۱۲
مهر

دانشنامه جامع عایق رطوبتی بی رنگ230

230

فصل ۲۳۰ ـ عایق رطوبتی بی‌رنگ و شفاف برای نماهای در معرض شست‌وشوی مکرر

۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹

شست‌وشوی نما یکی از روش‌های متداول برای حفظ ظاهر ساختمان و حذف گردوغبار، دوده، لکه‌های آب و آلودگی‌های محیطی است. با این حال، نماهایی که به صورت مکرر شسته می‌شوند، بارها در معرض آب قرار می‌گیرند و ممکن است در فاصله‌های کوتاه، چرخه خیس‌شدن و خشک‌شدن را تجربه کنند.

در چنین شرایطی، استفاده از عایق رطوبتی بی‌رنگ و شفاف می‌تواند به عنوان یک اقدام محافظتی سطحی برای کاهش جذب آب برخی مصالح مورد بررسی قرار گیرد. البته این محصول نباید جایگزین شست‌وشوی صحیح، تعمیر ترک‌ها، اصلاح بندکشی یا رفع مسیرهای ورود آب شود.

۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹

چرا شست‌وشوی مکرر با نما اهمیت دارد؟

هر بار که سطح نما شسته می‌شود، مقداری آب با مصالح تماس پیدا می‌کند.

اگر مصالح متخلخل باشند، بخشی از این آب ممکن است وارد منافذ سطحی شود.

پس از پایان شست‌وشو، آب تبخیر می‌شود و سطح خشک می‌گردد.

تکرار این فرآیند در طول زمان باعث می‌شود شرایط سطح با نمایی که به ندرت خیس می‌شود متفاوت باشد.

—

شست‌وشوی دستی نما

در ساختمان‌های کم‌ارتفاع، شست‌وشوی نما ممکن است با شلنگ، برس، اسفنج یا تجهیزات دستی انجام شود.

در این روش، شدت تماس آب با سطح معمولاً قابل کنترل است.

با این حال، استفاده از آب زیاد یا شست‌وشوی مکرر می‌تواند برای بعضی مصالح جاذب، رطوبت بیشتری ایجاد کند.

—

شست‌وشوی نما با فشار آب

در بعضی ساختمان‌ها از دستگاه‌های پرفشار استفاده می‌شود.

فشار زیاد آب می‌تواند با وضعیت آبگریزی سطح متفاوت باشد؛ زیرا آب با فشار بالا ممکن است به ترک‌ها، بندها و اتصالات آسیب‌پذیر برسد.

بنابراین آبگریزکننده سطحی را نباید به عنوان جایگزین آب‌بندی در برابر فشار آب در نظر گرفت.

۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹

شست‌وشوی نمای سنگی

سنگ‌ها از نظر میزان تخلخل یکسان نیستند.

سنگ متراکم ممکن است جذب آب کمتری داشته باشد، در حالی که سنگ‌های متخلخل مانند برخی انواع تراورتن ممکن است آب بیشتری جذب کنند.

پیش از اجرای عایق شفاف، بهتر است نوع سنگ و وضعیت سطح بررسی شود.

—

شست‌وشوی تراورتن

تراورتن دارای خلل و فرج طبیعی است و ممکن است در اثر شست‌وشوی مکرر، آب بیشتری در منافذ آن قرار گیرد.

اگر هدف از اجرای محصول کاهش جذب آب سطحی باشد، آبگریزکننده می‌تواند مورد بررسی قرار گیرد.

با این حال، پیش از اجرای کامل بهتر است روی بخش کوچکی از سنگ آزمایش شود.

—

شست‌وشوی نمای آجری

آجر نیز بسته به نوع تولید و ساختار آن می‌تواند جذب آب متفاوتی داشته باشد.

در نمای آجری، علاوه بر خود آجر، وضعیت بندها نیز اهمیت دارد.

اگر ملات بین آجرها ترک‌خورده یا فرسوده باشد، آب می‌تواند از مسیر بندها وارد شود.

—

شست‌وشوی نمای سیمانی

سطوح سیمانی ممکن است پس از شست‌وشو برای مدتی آب را در خود نگه دارند.

اگر سطح دارای تخلخل زیاد باشد، خشک‌شدن آن نیز ممکن است طولانی‌تر شود.

