۱۲
مهر

دانشنامه جامع عایق رطوبتی بی رنگ213

213

فصل ۲۱۳ ـ عایق رطوبتی بی‌رنگ و شفاف برای نمایی که قبلاً رنگ یا پوشش محافظ داشته است

۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹

بسیاری از نماهای ساختمان در طول عمر خود تنها یک بار اجرا نشده‌اند. ممکن است نمای ساختمان ابتدا با سیمان، سنگ، آجر یا بتن ساخته شده باشد و در سال‌های بعد روی آن رنگ، پوشش محافظ، رزین، آبگریزکننده یا مواد دیگری اجرا شده باشد.

در چنین نماهایی، استفاده از عایق رطوبتی بی‌رنگ و شفاف نیازمند توجه بیشتری به وضعیت پوشش موجود است. زیرا محصول جدید مستقیماً با مصالح اولیه نما تماس ندارد و ممکن است ابتدا با لایه‌ای قدیمی مواجه شود.

بنابراین پیش از اجرای گسترده، باید مشخص شود که پوشش قبلی چه نوع ماده‌ای است، چه میزان چسبندگی دارد و آیا اجرای محصول جدید روی آن از نظر فنی مناسب است یا خیر.

۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹

چرا پوشش قبلی اهمیت دارد؟

سطح نما ممکن است دارای یک یا چند لایه قدیمی باشد.

برای مثال:

– رنگ ساختمانی
– رزین
– پوشش آبگریز
– پوشش اکریلیک
– پوشش سیمانی
– پوشش محافظ سنگ
– رنگ روی بتن
– رنگ روی آجر
– پوشش شفاف قدیمی

هرکدام از این لایه‌ها رفتار متفاوتی در برابر آب، حلال‌ها، رطوبت و محصول جدید دارند.

به همین دلیل نمی‌توان برای تمام نماهای پوشش‌دار یک روش واحد در نظر گرفت.

—

آیا می‌توان عایق شفاف را روی رنگ قدیمی اجرا کرد؟

این موضوع به نوع رنگ و وضعیت آن بستگی دارد.

اگر رنگ قدیمی سالم، محکم و سازگار باشد، ممکن است بتوان محصول را روی آن اجرا کرد؛ اما این موضوع باید با آزمایش موضعی مشخص شود.

اگر رنگ:

– پوسته‌شده باشد،
– ترک داشته باشد،
– طبله کرده باشد،
– چسبندگی ضعیفی داشته باشد،
– یا در اثر رطوبت جدا شود،

اجرای محصول روی آن لزوماً مشکل اصلی را حل نمی‌کند.

در چنین شرایطی ابتدا باید وضعیت لایه قبلی اصلاح شود.

—

اجرای آبگریزکننده روی پوشش سالم

اگر پوشش قدیمی کاملاً سالم باشد، موضوع اصلی سازگاری شیمیایی و فیزیکی محصول جدید با آن پوشش است.

اجرای آزمایشی در یک قسمت کوچک می‌تواند مشخص کند که آیا:

– تغییر رنگ ایجاد می‌شود،
– سطح براق می‌شود،
– چسبندگی تغییر می‌کند،
– لکه ایجاد می‌شود،
– یا ظاهر پوشش قبلی حفظ می‌شود.

پس از مشاهده نتیجه آزمایش، می‌توان درباره اجرای گسترده تصمیم گرفت.

۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹

—

اگر پوشش قدیمی شفاف باشد

در نماهایی که قبلاً رزین یا پوشش شفاف داشته‌اند، تشخیص وضعیت سطح اهمیت زیادی دارد.

ممکن است پوشش قبلی در بعضی قسمت‌ها سالم و در قسمت‌های دیگر فرسوده شده باشد.

در این حالت، جذب آب نما ممکن است در نقاط مختلف متفاوت باشد.

به همین دلیل اجرای یکسان محصول روی تمام سطح بدون بررسی می‌تواند نتیجه یکنواختی ایجاد نکند.

