵. جمع‌بندی
رزین اپوکسی عایق برق فقط یک ماده‌ای نیست که جریان را متوقف کند. این ماده در میدان الکتریکی قطبیده می‌شود، انرژی ذخیره میکند و بسته به فرکانس، دما، رطوبت و ساختار خود دارای رفتار دی‌الکتریک مشخصی است. ثابت دی‌الکتریک بیانگر یکی از جنبه‌های پاسخ ماده به میدان الکتریکی است و tan δ اطلاعات مهمی درباره تلفات دی‌الکتریک ارائه می‌دهد. در کاربردهای حساس، این دو پارامتر در کنار مقاومت عایقی، استقامت دی‌الکتریک، تخلیه جزئی، پایداری حرارتی، مقاومت رطوبتی و کیفیت چسبندگی باید مورد توجه قرار گیرند.
برای رزین اپوکسی عایق برق پادنار 8119 نیز باید تنها مشخصاتی را به عنوان ویژگی قطعی محصول بیان کرد که برای خود محصول و با شرایط آزمون مشخص مستند شده باشند. نتایج ولتاژ شکست اعلام‌شده، اطلاعات ارزشمندی درباره نمونه آزمایش‌شده ارائه می‌کنند، اما جایگزین مشخصات دی‌الکتریک فرکانسی یا تعیین ولتاژ کاری دائم نیستند. در نهایت، یک عایق الکتریکی حرفه‌ای را نباید با یک عدد تعریف کرد. رفتار واقعی عایق حاصل مجموعه‌ای از خواص الکتریکی، حرارتی، مکانیکی و محیطی است که باید متناسب با کاربرد واقعی در کنار یکدیگر ارزیابی شوند.
۰ دیدگاه