در چنین مواردی، آماده‌سازی مناسب سطح قبل از آبگریزی اهمیت زیادی دارد.

۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹

شست‌وشوی بتن اکسپوز

در بتن اکسپوز، شست‌وشوی مکرر ممکن است ظاهر سطح را تغییر دهد، به‌خصوص اگر روش شست‌وشو بسیار تهاجمی باشد.

پیش از اجرای محافظ شفاف باید بررسی شود که محصول مورد نظر ظاهر طبیعی بتن را تا چه حد حفظ می‌کند.

تست نمونه در این نوع نما اهمیت ویژه‌ای دارد.

—

آیا آبگریزکننده باعث کاهش جذب آب هنگام شست‌وشو می‌شود؟

هدف اصلی بسیاری از آبگریزکننده‌های سطحی، کاهش جذب آب از سطح مصالح است.

بنابراین در صورت سازگاری محصول با زیرکار، ممکن است جذب آب سطحی کاهش یابد.

اما مقدار واقعی اثرگذاری به عواملی مانند جنس مصالح، تخلخل، آماده‌سازی، روش اجرا و وضعیت سطح بستگی دارد.

—

تفاوت آبگریزی و آب‌بندی در شست‌وشوی پرفشار

این تفاوت بسیار مهم است.

آبگریزی به رفتار سطح در برابر جذب آب مربوط می‌شود.

آب‌بندی به جلوگیری از عبور آب از ترک، درز، اتصال و مسیرهای نفوذ مربوط است.

بنابراین اگر نمایی با دستگاه پرفشار شسته می‌شود و از درزها آب وارد ساختمان می‌شود، صرفاً آبگریزکردن سطح ممکن است کافی نباشد.

۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹

شست‌وشوی نما و ترک‌ها

ترک‌های سطحی و ساختمانی باید پیش از اجرای محافظ بررسی شوند.

در صورت وجود ترک فعال، اجرای یک ماده شفاف روی سطح لزوماً مانع حرکت ترک یا ورود آب نخواهد شد.

ابتدا باید ماهیت ترک مشخص شود.

—

شست‌وشوی نما و بندکشی

در نماهای سنگی و آجری، بندکشی نقش مهمی در کنترل ورود آب دارد.

اگر بندها فرسوده یا جدا شده باشند، باید قبل از اجرای محصول اصلاح شوند.

پوشاندن سطح سالم در حالی که مسیر نفوذ آب از بند باز است، راهکار کاملی محسوب نمی‌شود.

—

شست‌وشوی نما و شوره

یکی از مواردی که ممکن است پس از خیس‌شدن و خشک‌شدن مکرر مشاهده شود، تشکیل یا آشکارشدن رسوبات و شوره است.

اگر شوره فعال وجود داشته باشد، بهتر است ابتدا منبع رطوبت و منشأ نمک‌ها بررسی شود.

اجرای آبگریزکننده روی شوره موجود بدون آماده‌سازی مناسب سطح، می‌تواند نتیجه مطلوبی نداشته باشد.

—

شست‌وشوی نما و رسوبات آب

در مناطقی که آب سخت است، شست‌وشوی مکرر ممکن است باعث ایجاد لکه‌های معدنی شود.

پس از تبخیر آب، مواد معدنی محلول ممکن است روی سطح باقی بمانند.

بنابراین کیفیت آب مورد استفاده برای شست‌وشو نیز می‌تواند بر ظاهر نما تأثیر داشته باشد.

۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹

آیا عایق شفاف مانع ایجاد تمام لکه‌های آب می‌شود؟

چنین تضمینی را نباید به صورت عمومی مطرح کرد.

آبگریزی می‌تواند رفتار سطح در برابر آب را تغییر دهد، اما تشکیل لکه به عوامل مختلفی مانند:

– کیفیت آب،
– گردوغبار،
– جنس مصالح،
– تابش خورشید،
– نحوه خشک‌شدن،
– و دفعات شست‌وشو

وابسته است.

—

اهمیت خشک‌شدن پس از شست‌وشو

در بسیاری از موارد، باقی‌ماندن آب روی سطح برای مدت طولانی می‌تواند ظاهر نما را تحت تأثیر قرار دهد.