—

نمای سنگی دارای رزین قدیمی

سنگ‌های نما گاهی در گذشته با رزین یا مواد براق‌کننده پوشش داده شده‌اند.

اگر این پوشش هنوز روی سطح وجود داشته باشد، محصول جدید الزاماً مانند حالتی که مستقیماً روی سنگ متخلخل اجرا می‌شود رفتار نمی‌کند.

بنابراین باید ابتدا مشخص شود که هدف پروژه:

تقویت آبگریزی پوشش موجود است یا اجرای یک سیستم جدید روی سنگ.

این دو حالت یکسان نیستند.

—

نمای آجری رنگ‌شده

در بعضی ساختمان‌ها برای تغییر ظاهر آجر، روی نمای آجری رنگ اجرا شده است.

در این شرایط، عایق رطوبتی شفاف ممکن است با رنگ موجود در تماس باشد.

پیش از اجرا باید چسبندگی رنگ و وضعیت آن بررسی شود.

اگر رنگ در حال جداشدن باشد، آبگریزی نمی‌تواند جایگزین ترمیم رنگ یا زیرسازی شود.

—

نمای سیمانی رنگ‌شده

نمای سیمانی رنگ‌شده یکی از سطوحی است که باید پیش از اجرای هر نوع آبگریزکننده به دقت بررسی شود.

اگر رنگ سالم باشد، آزمایش سازگاری اهمیت دارد.

اگر رنگ فرسوده باشد، ابتدا باید قسمت‌های سست مشخص شوند.

همچنین ترک‌های موجود در خود سیمان یا رنگ باید از نظر منشأ و شدت بررسی شوند.

—

بتن اکسپوز دارای پوشش قبلی

بتن اکسپوز معمولاً به دلیل ظاهر طبیعی خود مورد توجه است.

اگر قبلاً پوشش شفاف یا محافظ روی آن اجرا شده باشد، ظاهر فعلی بتن دیگر فقط نتیجه خود بتن نیست، بلکه به پوشش قبلی نیز وابسته است.

بنابراین پیش از اجرای محصول جدید، یک تست کوچک می‌تواند از تغییر ناخواسته ظاهر جلوگیری کند.

—

آیا محصول شفاف همیشه کاملاً نامرئی است؟

شفاف بودن محصول به معنی تضمین مطلق عدم تغییر ظاهر نیست.

بسته به نوع مصالح، میزان جذب، پوشش قبلی، شرایط سطح و نحوه اجرا، ممکن است تغییراتی در:

– عمق رنگ
– تیرگی
– میزان براقیت
– یکنواختی ظاهری

مشاهده شود.

به همین دلیل برای نماهای حساس، اجرای نمونه آزمایشی اهمیت زیادی دارد.

—

پوشش قدیمی و جذب آب

گاهی پوشش قبلی هنوز وجود دارد اما در اثر فرسایش، خاصیت محافظتی آن کاهش یافته است.

ممکن است قسمت‌های مختلف نما رفتار متفاوتی داشته باشند.

برای مثال یک قسمت ممکن است تقریباً آب را دفع کند، در حالی که قسمت دیگری آب را جذب کند.

در این شرایط، قبل از اجرای محصول جدید باید علت این اختلاف مشخص شود.

۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹

—

آیا شست‌وشوی نما قبل از اجرای محصول ضروری است؟

اگر سطح دارای آلودگی باشد، معمولاً آماده‌سازی و پاک‌سازی مناسب اهمیت دارد.

اما در نمایی که پوشش قدیمی دارد، روش شست‌وشو باید با نوع پوشش سازگار باشد.

شست‌وشوی شدید ممکن است رنگ یا پوشش قدیمی را جدا کند.

بنابراین ابتدا باید مشخص شود که هدف، حفظ پوشش قبلی است یا حذف آن.

—

اگر پوشش قبلی باید حذف شود

در صورتی که پوشش قدیمی فرسوده، ناسازگار یا جداشونده باشد، ممکن است لازم باشد بخشی یا تمام آن حذف شود.

پس از حذف پوشش، سطح زیرین باید بررسی شود.

ممکن است بعد از برداشتن پوشش قدیمی مشخص شود که:

– ترک وجود دارد،
– شوره وجود دارد،
– سطح متخلخل است،
– قسمت‌هایی از ملات ضعیف شده‌اند،
– یا رطوبت از پشت نما وارد می‌شود.

در این صورت، ابتدا باید مشکلات زیرسازی برطرف شوند.

—

آبگریزکننده جایگزین پوشش قبلی نیست

یکی از اشتباهات رایج این است که تصور شود اجرای یک محصول شفاف می‌تواند تمام مشکلات لایه قبلی را برطرف کند.

آبگریزکننده برای کاهش جذب آب سطحی کاربرد دارد.

اما اگر رنگ قدیمی در حال جدا شدن باشد، مشکل اصلی چسبندگی رنگ است.

اگر درز باز باشد، مشکل اصلی درز است.

اگر ترک وجود داشته باشد، مشکل اصلی ترک است.

اگر آب از پشت نما وارد شود، باید منشأ نفوذ آب بررسی شود.

—

اهمیت تست موضعی

برای نماهای پوشش‌دار، تست موضعی یکی از مهم‌ترین مراحل پیش از اجرای گسترده است.

یک قسمت کوچک و کم‌دید انتخاب می‌شود.

پس از آماده‌سازی، محصول در همان شرایط واقعی اجرا می‌شود.

بعد از خشک‌شدن و گذشت زمان مناسب، موارد زیر بررسی می‌شوند:

– تغییر رنگ
– تغییر براقیت
– لکه
– سفیدشدگی
– چسبندگی
– یکنواختی
– رفتار آب روی سطح

اگر نتیجه مناسب باشد، می‌توان اجرای گسترده را با اطمینان بیشتری بررسی کرد.

—

تست در چند نقطه

گاهی یک تست در یک نقطه برای یک نمای بزرگ کافی نیست.

اگر نما از چند نوع مصالح یا چند نوع پوشش تشکیل شده باشد، بهتر است روی هر سطح مهم آزمایش جداگانه انجام شود.

برای مثال:

سنگ + رنگ + سیمان + آجر

نباید لزوماً یک سیستم واحد فرض شوند.

—

نسبت آماده‌سازی محصول پادنار

مطابق اطلاعات ارائه‌شده برای محصول مورد بحث در این دانشنامه:

۱ کیلوگرم محصول + ۸۰ لیتر آب

به عنوان نسبت آماده‌سازی استفاده می‌شود.

با این حال، آماده‌سازی و اجرای محصول باید مطابق دستورالعمل فنی محصول و شرایط واقعی سطح انجام شود.

۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹

—

نمایی که قبلاً آبگریز شده است

اگر نما قبلاً با یک آبگریزکننده پوشش داده شده باشد، ابتدا باید مشخص شود:

– محصول قبلی چه بوده؟
– چه زمانی اجرا شده؟
– هنوز خاصیت آبگریزی دارد؟
– سطح پوسته یا فیلم شده است؟
– آیا ماده قبلی قابل شناسایی است؟

اجرای محصول جدید روی محصول قدیمی بدون بررسی ممکن است نتیجه قابل پیش‌بینی نداشته باشد.

—

اگر محصول قبلی فیلم تشکیل داده باشد

برخی پوشش‌ها روی سطح یک فیلم نسبتاً پیوسته ایجاد می‌کنند.

در چنین شرایطی، رفتار سطح با سنگ یا آجر خام متفاوت است.

بنابراین نباید انتظار داشت محصول جدید دقیقاً همان عملکردی را داشته باشد که روی مصالح بدون پوشش ایجاد می‌کند.

—

پوشش‌های براق

اگر نمای ساختمان قبلاً براق شده باشد و هدف مالک حفظ همان ظاهر باشد، آزمایش موضعی اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.

محصول جدید ممکن است در بعضی شرایط میزان براقیت را تغییر دهد.