پس از شست‌وشو، تخلیه صحیح آب و امکان خشک‌شدن طبیعی سطح اهمیت دارد.

در نماهای سایه‌گیر یا بسیار متخلخل، این موضوع مهم‌تر است.

—

نماهای شمالی و سایه‌گیر

نمایی که نور مستقیم خورشید کمتری دریافت می‌کند، ممکن است پس از شست‌وشو دیرتر خشک شود.

اگر شست‌وشو به صورت مکرر انجام شود، باید امکان تهویه و خشک‌شدن سطح نیز در نظر گرفته شود.

آبگریزی می‌تواند یکی از اقدامات محافظتی باشد، اما شرایط محیطی همچنان اهمیت دارد.

۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹

شست‌وشوی نما با مواد شوینده

نوع شوینده نیز اهمیت دارد.

برخی مواد شوینده ممکن است با سنگ، آجر، سیمان، ملات یا پوشش‌های قبلی سازگار نباشند.

بنابراین قبل از شست‌وشوی گسترده، بهتر است سازگاری ماده شوینده با مصالح بررسی شود.

—

آیا هر شوینده‌ای برای نمای آبگریز مناسب است؟

خیر، نمی‌توان همه شوینده‌ها را برای همه سطوح مناسب دانست.

اگر نمایی قبلاً با یک محصول محافظت شده باشد، مواد شوینده قوی ممکن است بر عملکرد یا ظاهر آن اثر بگذارند.

انتخاب روش شست‌وشو باید با جنس نما و نوع محافظ قبلی هماهنگ باشد.

—

فاصله مناسب بین شست‌وشو و آبگریزی

پس از شست‌وشو، سطح باید کاملاً برای اجرای محصول آماده باشد.

اجرای عایق رطوبتی روی سطح خیس یا دارای رطوبت نامناسب می‌تواند بر نتیجه کار اثر بگذارد.

بنابراین میزان خشکی مورد نیاز باید بر اساس مشخصات فنی محصول و شرایط واقعی سطح تعیین شود.

—

اجرای آبگریزکننده بعد از شست‌وشوی نما

ترتیب کلی کار می‌تواند شامل مراحل زیر باشد:

۱. شناسایی نوع مصالح
۲. بررسی ترک‌ها و درزها
۳. شست‌وشوی مناسب
۴. حذف شوره و آلودگی‌های باقی‌مانده
۵. خشک‌شدن کامل یا رسیدن سطح به شرایط مورد نیاز
۶. اجرای تست نمونه
۷. بررسی ظاهر و سازگاری
۸. اجرای کامل در صورت مناسب‌بودن نتیجه

۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹

اجرای محصول قبل از شست‌وشوی آینده

اگر قرار است نما در آینده نزدیک با مواد یا روش خاصی شسته شود، بهتر است زمان اجرای آبگریزکننده با برنامه شست‌وشو هماهنگ باشد.

در غیر این صورت، عملیات شست‌وشوی بعدی ممکن است بر عملکرد یا ظاهر لایه محافظ اثر بگذارد.

—

شست‌وشوی دوره‌ای نمای ساختمان

برای ساختمان‌هایی که در مناطق آلوده قرار دارند، شست‌وشوی دوره‌ای ممکن است برای حفظ ظاهر ضروری باشد.

اما فاصله زمانی شست‌وشو باید با شرایط واقعی ساختمان تعیین شود.

شست‌وشوی بیش از حد و بدون نیاز نیز لزوماً مزیت محسوب نمی‌شود.

—

نماهای شیشه‌ای و ترکیبی

در نماهای ترکیبی که سنگ، آجر، بتن، شیشه و فلز در کنار هم قرار دارند، باید مشخص شود محصول برای کدام بخش‌ها مناسب است.

نباید صرفاً به دلیل مناسب‌بودن محصول برای یک نوع مصالح، آن را بدون تست روی تمام اجزای نما اجرا کرد.

—

نماهای قدیمی و شست‌وشوی شدید

در نماهای قدیمی، شست‌وشوی پرفشار ممکن است بخشی از ملات یا پوشش‌های ضعیف را جدا کند.

بنابراین ابتدا باید استحکام و وضعیت سطح بررسی شود.

در برخی موارد، تعمیر سطح قبل از هرگونه آبگریزی ضروری است.

۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹

نسبت آماده‌سازی محصول پادنار

مطابق اطلاعات ارائه‌شده برای محصول پادنار در این دانشنامه، نسبت آماده‌سازی:

۱ کیلوگرم محصول + ۸۰ لیتر آب

است.

با توجه به تفاوت جذب آب مصالح، بهتر است میزان مصرف و روش اجرای واقعی با اجرای آزمایشی روی همان سطح بررسی شود.

—

آیا اجرای آبگریزکننده نیاز به نگهداری دارد؟

محافظت سطحی نیز بخشی از چرخه نگهداری ساختمان است.

بهتر است در بازه‌های زمانی مناسب، سطح از نظر:

– جذب آب،
– لکه‌پذیری،
– تغییر ظاهر،
– شوره،
– ترک،
– وضعیت بندها،
– و مسیرهای ورود آب

بررسی شود.

—

شست‌وشوی نما و عمر محافظ سطحی

عمر عملکرد یک محصول را نمی‌توان فقط بر اساس تعداد دفعات شست‌وشو تعیین کرد.

نوع شوینده، فشار آب، جنس مصالح، شدت آلودگی، میزان تابش، شرایط آب‌وهوایی و روش اجرای محصول همگی مؤثر هستند.

بنابراین برای بیان عمر واقعی باید به اطلاعات فنی و آزمون‌های معتبر همان محصول و شرایط واقعی پروژه استناد کرد.

—

تست آبگریزی پس از اجرا

پس از اجرای محصول و رسیدن آن به شرایط عملکردی مورد نظر، می‌توان رفتار سطح در برابر آب را بررسی کرد.

این بررسی بهتر است با روش ساده و کنترل‌شده انجام شود و با شرایط اجرای واقعی پروژه ارتباط داشته باشد.

هدف از تست، بررسی عملکرد سطح است، نه اثبات آب‌بندی کامل ساختمان.

۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹

آیا شست‌وشوی مکرر باعث نیاز به تجدید آبگریزی می‌شود؟

ممکن است در طول زمان عملکرد هر محافظ سطحی تحت تأثیر شرایط محیطی و عملیات نگهداری قرار گیرد.

اما زمان دقیق تجدید را نمی‌توان بدون اطلاعات مربوط به محصول و شرایط پروژه تعیین کرد.

بهتر است عملکرد سطح به صورت دوره‌ای ارزیابی شود.

—

نقش شست‌وشوی صحیح در حفظ نما

شست‌وشوی مناسب می‌تواند به حفظ ظاهر نما کمک کند.

استفاده از فشار، شوینده یا ابزار نامناسب ممکن است نتیجه معکوس داشته باشد.

بنابراین در کنار انتخاب محصول آبگریز، انتخاب روش نگهداری مناسب نیز اهمیت دارد.

—

جمع‌بندی

نماهایی که مرتباً شسته می‌شوند، بارها در معرض آب و چرخه خیس‌شدن و خشک‌شدن قرار می‌گیرند. این موضوع به‌خصوص برای مصالح متخلخل مانند برخی سنگ‌ها، آجرها و سطوح سیمانی اهمیت دارد.

عایق رطوبتی بی‌رنگ و شفاف، در صورت سازگاری با مصالح، می‌تواند برای کاهش جذب آب سطحی مورد بررسی قرار گیرد.

با این حال، آبگریزی جایگزین تعمیر ترک‌ها، اصلاح بندکشی، رفع نشتی و آب‌بندی درزها نیست.

در نماهایی که با فشار بالا شسته می‌شوند، این تفاوت اهمیت بیشتری پیدا می‌کند؛ زیرا فشار آب می‌تواند مسیرهای نفوذی را تحت تأثیر قرار دهد.

مطابق اطلاعات ارائه‌شده برای محصول پادنار، نسبت آماده‌سازی ۱ کیلوگرم محصول + ۸۰ لیتر آب است و پیش از اجرای گسترده، انجام تست روی بخش کوچکی از نما توصیه می‌شود.

در نهایت، هدف از آبگریزی باید به‌صورت دقیق مشخص شود: کاهش جذب آب سطحی و محافظت از سطح با آب‌بندی کامل ساختمان یکسان نیست.

۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