به همین دلیل عبارت «بی‌رنگ و شفاف» نباید به معنی «تضمین حفظ صددرصدی ظاهر موجود» تفسیر شود.

—

پوشش‌های مات

در نماهای مات نیز باید احتمال تغییر جزئی در عمق رنگ یا ظاهر سطح در نظر گرفته شود.

خصوصاً روی رنگ‌های تیره، اختلافات ظاهری ممکن است بیشتر به چشم بیاید.

آزمایش در قسمت کوچکی از نما راه ساده‌تری برای ارزیابی نتیجه واقعی است.

—

نمای دارای چند پوشش در طول زمان

گاهی یک ساختمان در طول سال‌ها چند بار رنگ یا پوشش شده است.

در این حالت ممکن است لایه‌های مختلفی روی هم قرار گرفته باشند.

اگر آب از سطح عبور کند، رفتار این لایه‌ها می‌تواند متفاوت باشد.

بنابراین تشخیص وضعیت موجود قبل از اجرای محصول اهمیت زیادی دارد.

—

تأثیر رطوبت پشت پوشش

یکی از موارد مهم، وجود رطوبت در زیر پوشش قدیمی است.

اگر آب از پشت وارد شده باشد و پوشش جدید فقط روی سطح اجرا شود، ممکن است منشأ مشکل همچنان باقی بماند.

آبگریزکننده نباید به عنوان درمان عمومی رطوبت پشت نما معرفی شود.

—

درزها و اتصالات پوشش‌دار

حتی اگر سطح اصلی نما کاملاً آبگریز باشد، درزهای باز می‌توانند مسیر ورود آب باشند.

بنابراین در اطراف:

– پنجره‌ها
– درها
– آبچکان‌ها
– اتصالات
– درزهای حرکتی
– محل عبور تأسیسات

باید وضعیت آب‌بندی جداگانه بررسی شود.

—

نتیجه اجرای صحیح

هدف از اجرای عایق رطوبتی بی‌رنگ و شفاف روی نمایی که پوشش قبلی دارد، این نیست که بدون بررسی چند لایه ماده روی یکدیگر قرار گیرد.

هدف، ایجاد یک سیستم سازگار با سطح موجود است.

برای رسیدن به این هدف باید:

1. پوشش قبلی شناسایی شود.
2. وضعیت چسبندگی بررسی شود.
3. آلودگی‌ها کنترل شوند.
4. عیوب سطحی ترمیم شوند.
5. سازگاری محصول آزمایش شود.
6. نتیجه ظاهری بررسی شود.
7. سپس اجرای گسترده انجام گیرد.

—

جمع‌بندی

نمایی که قبلاً رنگ یا پوشش محافظ داشته است، برای اجرای عایق رطوبتی بی‌رنگ و شفاف به بررسی بیشتری نیاز دارد.

اگر پوشش قبلی سالم و سازگار باشد، ممکن است بتوان محصول جدید را پس از آزمایش روی آن اجرا کرد. اگر پوشش قدیمی پوسته‌شده، ضعیف یا ناسازگار باشد، ابتدا باید وضعیت آن اصلاح شود.

شفاف بودن محصول نیز به معنی تضمین مطلق عدم تغییر ظاهر نیست. به همین دلیل تست موضعی، به‌خصوص در نماهای سنگی، آجری، سیمانی، بتن اکسپوز و سطوح رنگ‌شده، اهمیت زیادی دارد.

همچنین باید همواره بین آبگریزی سطح و آب‌بندی کامل نما تفاوت گذاشت. آبگریزکننده نمی‌تواند جایگزین ترمیم ترک، اصلاح درزها، تعمیر لوله‌های نشتی، اصلاح آبچکان یا رفع رطوبت پشت نما شود.

مطابق اطلاعات ارائه‌شده برای محصول پادنار، نسبت آماده‌سازی مورد استفاده در این دانشنامه ۱ کیلوگرم محصول + ۸۰ لیتر آب است.

۰۹۲۲۱۶۹۶۵۰۹